Quyết định 1875/QĐ-BKHCN năm 2025 do Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ ban hành là một văn bản pháp lý quan trọng nhằm công bố các Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) mới trong lĩnh vực kỹ thuật điện, điện tử và bảo vệ môi trường. Quyết định này đóng vai trò định hướng cho các doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu và các cơ quan quản lý trong việc kiểm soát chất lượng, giảm thiểu phát thải và quản lý chất thải điện tử tại Việt Nam theo xu hướng phát triển bền vững toàn cầu.

- Danh mục 08 Tiêu chuẩn quốc gia (TCVN) mới được công bố

Tại Điều 1 của Quyết định, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ đã chính thức công bố 08 Tiêu chuẩn quốc gia mới, hầu hết được xây dựng trên cơ sở chấp nhận các tiêu chuẩn quốc tế của Ủy ban Kỹ thuật Điện Quốc tế (IEC). Các tiêu chuẩn này bao gồm:

• TCVN 14457:2025 (IEC/TR 62635:2012): Hướng dẫn về thông tin cuối vòng đời do nhà chế tạo và nhà tái chế cung cấp để tính toán tỉ lệ tái chế của thiết bị điện và điện tử. Tiêu chuẩn này hỗ trợ tối ưu hóa quy trình tái chế và xác định chính xác tỷ lệ thu hồi vật liệu từ rác thải điện tử.
• TCVN 14458:2025 (IEC/TR 62725:2013): Phân tích các phương pháp luận định lượng phát thải khí nhà kính dùng cho các sản phẩm và hệ thống điện, điện tử. Đây là công cụ kỹ thuật giúp doanh nghiệp đo lường và báo cáo dấu chân carbon của sản phẩm.
• TCVN 14459:2025 (IEC/TR 62726:2014): Hướng dẫn định lượng các mức giảm phát thải khí nhà kính từ đường cơ sở cho các sản phẩm và hệ thống điện, điện tử, hỗ trợ doanh nghiệp đánh giá hiệu quả của các giải pháp tiết kiệm năng lượng và giảm phát thải.
• TCVN 14460:2025 (IEC/TR 62824:2016): Hướng dẫn các xem xét về hiệu quả sử dụng vật liệu trong thiết kế có ý thức về môi trường đối với các sản phẩm điện và điện tử, thúc đẩy xu hướng thiết kế xanh và kinh tế tuần hoàn.
• TCVN 14461:2025 (IEC/TR 62936:2016): Xây dựng phương pháp thử - Hướng dẫn lựa chọn chất, phục vụ cho công tác kiểm nghiệm và đánh giá chất lượng vật liệu đầu vào.
• TCVN 14462:2025 (IEC 63000:2016 với sửa đổi 1:2022): Tài liệu kỹ thuật để đánh giá các sản phẩm điện và điện tử liên quan đến việc hạn chế các chất nguy hại. Tiêu chuẩn này là cơ sở pháp lý kỹ thuật quan trọng để kiểm soát các chất độc hại tương tự tiêu chuẩn RoHS của châu Âu.
• TCVN 14463:2025 (IEC 62542:2013): Tiêu chuẩn hóa môi trường đối với các sản phẩm và hệ thống điện và điện tử - Bảng chú giải thuật ngữ, giúp thống nhất các khái niệm chuyên ngành trong hoạt động quản lý và nghiên cứu.
• TCVN 12667-5:2025 (IEC 62321-5:2013): Xác định các chất trong sản phẩm kỹ thuật điện - Phần 5: Cadmium, chì, crom trong polyme, sản phẩm điện tử và cadmium, chì trong kim loại bằng AAS, AFS, ICP-OES và ICP-MS. Đây là tiêu chuẩn kỹ thuật phân tích chính xác hàm lượng các kim loại nặng độc hại trong thiết bị điện tử.

- Hiệu lực thi hành và trách nhiệm tổ chức thực hiện

Quyết định cũng quy định rõ ràng về thời gian áp dụng và các đơn vị chịu trách nhiệm triển khai thực hiện các tiêu chuẩn mới:

• Hiệu lực thi hành: Quyết định 1875/QĐ-BKHCN chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký ban hành.
• Trách nhiệm thi hành: Chánh Văn phòng, Chủ tịch Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia và các tổ chức, cá nhân liên quan chịu trách nhiệm thi hành Quyết định này. Ủy ban Tiêu chuẩn Đo lường Chất lượng Quốc gia đóng vai trò đầu mối trong việc phổ biến, hướng dẫn áp dụng các tiêu chuẩn này vào thực tiễn sản xuất và đời sống.

- Ý nghĩa thực tiễn của việc ban hành các tiêu chuẩn mới

Việc ban hành loạt tiêu chuẩn quốc gia mới này mang lại nhiều giá trị thiết thực cho cả doanh nghiệp và cơ quan quản lý nhà nước:

• Đối với doanh nghiệp: Giúp các nhà sản xuất và xuất khẩu thiết bị điện, điện tử của Việt Nam dễ dàng tiếp cận các thị trường quốc tế khó tính (như EU, Mỹ, Nhật Bản) nhờ việc tuân thủ các tiêu chuẩn kỹ thuật về môi trường và kiểm soát chất nguy hại đã được hài hòa hóa với tiêu chuẩn quốc tế (IEC).
• Đối với cơ quan quản lý: Tạo hành lang kỹ thuật rõ ràng để kiểm tra, giám sát chất lượng sản phẩm lưu thông trên thị trường, ngăn chặn các sản phẩm kém chất lượng hoặc chứa chất độc hại vượt quá mức cho phép gây ảnh hưởng đến sức khỏe người tiêu dùng.
• Đối với môi trường: Thúc đẩy việc giảm thiểu phát thải khí nhà kính, tối ưu hóa quy trình tái chế rác thải điện tử và khuyến khích các thiết kế thân thiện với môi trường, góp phần thực hiện cam kết giảm phát thải ròng bằng 0 (Net Zero) của Việt Nam.