QUYẾT ĐỊNH

SƠ THẨM GIẢI QUYẾT VIỆC DÂN SỰ

V/v Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ SA ĐÉC, TỈNH ĐỒNG THÁP

Thành phần giải quyết việc dân sự gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên họp: Bà Nguyễn Thị Phấn.

Thư ký phiên họp: Bà Phạm Bích Vân – Thư ký Tòa án nhân dân thành phố Sa Đéc.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Sa Đéc tham gia phiên họp: Ông Nguyễn Văn Trung - Kiểm sát viên.

Ngày 24 tháng 6 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Sa Đéc mở phiên họp sơ thẩm công khai giải quyết việc dân sự thụ lý số 155/2024/TLST-VDS ngày 17 tháng 5 năm 2024 về “Tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” theo Quyết định mở phiên họp sơ thẩm giải quyết việc dân sự số 74/2024/QÐST-VDS ngày 13 tháng 6 năm 2024, gồm những người tham gia tố tụng sau đây:

Người yêu cầu: Anh Nguyễn Văn T, sinh năm 1976.

Địa chỉ: Số B, ấp K, xã T, thành phố S, tỉnh Đồng Tháp.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: Bà Hồ Thị X, sinh năm 1939.

Địa chỉ: Số B, ấp K, xã T, thành phố S, tỉnh Đồng Tháp.

Người yêu cầu anh Nguyễn Văn T (có đơn xin vắng mặt), người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan bà Hồ Thị X vắng mặt.

NỘI DUNG VIỆC DÂN SỰ:

Theo đơn yêu cầu ngày 09 tháng 5 năm 2024, quá trình giải quyết việc dân sự tại Tòa án, người yêu cầu giải quyết việc dân sự anh Nguyễn Văn T trình bày:

Bà Hồ Thị X là mẹ ruột của anh T. Thời gian gần đây bà X có biểu hiện hay quên, nói chuyện lẫn lộn, đôi lúc không nhận ra người thân, không tự chủ được hành vi của bản thân, không tự chủ được vệ sinh cá nhân, việc ăn uống sinh hoạt phải có người thân chăm sóc. Nay anh Nguyễn Văn T yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Hồ Thị X mất năng lực hành vi dân sự, để anh T và gia đình làm thủ tục liên quan đến quyền sử dụng đất trong hộ gia đình.

Tại kết luận giám định pháp y tâm thần số 230/2024/KLGĐ ngày 11/6/2024 của Trung tâm P1 đối với bà Hồ Thị X kết luận như sau:

• Về y học: Hiện tại đương sự có bệnh lý tâm thần: Mất trí Alzheimer (F00-ICD10).
• Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: hiện tại đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Ý kiến của vị đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp: Đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ Điều 369, Điều 370 Bộ luật tố tụng dân sự và khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự. Chấp nhận yêu cầu của anh Nguyễn Văn T yêu cầu Tòa án nhân dân thành phố Sa Đéc tuyên bố bà Hồ Thị X mất năng lực hành vi dân sự. Về lệ phí: đề nghị giải quyết theo quy định pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ việc dân sự được thẩm tra tại phiên họp; ý kiến đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp, Tòa án nhân dân thành phố Sa Đéc nhận định:

[1] Về quan hệ pháp luật, căn cứ đơn yêu cầu giải quyết việc dân sự và các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ yêu cầu giải quyết việc dân sự thể hiện quan hệ pháp luật giải quyết là “Yêu cầu tuyên bố một người mất năng lực hành vi dân sự” thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân theo quy định tại khoản 1 Điều 27 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Về thẩm quyền giải quyết: Bà Hồ Thị X có địa chỉ tại số B, ấp K, xã T, thành phố S, tỉnh Đồng Tháp nên thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án nhân dân thành phố Sa Đéc, tỉnh Đồng Tháp, theo quy định tại điểm a khoản 2 Điều 35 và điểm a khoản 2 Điều 39 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.

