Công văn số 8127/TCHQ-TXNK được Tổng cục Hải quan ban hành ngày 13 tháng 12 năm 2017 hướng dẫn chi tiết về chính sách thuế nhập khẩu đối với hàng hóa nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu nhưng sau đó bị tiêu hủy. Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan và thực hiện nghĩa vụ thuế của doanh nghiệp.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

Văn bản áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động nhập khẩu nguyên liệu, vật tư để sản xuất hàng hóa xuất khẩu nhưng trong quá trình lưu kho, sản xuất hoặc do các nguyên nhân khách quan, chủ quan dẫn đến việc hàng hóa bị hư hỏng, tiêu hủy. Đồng thời, văn bản cũng là căn cứ pháp lý để các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thống nhất thực hiện quản lý thuế.

Chính sách thuế đối với nguyên liệu, vật tư nhập khẩu bị tiêu hủy do nguyên nhân bất khả kháng

• Đối với nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu bị thiệt hại, tiêu hủy hoàn toàn do các nguyên nhân bất khả kháng như thiên tai, hỏa hoạn, dịch bệnh hoặc tai nạn bất ngờ: Doanh nghiệp được xem xét miễn thuế hoặc giảm thuế nhập khẩu tương ứng với tỷ lệ thiệt hại thực tế.
• Điều kiện để được áp dụng chính sách này là hàng hóa phải được cơ quan chức năng có thẩm quyền xác nhận về mức độ thiệt hại và việc tiêu hủy phải được thực hiện dưới sự giám sát của cơ quan hải quan.
• Doanh nghiệp phải hoàn thiện hồ sơ đề nghị giảm thuế, miễn thuế gửi đến cơ quan hải quan nơi mở tờ khai nhập khẩu để được giải quyết theo đúng trình tự quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và Nghị định số 134/2016/NĐ-CP.

Chính sách thuế đối với trường hợp chủ động tiêu hủy nguyên liệu, phế liệu, phế phẩm

• Trường hợp doanh nghiệp chủ động tiêu hủy nguyên liệu, vật tư dư thừa, máy móc thiết bị hoặc phế liệu, phế phẩm thu được sau quá trình sản xuất xuất khẩu (không thuộc trường hợp bất khả kháng): Doanh nghiệp không được miễn thuế nhập khẩu đối với lượng nguyên liệu, vật tư cấu thành trong phần hàng hóa tiêu hủy này.
• Doanh nghiệp có nghĩa vụ phải kê khai, nộp thuế nhập khẩu và các loại thuế liên quan khác (nếu có) theo quy định về thay đổi mục đích sử dụng hàng hóa nhập khẩu.
• Trị giá tính thuế đối với nguyên liệu, vật tư tiêu hủy được xác định tại thời điểm thay đổi mục đích sử dụng (thời điểm đăng ký tờ khai hải quan mới để tiêu hủy).

Quy trình giám sát và thủ tục tiêu hủy hàng hóa

• Doanh nghiệp có nhu cầu tiêu hủy hàng hóa phải gửi văn bản thông báo trước cho cơ quan hải quan quản lý trực tiếp, trong đó nêu rõ lý do tiêu hủy, danh mục, số lượng, chủng loại nguyên liệu, vật tư và phương pháp tiêu hủy.
• Quá trình tiêu hủy bắt buộc phải có sự giám sát trực tiếp của công chức hải quan hoặc đại diện cơ quan quản lý môi trường, cơ quan chức năng có liên quan nhằm đảm bảo việc tiêu hủy được thực hiện đúng pháp luật và không gây ô nhiễm môi trường.
• Sau khi hoàn thành việc tiêu hủy, các bên liên quan phải lập biên bản tiêu hủy có chữ ký xác nhận của đại diện doanh nghiệp, cơ quan giám sát và công chức hải quan trực tiếp giám sát. Biên bản này là chứng từ pháp lý quan trọng trong hồ sơ quyết toán thuế của doanh nghiệp.

Trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan hải quan

• Doanh nghiệp chịu trách nhiệm hoàn toàn trước pháp luật về tính trung thực, chính xác của số liệu khai báo, lý do tiêu hủy và hồ sơ quyết toán nguyên liệu, vật tư nhập khẩu.
• Cơ quan hải quan có trách nhiệm kiểm tra, đối chiếu định mức tiêu hao nguyên liệu, kiểm tra thực tế việc tiêu hủy và thực hiện các bước xử lý thuế, miễn thuế, giảm thuế hoặc ấn định thuế theo đúng quy định, ngăn ngừa các hành vi lợi dụng chính sách để gian lận thuế.

Hiệu lực thi hành

Công văn số 8127/TCHQ-TXNK có hiệu lực hướng dẫn thực hiện kể từ ngày ban hành (13/12/2017). Các quy định tại văn bản này được áp dụng thống nhất cho các tờ khai hải quan phát sinh trong thời kỳ hiệu lực của Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13 và Nghị định số 134/2016/NĐ-CP.