Quy định số 826/CAAV ban hành ngày 29 tháng 4 năm 1994 bởi Cục Hàng không dân dụng Việt Nam là văn bản pháp lý quan trọng thiết lập cơ chế quản lý nhà nước đối với các hợp đồng, thỏa thuận liên quan đến hoạt động vận chuyển hàng không tại Việt Nam. Dưới đây là phần tóm tắt và phân tích chuyên sâu toàn bộ nội dung cốt lõi của quy định này.

• Thẩm quyền quản lý: Cục Hàng không dân dụng Việt Nam thực hiện chức năng quản lý toàn bộ các hợp đồng, thỏa thuận được ký kết giữa doanh nghiệp vận chuyển hàng không Việt Nam với các cá nhân, pháp nhân trong và ngoài nước. Các hợp đồng này được xác định là hợp đồng kinh tế theo quy định của pháp luật Việt Nam.
• Các loại hợp đồng bắt buộc phải quản lý bao gồm:
  • Hợp đồng thực hiện quyền khai thác vận chuyển thương mại hàng không: Hợp đồng thương mại (thỏa thuận về tần suất tàu bay, tải cung ứng, giá cước...); Hợp đồng hợp tác khai thác (Joint service, joint operation, pool agreement); Hợp đồng trao đổi chỗ (code sharing agreement); và các hợp đồng khác liên quan trực tiếp đến thương quyền khai thác.
  • Hợp đồng mua, thuê tàu bay, hoặc thuê người khai thác tàu bay có tổng thời gian thuê liên tiếp từ 03 tháng trở lên.
  • Hợp đồng tham gia vào các tổ chức quốc tế về hàng không dân dụng.
  • Hợp đồng chỉ định tổng đại lý chứng từ vận chuyển hàng không.
  • Các loại văn bản, hợp đồng khác theo yêu cầu cụ thể của Cục Hàng không dân dụng Việt Nam.
• Trường hợp ngoại lệ: Quy định này không áp dụng đối với các hợp đồng thỏa thuận về đầu tư vốn nước ngoài vào hoạt động khai thác vận chuyển hàng không của doanh nghiệp Việt Nam, các đối tượng này sẽ được điều chỉnh riêng bởi Luật Đầu tư.

• Yêu cầu về hiệu lực: Các hợp đồng liên quan đến quyền khai thác thương mại, thuê/mua tàu bay và tham gia tổ chức quốc tế (quy định tại mục a, b, c khoản 1 Điều 1) bắt buộc phải có điều khoản quy định về việc phê duyệt của Nhà chức trách hàng không. Hợp đồng chỉ chính thức phát sinh hiệu lực pháp lý sau khi được Cục Hàng không dân dụng Việt Nam phê duyệt.
• Bốn nguyên tắc phê duyệt cốt lõi:
  • An ninh và chủ quyền: Bảo đảm tuyệt đối chủ quyền lãnh thổ, an ninh quốc gia, trật tự xã hội của nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam; tuân thủ nghiêm ngặt pháp luật Việt Nam và các điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
  • An toàn và lợi ích công cộng: Bảo đảm an ninh, an toàn cho hoạt động hàng không dân dụng; bảo vệ lợi ích công cộng, môi trường và quyền lợi hợp pháp của người tiêu dùng.
  • Bảo hộ và phát triển doanh nghiệp nội địa: Bảo vệ quyền lợi của các hãng hàng không Việt Nam; đảm bảo doanh nghiệp khai thác thực chất, có hiệu quả, tự kiểm soát và chịu trách nhiệm đối với thương quyền khai thác; phù hợp với năng lực tài chính và khai thác thực tế của doanh nghiệp.
  • Phù hợp định hướng vĩ mô: Đáp ứng nhu cầu thực tế của thị trường, thúc đẩy sự phát triển của ngành hàng không Việt Nam phù hợp với chính sách kinh tế của Nhà nước, nâng cao hiệu quả sản xuất kinh doanh của doanh nghiệp.

• Thời hạn đăng ký:
  • Chậm nhất là 15 ngày kể từ ngày ký kết đối với các hợp đồng thương mại, thuê/mua tàu bay, tham gia tổ chức quốc tế và chỉ định tổng đại lý.
  • Chậm nhất là 07 ngày kể từ ngày nhận được yêu cầu của Cục Hàng không dân dụng Việt Nam đối với các loại văn bản khác thuộc mục e khoản 1 Điều 1.
• Thành phần hồ sơ đăng ký bao gồm:
  • Đơn xin đăng ký hợp đồng (nêu rõ tên hợp đồng, các chủ thể tham gia, đối tượng hợp đồng, ngày ký và ngày hết hạn).
  • Bản gốc hoặc bản sao hợp lệ của hợp đồng.
  • Tài liệu chứng minh tư cách pháp nhân và hoạt động kinh doanh của các bên tham gia ký kết.
  • Tài liệu pháp lý liên quan đến đối tượng hợp đồng (đặc biệt đối với hợp đồng mua, thuê tàu bay hoặc thuê người khai thác).
  • Báo cáo chi tiết về cơ sở pháp lý, cơ sở kinh tế và phương án, khả năng thực hiện hợp đồng (áp dụng cho hợp đồng thương mại, thuê/mua tàu bay và tham gia tổ chức quốc tế).
  • Các tài liệu bổ sung khác theo yêu cầu của Cục Hàng không dân dụng.
• Thời hạn giải quyết của Cục Hàng không dân dụng:
  • Trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ để xem xét và ra quyết định phê duyệt đối với các hợp đồng thương mại, thuê/mua tàu bay và tham gia tổ chức quốc tế.
  • Trong thời hạn 07 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ để xem xét và quyết định cấp giấy chứng nhận đăng ký hợp đồng đối với các hợp đồng nêu trên.

• Nghĩa vụ báo cáo của doanh nghiệp: Các doanh nghiệp vận chuyển hàng không Việt Nam có trách nhiệm báo cáo kịp thời cho Cục Hàng không dân dụng Việt Nam về các hành vi vi phạm nghiêm trọng hợp đồng của các bên liên kết, cũng như báo cáo về việc chấm dứt hợp đồng trước thời hạn hoặc gia hạn hợp đồng.
• Quản lý thay đổi hiệu lực: Đối với các hợp đồng trọng yếu (khai thác thương mại, thuê/mua tàu bay, tham gia tổ chức quốc tế), mọi việc chấm dứt hiệu lực trước thời hạn hoặc gia hạn hiệu lực chỉ chính thức có giá trị pháp lý sau khi được Cục Hàng không dân dụng Việt Nam xem xét và phê duyệt bằng văn bản.

• Hiệu lực thi hành: Quy định này chính thức phát sinh hiệu lực thi hành kể từ ngày ký (ngày 29 tháng 4 năm 1994).
• Người ký ban hành: Phó Cục trưởng Cục Hàng không dân dụng Việt Nam - Đào Mạnh Nhương đã ký duyệt.