[3] Về nội dung yêu cầu: Anh Nguyễn Văn T yêu cầu Tòa án tuyên bố bà Hồ Thị X mất năng lực hành vi dân sự với mục đích thực hiện chuyển quyền sử dụng đất trong hộ gia đình. Nhận thấy, bà Hồ Thị X và anh Nguyễn Văn T có mối quan hệ là mẹ con ruột. Thời gian gần đây bà X đã có biểu hiện hay quên, nói chuyện lẫn lộn, đôi lúc không nhận ra người thân, không tự chủ được vệ sinh cá nhân, việc ăn uống, sinh hoạt phải có người thân chăm sóc.

[4] Xét thấy, tại khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015 quy định về mất năng lực hành vi dân sự như sau: “Khi một người do bị bệnh tâm thần hoặc mắc bệnh khác mà không thể nhận thức, làm chủ được hành vi thì theo yêu cầu của người có quyền, lợi ích liên quan hoặc của cơ quan, tổ chức hữu quan, Tòa án ra quyết định tuyên bố người này là người mất năng lực hành vi dân sự trên cơ sở kết luận giám định pháp y tâm thần."

Mặt khác, tại kết luận giám định pháp y tâm thần số 230/2024/KLGĐ ngày 11/6/2024 Trung tâm P1 đối với bà Hồ Thị X như sau: Về y học: Hiện tại đương sự có bệnh lý tâm thần: Mất trí Alzheimer (F00- ICD10). Về khả năng nhận thức và điều khiển hành vi: hiện tại đương sự mất khả năng nhận thức và điều khiển hành vi.

Từ những căn cứ nêu trên, xét đơn yêu cầu của anh Nguyễn Văn T yêu cầu tuyên bố bà Hồ Thị X mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ và phù hợp với quy định pháp luật nên chấp nhận.

[5] Đối với ý kiến của vị đại diện Viện kiểm sát tại phiên họp đề nghị chấp nhận yêu cầu của anh Nguyễn Văn T về việc yêu cầu tuyên bố bà Hồ Thị X mất năng lực hành vi dân sự là có căn cứ chấp nhận.

[6] Về lệ phí: Anh Nguyễn Văn T phải nộp lệ phí giải quyết việc dân sự theo quy định pháp luật.

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ các Điều 228, Điều 369, Điều 370, Điều 376, Điều 377, Điều 378 Bộ luật tố tụng dân sự;

Căn cứ Khoản 1 Điều 22 Bộ luật dân sự năm 2015.

Căn cứ Điều 37 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30-12-2016 của Ủy Ban Thường Vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp và quản lý án phí và lệ phí Tòa án.

Chấp nhận yêu cầu của anh Nguyễn Văn T.

Tuyên bố bà Hồ Thị X, sinh năm 1939; địa chỉ: Số B, ấp K, xã T, thành phố S, tỉnh Đồng Tháp mất năng lực hành vi dân sự.

Về chi phí giám định: Anh Nguyễn Văn T phải chịu toàn bộ chi phí giám định số tiền là 4.333.750 đồng (Anh T đã nộp xong).

Về lệ phí sơ thẩm giải quyết việc dân sự: Anh Nguyễn Văn T phải nộp 300.000 đồng. Số tiền tạm ứng lệ phí anh T đã nộp 300.000 đồng theo biên lai số 0004186 ngày 16/5/2024 của Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Sa Đéc được khấu trừ toàn bộ vào lệ phí phải nộp.

Người yêu cầu anh Nguyễn Văn T, người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt có quyền kháng cáo quyết định này trong thời hạn 10 ngày, kể từ ngày nhận được quyết định hoặc kể từ ngày quyết định được thông báo, niêm yết. Viện kiểm sát có quyền kháng nghị quyết định này theo quy định pháp luật.

Quyền yêu cầu thi hành án, nghĩa vụ thi hành án, thời hiệu yêu cầu thi hành án theo quy định của Luật Thi hành án dân sự đối với những quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 482 Bộ luật Tố tụng dân sự.