QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn

trong nhận thức, làm chủ hành vi

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CHÂU THÀNH, TỈNH TÂY NINH

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Kim Ngân.

Thư ký phiên họp: Bà Phạm Thị Hiệp.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh tham

gia phiên họp: Bà Nguyễn Thị Huệ Thư - Kiểm sát viên.

Ngày 03 tháng 6 năm 2024, tại trụ sở Toà án nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số: 15/2024/TLST-DS ngày 05 tháng 3 năm 2024 về việc “Yêu cầu tuyên bố một người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số: 15/2024/QĐST-DS ngày 24 tháng 5 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

Người yêu cầu: ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1953; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh (có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt).

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: anh Nguyễn D, sinh năm 1989; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh (có đơn yêu cầu giải quyết vắng mặt).

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự đề ngày 29/02/2024 và trong quá trình giải quyết vụ việc ông Nguyễn Văn N trình bày:

Anh Nguyễn D là con ruột của ông và bà Phan Thị T, sinh năm 1959, (bà T mất ngày 28/9/2021). Khi còn nhỏ anh D thường xuyên bị bệnh, về thể chất thì phát triển bình thường nhưng về tinh thần thì anh D không bình thường như những đứa trẻ khác, chậm khôn, chậm lớn. Sau này lớn lên bệnh trở nặng hơn. Hiện nay anh D không có khả năng lao động được, anh D tự tắm rửa và chăm sóc bản thân mình được. Hiện nay anh D đang sống cùng nhà với ông tại địa chỉ ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh. Ông yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Nguyễn D, sinh năm 1989; số căn cước công dân: [...]; địa chỉ ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh mất năng lực hành vi dân sự mục đích để ông đại diện theo pháp luật cho anh D trong các giao dịch dân sự và các giao dịch khác. Lý do hiện nay gia đình ông đang làm thủ tục mở thừa kế của bà Phan Thị T. Anh D có 04 người anh chị em ruột gồm:

• Chị Nguyễn Thị Thu T1, sinh năm 1984; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh;
• Anh Nguyễn Hữu C, sinh năm 1985; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh;
• Anh Nguyễn Duy T2, sinh năm 1992; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh.

Ngoài ra anh D không có cha mẹ nuôi và anh chị em nuôi nào khác. Anh D chưa có vợ con.

Trong đơn yêu cầu ông N yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Nguyễn D, sinh năm 1989; số căn cước công dân: [...]; địa chỉ ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh là con trai ruột của ông bị mất năng lực hành vi dân sự. Tuy nhiên đến ngày 01/4/2024 V giám định anh D bị hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi (có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi) do vậy ông N thay đổi yêu cầu giải quyết việc dân sự: ông yêu Toà án tuyên bố anh Nguyễn D, sinh năm 1989; số căn cước công dân: [...]; địa chỉ ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh là người khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi dân sự và cử ông Nguyễn Văn N là người giám hộ của anh Nguyễn D, ông N có quyền, nghĩa vụ giám hộ theo quy định của pháp luật.

Trong quá trình giải quyết vụ việc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan anh Nguyễn D trình bày:

Cha ruột của anh là ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1953; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, Tây Ninh và mẹ ruột của anh D là bà Phan Thị T hiện nay đã chết vào năm 2021. Anh D có 04 người anh chị em ruột gồm:

• Chị Nguyễn Thị Thu T1, sinh năm 1984; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh;
• Anh Nguyễn Hữu C, sinh năm 1985; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh;
• Anh Nguyễn Duy T2, sinh năm 1992; địa chỉ: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh.

Ngoài ra anh D không có cha mẹ nuôi và anh chị em nuôi nào khác. Hiện nay anh D chưa có vợ con và anh D đang sống cùng cha là ông Nguyễn Văn N tại địa chỉ ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh. Anh đồng ý với yêu cầu của ông N về việc yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Nguyễn D, sinh năm 1989; số căn cước công dân: [...]; địa chỉ ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh là người khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi dân sự. Anh yêu cầu Toà án cử cha anh là ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1953, cư trú tại ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh làm người giám hộ cho anh.

Tại phiên họp ông Nguyễn Văn N và anh Nguyễn D vắng mặt nên không có lời trình bày.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh phát biểu quan điểm về việc giải quyết việc dân sự:

- Về tố tụng: Thẩm phán và Thư ký tuân thủ đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng dân và các văn bản pháp luật liên quan. Các đương sự chấp hành đầy đủ các quy định pháp luật trong quá trình tham gia tố tụng.

