QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TOÀ ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HỘI AN- TỈNH QUẢNG NAM

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Huỳnh Thị Bích Hà.

Thư ký phiên họp: Bà Lê Thị Cẩn, Thư ký Tòa án nhân dân thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam tham gia phiên họp: Bà Lê Thị Cẩm Giang, Kiểm sát viên.

Ngày 05 tháng 7 năm 2024, tại Trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 41/2024/TLST-DS ngày 22 tháng 4 năm 2024 về việc: “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 06/2024/QÐST-DS ngày 21 tháng 6 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

• Người yêu cầu: Ông Nguyễn M, sinh năm 1967.
• Địa chỉ: Tổ D, khối T, phường C, thành phố H, tỉnh Quảng Nam. (Có mặt)

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Trong đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và những lời khai tiếp theo, ông Nguyễn M trình bày:

Ông Nguyễn Văn Q là con của ông Nguyễn Đ (sinh năm 1931, chết năm 2020) và bà Nguyễn Thị M1 (sinh năm 1940, hiện già yếu). Ông Nguyễn M là anh trai con bác ruột của ông Nguyễn Văn Q. Ông Q từ lúc mới sinh ra đã chậm phát triển về tinh thần. Ông Q không thể nhận thức, làm chủ hành vi của mình, lúc nhớ, lúc quên. Ông Q thuộc đối tượng người khuyết tật nặng và là người cao tuổi nên đang đang được hưởng chính sách trợ cấp xã hội hàng tháng. Ông M đang là người đứng ra lo liệu mọi việc sinh hoạt cá nhân, ăn uống, tắm rửa, giặt giũ... cho ông Q.

Hiện nay, ông Nguyễn Văn Q là người có quyền lợi và nghĩa vụ liên quan trong vụ án dân sự thụ lý số: 182/2023/TLST-DS ngày 15/11/2023 về việc: “Tranh chấp quyền sử dụng đất" của Tòa án nhân dân thành phố Hội An.

Do đó, ông Nguyễn M làm đơn yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam tuyên bố ông Nguyễn Văn Q là người mất năng lực hành vi dân sự.

Lý do, mục đích, căn cứ của việc yêu cầu: Để để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của ông Nguyễn Văn Q trong vụ án dân sự nói trên.

Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hội An tham gia phiên họp: Tòa án nhân dân thành phố Hội An thụ lý việc dân sự là đúng thẩm quyền. Thẩm phán, Thư ký được phân công giải quyết việc dân sự đã thực hiện đúng trình tự theo quy định của Bộ luật tố tụng dân sự. Những người tham gia tố tụng đã chấp hành đúng các quy định của pháp luật tố tụng dân sự. Về nội dung, đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hội An đề nghị chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn M, tuyên bố ông Nguyễn Văn Q mất năng lực hành vi dân sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Hội An, tỉnh Quảng Nam nhận định:

[1] Về tố tụng:

Ông Nguyễn M yêu cầu tuyên bố ông Nguyễn Văn Q là người mất năng lực hành vi dân sự, ông Q đang cư trú tại: 4 T, phường M, thành phố H, tỉnh Quảng Nam. Đây là yêu cầu về dân sự về việc: “Yêu cầu tuyên bố một người là mất năng lực hành vi dân sự”, thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Hội An theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 của Bộ luật tố tụng dân sự.

[2] Về nội dung việc dân sự:

[2.1] Ông Nguyễn Văn Q từ khi sinh ra đã mắc bệnh tâm thần. Cho đến thời điểm hiện tại thì ông Q vẫn đang mắc bệnh tâm thần. Dù năm nay đã 64 tuổi nhưng ông Q vẫn như một đứa trẻ. Ông thường xuyên la hét, quấy phá, đập đồ đạt trong nhà, chửi bới mất kiểm soát. Ông không nhận thức cũng như làm chủ được hành vi của mình.

Để đảm bảo quyền và lợi ích hợp pháp của ông Nguyễn Văn Q trong vụ án dân sự thụ lý số: 182/2023/TLST-DS ngày 15/11/2023 về việc: “Tranh chấp quyền sử dụng đất" của Tòa án nhân dân thành phố Hội An, ông Nguyễn M yêu cầu Tòa án tuyên bố ông Nguyễn Văn Q là người mất năng lực hành vi dân sự.

Tại Kết luận giám định pháp y tâm thần theo trưng cầu số: 938/KL-GĐ ngày 04/6/2024 của Trung tâm P đối với ông Nguyễn Văn Q, được kết luận tại thời điểm hiện tại như sau:

a. Kết luận về y học: Chậm phát triển tâm thần mức độ nặng có tật chứng tác phong đáng kể (F72.1).

b. Về năng lực hành vi dân sự: mất hoàn toàn năng lực hành vi dân sự".

Theo khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định: “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần”.

Trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần của Trung tâm P, mục đích lý do, yêu cầu của ông Nguyễn M và đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên họp, xét thấy yêu cầu của ông Nguyễn M tuyên bố ông Nguyễn Văn Q là người mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ, cần được chấp nhận.

[3] Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Ông Nguyễn M phải nộp lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ khoản 1 Điều 27; điểm a khoản 2 Điều 35; điểm a khoản 2 Điều 39; Điều 370; Điều 371; Điều 372; Điều 376 và Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.

Áp dụng Điều 22 Bộ luật Dân sự năm 2015;

Áp dụng Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội 2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

1. Chấp nhận toàn bộ yêu cầu của ông Nguyễn M. Tuyên bố ông Nguyễn Văn Q, sinh năm 1960, hiện cư trú tại: 4 T, phường M, thành phố H, tỉnh Quảng Nam là người mất năng lực hành vi dân sự.
2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự:

   Ông Nguyễn M phải chịu lệ phí giải quyết việc dân sự sơ thẩm là 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) nhưng được trừ vào số tiền tạm ứng lệ phí đã nộp 300.000 đồng (Ba trăm nghìn đồng) theo biên lai thu số 0018956 ngày 22 tháng 4 năm 2024 của Chi cục thi hành án dân sự thành phố Hội An.

   Ông Nguyễn M đã nộp đủ lệ phí.

3. Đương sự có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cùng cấp có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát cấp trên trực tiếp có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ban hành quyết định (05/7/2024).

3