QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v yêu cầu tuyên bố một người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN THANH TRÌ, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

- Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán – Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Kim Liên

Thư ký ghi biên bản phiên họp: Bà Từ Ngọc Thuý – Cán bộ Tòa án.

Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân huyện Thanh Trì tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Văn Cường - Kiểm sát viên.

Ngày 27 tháng 08 năm 2024, tại Trụ sở Toà án nhân dân huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 86/2023/TLST-DS ngày 02/10/2023 về việc yêu cầu “Tuyên bố một người hạn chế năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp số 08/2024/QĐPH- ST ngày 08/08/2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

• - Người yêu cầu: Ông Đinh Công T, sinh năm 1966. Có mặt.
• Nơi cư trú: Thôn V, xã V, huyện T, Hà Nội
• - Người bị yêu cầu: Bà Đinh Thị U, sinh năm 1970. Có mặt.
• Nơi cư trú: Thôn V, xã V, huyện T, Hà Nội.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ

Theo đơn yêu cầu và lời khai trong quá trình tố tụng, người yêu cầu ông Đinh Công T trình bày:

Ông là anh trai ruột của bà Đinh Thị U – sinh năm 1970; Nơi cư trú: Cụm A, thôn V, xã V, huyện T, Hà Nội. Bố mẹ ông là cụ Đinh Công N và cụ Nguyễn Thị X đều đã mất. Bà U có anh trai ruột là ông tên Đinh Công T và em gái ruột là bà Đinh Thị N1.

Bà U bị khuyết tật bẩm sinh biểu hiện là câm và điếc, gia đình có chữa chạy nhiều lần, nhiều nơi nhưng đến nay không khỏi. Bà U không có chồng, con. Hiện bà U đang ở nhà đất riêng, hàng ngày vẫn tự sinh hoạt chăm sóc bản thân, thể chất phát triển bình thường, làm nghề tự do, sống gần gũi và thân thiện với hàng xóm láng giềng, không có bất cứ xích mích gì. Bà U thuộc diện được lĩnh tiền trợ giúp xã hội hàng tháng của Nhà nước. Để bảo đảm quyền lợi của bà U, ông yêu cầu Tòa án tuyên bố bà U hạn chế năng lực hành vi dân sự để thực hiện việc giám hộ cho bà U theo quy định.

Ông Đinh Công T và bà Đinh Thị N1 cho biết: Bà Đinh Thị U là người khuyết tật bẩm sinh từ nhỏ, thể chất phát triển bình thường, ít khi thấy bà U ốm đau. Bà U không có biểu hiện gì về hành vi cử chỉ của bệnh tâm thần, thần kinh; chưa từng chữa trị gì về tâm thần, thần kinh hay liên quan tới sọ não. Đến tuổi lao động, bà U đi làm ruộng, lao động tự do. Bà sống gần gũi, thân thiện với hàng xóm láng giềng và người thân; không xích mích với ai.

Những người làm chứng gồm: Ông Đinh Công T1 (là phó trưởng thôn V); bà Nguyễn Thị N2, anh Đinh Công T2, bà Nguyễn Thị B (là hàng xóm của bà U) cho biết: Bà U bị câm điếc bẩm sinh, không nghe, không nói được nhưng ra ký hiệu bà U vẫn hiểu được, sức khỏe tâm thần bình thường, thể chất vẫn phát triển bình thường. Hiện bà U sinh sống một mình và vẫn lao động tự do kiếm tiền sinh sống. Quá trình sinh sống, sinh hoạt tại địa phương, quan hệ xã hội không có biểu hiện hành vi gì bất thường.

Trạm y tế xã V, huyện T, Hà Nội cho biết: Bà Đinh Thị U thuộc đối tượng quản lý của Trạm y tế xã Vĩnh Quỳnh theo diện là người khuyết tật bẩm sinh (bị câm điếc). Bà U chỉ thuộc đối tượng quản lý của Trạm y tế, không điều trị hay cấp phát thuốc gì.

Theo kết quả giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 215/KLGĐ ngày 02/08/2024 của V kết luận: Tại thời điểm giám định đối tượng Đinh Thị U bị bệnh Chậm phát triển tâm thần khác. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F78. Đối tượng là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

Tại phiên họp:

Người yêu cầu vẫn giữ ý kiến và yêu cầu như trên.