- Về nội dung: Căn cứ Điều 23, 46, 47, 48, 49, 53, 54, 57, 58, 59 Bộ luật dân sự; Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30 tháng 12 năm 2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí tòa án, đề nghị Toà án:

Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Văn N về việc tuyên bố anh Nguyễn D, sinh năm 1989; cư trú tại: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh, CCCD số [...] là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi và cử ông Nguyễn Văn N là người giám hộ cho anh Nguyễn Duy . Trong phạm vi giám hộ, ông Nguyễn Văn N được thực hiện các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ đối với người được giám hộ có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại Điều 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự.

Về lệ phí: ông Nguyễn Văn N là người cao tuổi nên được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến của các đương sự và đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng:

[1.1] Ông N là người yêu cầu, anh Nguyễn D là người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan, vắng mặt tại phiên họp có đơn đề nghị giải quyết vắng mặt, căn cứ Điều 367 Bộ luật Tố tụng dân sự, Tòa án vẫn tiến hành phiên họp giải quyết vắng mặt ông N, anh D.

[1.2] Ông N là cha ruột của anh D nên có quyền yêu cầu tuyên bố anh D có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại Điều 376 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về thẩm quyền giải quyết: ông N yêu cầu tuyên bố anh Nguyễn D có nơi cư trú tại ấp B, xã T, huyện C có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi. Đây là yêu cầu về dân sự và thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh theo quy định tại khoản 1 Điều 27, điểm a khoản 2 Điều 35, điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[3] Về nội dung:

[3.1] Ngày 29/02/2024, ông N có đơn yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Nguyễn Duy m năng lực hành vi dân sự. Ngày 10/5/2024, ông N thay đổi yêu cầu, yêu cầu Tòa án tuyên bố anh Nguyễn D có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

[3.2] Căn cứ Kết luận giám định pháp y tâm thần số: 206/KL-VPYTW ngày 01/4/2024 của Viện Pháp Y tâm thần trung ương B (bút lục 32) đã kết luận đối với anh Nguyễn D:

Về y học: hiện nay đương sự bị bệnh chậm phát triển tâm thần vừa (F71-ICD.10);

Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: hiện nay đương sự bị hạn chế khả năng nhận thức và điều khiển hành vi (có khó khăn trong nhận thức và làm chủ hành vi).

[3.3] Vì vậy, có căn cứ chấp nhận yêu cầu của ông N về việc tuyên bố anh Nguyễn D có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại Điều 23 Bộ luật Dân sự.

[3.4] Về người giám hộ: ông N là cha ruột của anh D. Hiện nay ông anh D đang sông chung với ông N. Ngoài ông N thì anh D không có người giám hộ theo quy định tại Điều 53 của Bộ luật Dân sự; anh D yêu cầu Toà án cử ông N là người giám hộ cho anh. Vì vậy, Tòa án chỉ định ông Nguyễn Văn N là người giám hộ của anh Nguyễn D theo quy định tại khoản 4 Điều 54 Bộ luật Dân sự. Người giám hộ thực hiện các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ đối với người được giám hộ có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại các Điều 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự.

[4] Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Căn cứ Điều 149 Bộ luật Tố tụng dân sự; Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí tòa án: ông Nguyễn Văn N là người người cao tuổi nên được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định của pháp luật.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ các Điều 23, 46, 47, 48, 49, 53, 54, 57, 58, 59 của Bộ luật Dân sự;

Căn cứ các Điều 149, 367, 376, 378 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Căn cứ Điều 12 Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí tòa án;

1. Chấp nhận yêu cầu của ông Nguyễn Văn N về việc tuyên bố anh Nguyễn D có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

Tuyên bố anh Nguyễn D, sinh năm 1989; cư trú tại: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh, CCCD số [...] là người có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi.

Chỉ định ông Nguyễn Văn N, sinh năm 1953; nơi cư trú: ấp B, xã T, huyện C, tỉnh Tây Ninh là người giám hộ của anh Nguyễn Duy . Người giám hộ thực hiện các quyền, nghĩa vụ của người giám hộ đối với người được giám hộ có khó khăn trong nhận thức, làm chủ hành vi theo quy định tại Điều 57, 58, 59 Bộ luật Dân sự.

2. Lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự:

Ông Nguyễn Văn N là người người cao tuổi nên được miễn lệ phí giải quyết việc dân sự.

3. Quyền kháng cáo, kháng nghị:

Đương sự có mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định. Đương sự vắng mặt có quyền kháng cáo trong thời hạn 10 ngày kể từ ngày nhận được quyết định hoặc quyết định được thông báo, niêm yết.

Viện kiểm sát nhân dân huyện Châu Thành, tỉnh Tây Ninh có quyền kháng nghị trong thời hạn 10 ngày, Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Tây Ninh có quyền kháng nghị trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày Tòa án ra quyết định.