Tiêu chuẩn quốc gia TCVN 10086:2013 (hoàn toàn tương đương với ISO 20868:2001) quy định phương pháp xác định độ bền mài mòn của đế trong giầy dép, không phân biệt vật liệu chế tạo. Phương pháp này nhằm đánh giá khả năng chịu đựng sự ma sát của đế trong trong quá trình sử dụng thực tế, từ đó xác định sự phù hợp của vật liệu đối với mục đích sử dụng cuối cùng.

- Phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn

• Tiêu chuẩn này áp dụng cho tất cả các loại đế trong của giầy dép, bất kể được làm từ vật liệu nào (như da, giả da, vật liệu polyme, xơ ép, hoặc các vật liệu tổng hợp khác).
• Phương pháp thử nghiệm này giúp các nhà sản xuất, đơn vị kiểm nghiệm đánh giá chất lượng cơ lý của đế trong dưới tác động của lực ma sát liên tục trong môi trường khô hoặc ướt.

- Tài liệu viện dẫn liên quan

• TCVN 10071 (ISO 18454) về Giầy dép - Môi trường chuẩn để điều hòa và thử nghiệm mẫu. Việc áp dụng tiêu chuẩn này đảm bảo các kết quả thử nghiệm đạt độ chính xác và có khả năng tái lập cao.
• Các tài liệu viện dẫn khác liên quan đến phương pháp xác định độ ẩm và chuẩn bị mẫu thử từ các phần khác nhau của chiếc giầy hoặc tấm vật liệu nguyên bản.

- Thuật ngữ và định nghĩa cốt lõi

• Độ bền mài mòn của đế trong (Abrasion resistance of insoles): Khả năng của bề mặt vật liệu đế trong chống lại sự hao mòn, xơ hóa, bong tróc hoặc rách nát khi chịu tác động chà xát liên tục từ một vật liệu mài mòn tiêu chuẩn dưới một áp lực xác định.

- Nguyên tắc của phương pháp thử nghiệm

• Mẫu thử được cắt theo kích thước quy định và được kẹp chặt vào giá giữ mẫu của thiết bị thử nghiệm.
• Bề mặt của mẫu thử được cho tiếp xúc và chà xát với một vật liệu mài mòn tiêu chuẩn (thường là vải len dệt hoặc giấy nhám tiêu chuẩn) dưới một tải trọng (áp lực) xác định trước.
• Quá trình chà xát được thực hiện theo chuyển động tịnh tiến hoặc chuyển động xoay tròn (tùy thuộc vào loại thiết bị được sử dụng) trong một số chu kỳ nhất định.
• Thử nghiệm có thể được tiến hành ở hai trạng thái: trạng thái khô (mẫu thử và vật liệu mài mòn khô) và trạng thái ướt (mẫu thử và vật liệu mài mòn được làm ướt bằng nước cất).
• Đánh giá kết quả dựa trên mức độ hư hại bề mặt của mẫu thử sau một số chu kỳ chà xát quy định, hoặc xác định số chu kỳ chà xát tối đa cho đến khi xuất hiện dấu hiệu hư hỏng rõ rệt (như thủng, rách, hoặc mòn hết lớp bề mặt).

- Thiết bị, dụng cụ và vật liệu thử nghiệm

• Thiết bị thử độ mài mòn: Phải đảm bảo tạo ra chuyển động chà xát đồng đều, có cơ cấu kiểm soát lực ép chính xác lên mẫu thử.
• Vật liệu mài mòn tiêu chuẩn: Thường là vải len tiêu chuẩn có các đặc tính kỹ thuật được kiểm soát nghiêm ngặt để đảm bảo tính đồng nhất giữa các lần thử.
• Dụng cụ cắt mẫu: Dao cắt chuyên dụng để tạo ra các mẫu thử có kích thước và hình dạng chuẩn xác, không làm xơ xước mép mẫu.
• Nước cất hoặc nước khử ion: Sử dụng cho các thử nghiệm ở trạng thái ướt để làm ướt mẫu và vật liệu mài mòn mà không gây ảnh hưởng hóa học đến kết quả.

- Chuẩn bị mẫu thử và điều hòa mẫu

• Mẫu thử phải được lấy từ các vị trí đại diện trên đế trong thành phẩm hoặc từ tấm vật liệu sản xuất đế trong, tránh các vùng có khuyết tật tự nhiên không mong muốn.
• Trước khi tiến hành thử nghiệm, mẫu thử phải được điều hòa trong môi trường chuẩn theo quy định tại TCVN 10071 (ISO 18454) trong một khoảng thời gian tối thiểu (thường là 24 giờ) để đạt được sự cân bằng về nhiệt độ và độ ẩm.
• Đối với thử nghiệm ướt, mẫu thử cần được ngâm hoặc làm ẩm hoàn toàn bằng nước cất theo quy trình kiểm soát thời gian nghiêm ngặt trước khi đưa vào thiết bị thử.