Đại diện viện kiểm sát nhân dân huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội, Kiểm sát viên tham gia phiên họp phát biểu ý kiến:

Việc tuân theo pháp luật tố tụng trong quá trình giải quyết việc dân sự của Thẩm phán, Thư ký đã thực hiện đúng quy định của Bộ luật tố tụng Dân sự. Các đương sự đã chấp hành đúng quy định của pháp luật.

Về quan điểm giải quyết việc dân sự: Đề nghị Tòa án:

• - Chấp nhận yêu cầu của ông Đinh Công T về việc tuyên bố bà Đinh Thị U là người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự.
• - Chỉ định ông Đinh Công T là người đại diện theo pháp luật cho bà Đinh Thị U là người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự, theo sự đề cử của các đương sự tại phiên họp.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Thanh Trì nhận định:

[1] Về tố tụng:

Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự, quá trình tố tụng, xác định quan hệ pháp luật cần giải quyết là yêu cầu “Tuyên bố một người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự” là loại việc dân sự thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án, quy định tại khoản 1 Điều 27 của Bộ luật tố tụng dân sự. Người bị yêu cầu là bà Đinh Thị U có hộ khẩu thường trú tại thôn V, xã V, huyện T, Hà Nội. Vì vậy Tòa án nhân dân huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội thụ lý và giải quyết là đúng quy định tại khoản 2 Điều 35; Điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự.

Bà Đinh Thị U không có chồng, con; cha là cụ Đinh Công N và mẹ là cụ Nguyễn Thị X đã chết. Ông Đinh Công T là anh ruột của bà Đinh Thị U nên căn cứ quy định tại khoản 1 Điều 376 Bộ luật tố tụng dân sự, ông Trương là người có quyền yêu cầu.

[2] Về nội dung yêu cầu:

Bà Đinh Thị U là người khuyết tật câm, điếc bẩm sinh từ nhỏ. Theo kết quả giám định sức khỏe tâm thần theo trưng cầu số 215/KLGĐ ngày 02/08/2024 của V kết luận: Tại thời điểm giám định đối tượng Đinh Thị U bị bệnh Chậm phát triển tâm thần khác. Theo phân loại bệnh quốc tế lần thứ 10 năm 1992 bệnh có mã số F78. Đối tượng là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

Kết luận giám định nêu trên phù hợp với lời khai của các đương sự, những người làm chứng nên căn cứ Điều 24 của Bộ luật dân sự đủ cơ sở để xác định bà Đinh Thị U bị hạn chế năng lực hành vi dân sự. Vì vậy yêu cầu của ông Đinh Công T là phù hợp với quy định của pháp luật nên chấp nhận.

Nay, tại phiên họp, người yêu cầu giải quyết việc dân sự là ông Đinh Công T đề nghị Tòa án chỉ định ông là người đại diện theo pháp luật cho bà Đinh Thị U là người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự. Xét thấy đề nghị của ông Trương 1 phù hợp với quy định của pháp luật nên được chấp nhận

[3] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Đinh Công T phải chịu lệ phí theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên:

QUYẾT ĐỊNH

• - Căn cứ khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39, Điều 361, Điều 367, Điều 370, Điều 371, Điều 372, khoản 1 Điều 376 và Điều 378 Bộ luật Tố tụng Dân sự năm 2015;
• - Căn cứ Điều 24, khoản 4 Điều 136 Bộ luật Dân sự năm 2015;
• - Căn cứ khoản 1 điều 35 và khoản 1 Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc Hội khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận yêu cầu giải quyết việc dân sự của ông Đinh Công T:
   Tuyên bố bà Đinh Thị U, sinh năm 1970; HKTT và nơi cư trú: Cụm A, thôn V, xã V, huyện T, Hà Nội là người bị hạn chế năng lực hành vi dân sự.
2. Chỉ định ông Đinh Công T, sinh năm 1966; HKTT và nơi cư trú: Cụm A, thôn V, xã V, huyện T, Hà Nội là người đại diện theo pháp luật cho bà Đinh Thị U.
3. Về lệ phí sơ thẩm: Ông Đinh Công T phải nộp 300.000 đồng tiền lệ phí dân sự sơ thẩm và được trừ vào tiền tạm ứng lệ phí đã nộp theo biên lai số 0063923 ngày 29/09/2023 tại Chi cục thi hành án dân sự huyện Thanh Trì, thành phố Hà Nội.
4. Về quyền kháng cáo: Ông Đinh Công T được quyền kháng cáo quyết định trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết.