Tóm tắt Thông báo 68/TB-VPCP năm 2023 về triển khai chính sách hỗ trợ lãi suất

Thông báo 68/TB-VPCP truyền đạt ý kiến kết luận của Phó Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Khái tại cuộc họp về việc triển khai chính sách hỗ trợ lãi suất 2% từ ngân sách nhà nước đối với khoản vay của doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh theo Nghị định số 31/2022/NĐ-CP. Đây là chính sách quan trọng thuộc Chương trình phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội, nhưng tiến độ thực hiện còn gặp nhiều vướng mắc. Dưới đây là nội dung chi tiết và các chỉ đạo trọng tâm:

- Đánh giá thực trạng triển khai chính sách hỗ trợ lãi suất 2%

• Kết quả giải ngân thấp: Việc triển khai gói hỗ trợ lãi suất 2% (quy mô 40.000 tỷ đồng) đạt kết quả rất thấp và chậm so với yêu cầu đề ra, chưa đáp ứng được kỳ vọng của Quốc hội, Chính phủ cũng như nhu cầu của cộng đồng doanh nghiệp, hợp tác xã và hộ kinh doanh.
• Nỗ lực của các cơ quan: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam, các bộ, ngành và các ngân hàng thương mại đã tích cực ban hành văn bản hướng dẫn, tổ chức nhiều hội nghị, cuộc họp để tháo gỡ khó khăn, nhưng hiệu quả thực tế vẫn chưa cao.

- Nguyên nhân dẫn đến việc giải ngân chậm trễ

• Tâm lý e ngại của khách hàng: Nhiều doanh nghiệp, hợp tác xã, hộ kinh doanh có tâm lý e ngại công tác thanh tra, kiểm tra, kiểm toán của các cơ quan chức năng sau khi nhận hỗ trợ lãi suất.
• Khó khăn trong xác định tiêu chí: Quy định về việc đánh giá "khả năng phục hồi" của khách hàng theo Nghị định số 31/2022/NĐ-CP còn gặp nhiều lúng túng, các ngân hàng thương mại khó định lượng chính xác để làm cơ sở phê duyệt.
• Vướng mắc về đối tượng thụ hưởng: Một số hộ kinh doanh không có đăng ký kinh doanh theo quy định nên không thuộc đối tượng được hỗ trợ, mặc dù họ có nhu cầu vay vốn phục hồi sản xuất.

- Các chỉ đạo và giải pháp khắc phục của Phó Thủ tướng Lê Minh Khái

• Khẩn trương rà soát, sửa đổi quy định pháp luật: Ngân hàng Nhà nước Việt Nam chủ trì, phối hợp với các Bộ: Tài chính, Kế hoạch và Đầu tư, Tư pháp và các cơ quan liên quan khẩn trương rà soát, đề xuất sửa đổi, bổ sung các quy định tại Nghị định số 31/2022/NĐ-CP nhằm tháo gỡ ngay các nút thắt pháp lý, đơn giản hóa thủ tục nhưng vẫn bảo đảm đúng quy định và không để xảy ra trục lợi chính sách.
• Đánh giá khả năng hấp thụ và đề xuất phương án điều chuyển vốn: Ngân hàng Nhà nước phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư, Bộ Tài chính đánh giá sát thực tế khả năng giải ngân của gói hỗ trợ này đến hết năm 2023. Trường hợp không thể giải ngân hết, phải chủ động đề xuất phương án điều chuyển nguồn lực sang các chính sách hỗ trợ khác có khả năng hấp thụ tốt hơn (như hỗ trợ thuế, phí, đầu tư hạ tầng hoặc các chương trình an sinh xã hội khác) để báo cáo Chính phủ, Quốc hội xem xét, quyết định.
• Tăng cường trách nhiệm của các ngân hàng thương mại: Các tổ chức tín dụng phải chủ động tiếp cận, hướng dẫn và tạo điều kiện thuận lợi nhất cho khách hàng đủ điều kiện được tiếp cận vốn vay hỗ trợ lãi suất; không tự ý đặt ra các điều kiện, thủ tục rườm rà ngoài quy định.
• Đẩy mạnh công tác thông tin, truyền thông: Các bộ, ngành và cơ quan thông tấn báo chí cần tăng cường thông tin, tuyên truyền rõ ràng, minh bạch về mục đích, ý nghĩa, đối tượng và điều kiện thụ hưởng chính sách để giải tỏa tâm lý e ngại của người dân và doanh nghiệp.