Trong bối cảnh các vụ hỏa hoạn diễn biến phức tạp, công tác kiểm tra an toàn phòng cháy và chữa cháy (PCCC) tại các doanh nghiệp, đặc biệt là loại hình Công ty cổ phần, đang được siết chặt hơn bao giờ hết. Kể từ ngày 15/05/2025, Nghị định 105/2025/NĐ-CP chính thức có hiệu lực, thay thế hoàn toàn các quy định cũ, mang đến những thay đổi trọng yếu mà mọi chủ doanh nghiệp cần nắm vững để bảo vệ tài sản và tính mạng con người.

Nội dung kiểm tra an toàn PCCC năm 2026 gồm những gì?

Theo quy định tại Điều 13 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, nội dung kiểm tra không chỉ dừng lại ở việc xem xét hồ sơ giấy tờ mà còn đi sâu vào thực tiễn vận hành hệ thống an toàn tại cơ sở. Cụ thể, các đoàn kiểm tra sẽ tập trung vào các nhóm vấn đề sau:

1. Trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở

Pháp luật nhấn mạnh vai trò của người đại diện theo pháp luật trong việc ban hành nội quy, biện pháp an toàn và tổ chức lực lượng PCCC tại chỗ. Việc lơ là trong khâu giám sát hoặc không cập nhật dữ liệu lên hệ thống Cơ sở dữ liệu về PCCC có thể dẫn đến những chế tài nghiêm khắc.

2. Duy trì điều kiện an toàn thực tế

Đoàn kiểm tra sẽ rà soát kỹ lưỡng:

• Việc trang bị và duy trì hoạt động của hệ thống báo cháy, chữa cháy tự động, nguồn nước chữa cháy.
• Các giải pháp thoát nạn, ngăn cháy lan và chống khói tại các khu vực sản xuất, kho bãi.
• Việc lắp đặt thiết bị truyền tin báo cháy kết nối trực tiếp với cơ quan chức năng.

Thẩm quyền kiểm tra: Ai có quyền 'gõ cửa' doanh nghiệp?

Tùy vào quy mô và tính chất nguy hiểm về cháy nổ, thẩm quyền kiểm tra được phân cấp rõ ràng:

• Cơ quan Công an: Thực hiện kiểm tra định kỳ 01 năm/lần đối với các cơ sở thuộc nhóm nguy hiểm cao (Nhóm 1) và 02 năm/lần đối với Nhóm 2.
• UBND cấp xã: Có trách nhiệm kiểm tra định kỳ 03 năm/lần đối với các cơ sở nhỏ lẻ thuộc phạm vi quản lý.
• Tự kiểm tra: Đây là điểm mới đáng lưu ý. Người đứng đầu cơ sở phải tự tổ chức kiểm tra thường xuyên (không quá 01 tháng/lần) và định kỳ (06 tháng/lần) để đảm bảo hệ thống luôn trong trạng thái sẵn sàng.

Quy trình kiểm tra PCCC: Doanh nghiệp cần chuẩn bị những gì?

Căn cứ Điều 14 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, trình tự kiểm tra định kỳ thường bắt đầu bằng một văn bản thông báo trước ít nhất 03 ngày làm việc. Doanh nghiệp cần chuẩn bị:

"Người đứng đầu cơ sở có trách nhiệm chuẩn bị đầy đủ hồ sơ, tài liệu theo nội dung kiểm tra đã được thông báo hoặc cung cấp hồ sơ, tài liệu phục vụ kiểm tra đột xuất, trực tiếp làm việc hoặc ủy quyền cho người có thẩm quyền làm việc với đoàn kiểm tra."

Kết thúc buổi làm việc, đoàn kiểm tra sẽ lập biên bản theo mẫu quy định. Nếu doanh nghiệp không đồng ý với các nội dung trong biên bản, cần ghi rõ lý do trước khi ký hoặc yêu cầu sự xác nhận của người làm chứng.

Lời khuyên cho các Công ty cổ phần

Đừng đợi đến khi có thông báo kiểm tra mới bắt đầu rà soát. Việc chủ động cập nhật kiến thức pháp luật từ Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024 và thực hiện nghiêm túc chế độ tự kiểm tra không chỉ giúp doanh nghiệp tránh được các khoản phạt hành chính mà còn là giải pháp sống còn để bảo vệ thành quả kinh doanh trước bóng ma hỏa hoạn.