Thông báo 20117/TB-CHQ năm 2025 do Cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng liên quan đến công tác quản lý, phát hành và sử dụng tem điện tử đối với mặt hàng rượu nhập khẩu. Việc áp dụng tem điện tử không chỉ giúp cơ quan quản lý kiểm soát chặt chẽ nguồn gốc, xuất xứ hàng hóa mà còn hỗ trợ doanh nghiệp minh bạch hóa hoạt động nhập khẩu, ngăn ngừa tình trạng gian lận thương mại và hàng giả trên thị trường.

Dưới đây là phần tóm tắt chi tiết nội dung cốt lõi của Thông báo 20117/TB-CHQ, tập trung vào phần mở đầu và các điều khoản đầu tiên (từ Điều 1 đến Điều 4) nhằm giúp doanh nghiệp và các bên liên quan nắm rõ quy trình thực hiện:

1. Mục đích và phạm vi áp dụng (Điều 1)

• Phạm vi điều chỉnh: Quy định chi tiết về quy trình phát hành, quản lý, sử dụng và dán tem điện tử đối với toàn bộ các sản phẩm rượu nhập khẩu lưu thông trên thị trường Việt Nam theo quy định của pháp luật hiện hành.
• Mục tiêu quản lý: Tăng cường ứng dụng công nghệ thông tin trong quản lý thuế và hải quan; hiện đại hóa quy trình kiểm soát hàng hóa nhập khẩu; bảo vệ quyền lợi người tiêu dùng và tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho các doanh nghiệp kinh doanh chân chính.

2. Đối tượng áp dụng quy định (Điều 2)

• Doanh nghiệp nhập khẩu: Các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động nhập khẩu rượu hợp pháp vào Việt Nam, có trách nhiệm khai báo, đăng ký và dán tem điện tử theo đúng quy chuẩn trước khi đưa sản phẩm ra lưu thông trên thị trường.
• Cơ quan Hải quan các cấp: Đơn vị trực tiếp tiếp nhận đăng ký, cấp phát, kiểm tra và giám sát việc sử dụng tem điện tử của doanh nghiệp, đảm bảo tính chính xác và đúng đối tượng.
• Các tổ chức, cá nhân liên quan: Các bên tham gia vào chuỗi cung ứng, phân phối và kiểm tra giám sát thị trường đối với mặt hàng rượu nhập khẩu.

3. Nguyên tắc phát hành và quản lý tem điện tử (Điều 3)

• Tính duy nhất và bảo mật: Mỗi con tem điện tử được phát hành sở hữu một mã định danh duy nhất (như mã QR hoặc mã vạch mã hóa), cho phép truy xuất nguồn gốc rõ ràng về doanh nghiệp nhập khẩu, số tờ khai hải quan, chủng loại rượu và ngày thông quan.
• Quản lý số hóa: Toàn bộ quy trình từ khâu đăng ký mua tem, phê duyệt, cấp phát đến báo cáo sử dụng đều được thực hiện thông qua Hệ thống thông tin quản lý tem điện tử của Tổng cục Hải quan.
• Trách nhiệm của doanh nghiệp: Doanh nghiệp phải tự chịu trách nhiệm về tính chính xác của thông tin đăng ký, bảo quản tem đúng quy định và báo cáo kịp thời các trường hợp tem bị mất, hỏng hoặc không sử dụng được cho cơ quan hải quan chủ quản.

4. Quy trình đăng ký và cấp phát tem điện tử ban đầu (Điều 4)

• Hồ sơ đăng ký: Doanh nghiệp chuẩn bị hồ sơ đề nghị cấp tem điện tử thông qua cổng thông tin điện tử hải quan, bao gồm đơn đề nghị, bản sao tờ khai hải quan nhập khẩu và các tài liệu chứng minh nguồn gốc hợp pháp của lô hàng rượu.
• Thời hạn giải quyết: Cơ quan Hải quan có trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ và thực hiện cấp phát tem điện tử cho doanh nghiệp trong thời hạn quy định kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ.
• Phương thức nhận tem: Doanh nghiệp nhận tem trực tiếp tại cơ quan hải quan nơi đăng ký hoặc thông qua các hình thức chuyển phát được phê duyệt, đảm bảo an toàn và không làm hư hỏng phôi tem trong quá trình vận chuyển.

Đánh giá chung về tác động của chính sách

Việc triển khai Thông báo 20117/TB-CHQ đánh dấu bước tiến quan trọng trong lộ trình chuyển đổi số của ngành Hải quan. Quy định từ Điều 1 đến Điều 4 tạo lập nền tảng pháp lý vững chắc, giúp các doanh nghiệp nhập khẩu rượu chủ động phương án kinh doanh, đồng thời hỗ trợ lực lượng chức năng dễ dàng phát hiện các hành vi buôn lậu, trốn thuế thông qua việc quét mã truy xuất nguồn gốc trực tiếp trên sản phẩm.