Tóm tắt Công văn số 2879/NHNN-QLNH về việc kiểm tra, chấn chỉnh hoạt động ngoại hối

Công văn số 2879/NHNN-QLNH được Ngân hàng Nhà nước Việt Nam ban hành ngày 22 tháng 4 năm 2009 nhằm mục đích tăng cường quản lý, kiểm tra và chấn chỉnh các hoạt động ngoại hối trên thị trường. Đây là biện pháp quản lý quan trọng nhằm ổn định thị trường ngoại tệ, hạn chế tình trạng đô-la hóa trong nền kinh tế và bảo đảm việc chấp hành nghiêm túc các quy định pháp luật về quản lý ngoại hối của các tổ chức tín dụng, doanh nghiệp và cá nhân.

1. Kiểm soát việc niêm yết giá và quảng cáo bằng ngoại tệ

Ngân hàng Nhà nước yêu cầu các cơ quan, tổ chức liên quan thực hiện nghiêm túc các quy định về niêm yết giá và quảng cáo hàng hóa, dịch vụ:

• Nghiêm cấm việc niêm yết giá hàng hóa, dịch vụ, giá trị hợp đồng, hoặc chuyển nhượng đất đai bằng ngoại tệ dưới mọi hình thức, trừ các trường hợp đặc biệt được pháp luật quy định cụ thể.
• Tất cả các giao dịch, thanh toán, quảng cáo của các tổ chức, cá nhân trên lãnh thổ Việt Nam phải được thực hiện bằng đồng Việt Nam (VND).
• Các tổ chức tín dụng có trách nhiệm hướng dẫn, khuyến cáo khách hàng thực hiện đúng quy định này khi thực hiện các giao dịch thanh toán qua hệ thống ngân hàng.

2. Chấn chỉnh hoạt động cho vay bằng ngoại tệ của các tổ chức tín dụng

Nhằm kiểm soát dòng vốn ngoại tệ và hạn chế rủi ro tín dụng, Ngân hàng Nhà nước đưa ra các yêu cầu cụ thể đối với hoạt động cho vay ngoại tệ:

• Các tổ chức tín dụng phải kiểm soát chặt chẽ đối tượng và điều kiện vay vốn bằng ngoại tệ, đảm bảo vốn vay được sử dụng đúng mục đích sản xuất, kinh doanh hoặc nhập khẩu các mặt hàng thiết yếu phục vụ nền kinh tế.
• Hạn chế tối đa việc cho vay ngoại tệ đối với các nhu cầu vốn không thực sự cấp thiết hoặc các dự án không có nguồn thu ngoại tệ để trả nợ, trừ trường hợp được Ngân hàng Nhà nước chấp thuận bằng văn bản.
• Thực hiện đánh giá kỹ lưỡng năng lực tài chính và khả năng cân đối nguồn ngoại tệ tự có của khách hàng vay để phòng ngừa rủi ro tỷ giá phát sinh.

3. Quản lý và giám sát chặt chẽ các đại lý đổi ngoại tệ

Hoạt động của các đại lý đổi ngoại tệ được siết chặt nhằm ngăn chặn các giao dịch bất hợp pháp trên thị trường tự do:

• Các tổ chức tín dụng ủy quyền phải tăng cường công tác kiểm tra, giám sát hoạt động của các đại lý đổi ngoại tệ thuộc hệ thống quản lý của mình.
• Yêu cầu các đại lý thực hiện đúng quy trình đổi ngoại tệ, niêm yết tỷ giá công khai và chỉ được bán lại số ngoại tệ thu đổi cho tổ chức tín dụng ủy quyền theo đúng thỏa thuận hợp đồng.
• Kiên quyết xử lý, thu hồi giấy phép hoạt động đối với các đại lý vi phạm quy định về tỷ giá hoặc có hành vi mua bán ngoại tệ trái phép ra thị trường tự do.

4. Tăng cường công tác thanh tra, giám sát và xử lý vi phạm

Ngân hàng Nhà nước nhấn mạnh vai trò của công tác thanh tra và áp dụng các chế tài xử lý nghiêm khắc đối với các hành vi vi phạm pháp luật về ngoại hối:

• Ngân hàng Nhà nước chi nhánh các tỉnh, thành phố chủ động phối hợp với các cơ quan chức năng địa phương tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra đột xuất các tổ chức, cá nhân có dấu hiệu vi phạm quy định về quản lý ngoại hối.
• Áp dụng các biện pháp xử phạt nghiêm khắc đối với các hành vi găm giữ ngoại tệ, mua bán ngoại tệ không đúng nơi quy định, hoặc niêm yết giá bằng ngoại tệ trái phép.
• Các tổ chức tín dụng phải báo cáo kịp thời về Ngân hàng Nhà nước các vướng mắc phát sinh và kết quả thực hiện công tác chấn chỉnh hoạt động ngoại hối theo chế độ báo cáo định kỳ.

Tóm lại, Công văn số 2879/NHNN-QLNH là văn bản chỉ đạo kịp thời và quyết liệt của Ngân hàng Nhà nước nhằm thiết lập lại trật tự trong hoạt động ngoại hối, bảo vệ giá trị đồng nội tệ và hỗ trợ đắc lực cho công tác điều hành chính sách tiền tệ quốc gia.