Nghị quyết về địa giới hành chính của các tỉnh, thành phố, đặc khu trực thuộc Trung ương do Quốc hội ban hành là văn bản pháp lý quan trọng nhằm điều chỉnh, sắp xếp lại địa giới hành chính của các đơn vị cấp tỉnh, thành phố và đặc khu trực thuộc Trung ương. Văn bản tập trung vào việc tối ưu hóa công tác quản lý hành chính, thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm an ninh quốc phòng tại các địa phương được điều chỉnh.

Phạm vi áp dụng của Nghị quyết bao gồm toàn bộ các hoạt động điều chỉnh địa giới hành chính, chia tách, sáp nhập hoặc thành lập mới các đơn vị hành chính cấp tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương và đặc khu. Đối tượng áp dụng trực tiếp là các cơ quan nhà nước, chính quyền địa phương các cấp, các tổ chức, cá nhân liên quan chịu sự tác động của việc thay đổi địa giới hành chính này.

Dưới đây là nội dung tóm tắt chi tiết các quy định cốt lõi từ Điều 1 đến Điều 4 của Nghị quyết:

• Xác định cụ thể các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương hoặc đặc khu hành chính chịu sự tác động của việc điều chỉnh địa giới trong đợt sắp xếp này.
• Quy định chi tiết việc chia tách một đơn vị hành chính lớn thành các đơn vị hành chính mới nhỏ hơn, hoặc sáp nhập các đơn vị hành chính nhỏ để thành lập đơn vị hành chính mới có quy mô lớn hơn nhằm nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước.
• Nêu rõ tên gọi chính thức của các đơn vị hành chính mới được thành lập hoặc sau khi được điều chỉnh địa giới.

• Mô tả chi tiết đường địa giới hành chính mới giữa các tỉnh, thành phố và đặc khu trực thuộc Trung ương sau khi thực hiện việc chia tách, sáp nhập.
• Xác định diện tích tự nhiên và quy mô dân số cụ thể bàn giao giữa các đơn vị hành chính liên quan.
• Yêu cầu các cơ quan đo đạc bản đồ và chính quyền địa phương tiến hành xác định mốc giới trên thực địa và hoàn thiện hồ sơ địa giới hành chính theo quy định của pháp luật.

• Quy định nguyên tắc bàn giao nguyên trạng cơ sở vật chất, tài sản công, hồ sơ tài liệu và nhân sự giữa các đơn vị hành chính cũ và mới.
• Hướng dẫn việc thành lập lâm thời bộ máy chính quyền địa phương, các cơ quan chuyên môn và tổ chức chính trị - xã hội tại các đơn vị hành chính mới thành lập để bảo đảm hoạt động quản lý nhà nước không bị gián đoạn.
• Đề ra các giải pháp nhanh chóng ổn định đời sống nhân dân, hoạt động sản xuất kinh doanh và bảo đảm an ninh, trật tự an toàn xã hội tại địa bàn thay đổi địa giới.

• Giao nhiệm vụ cho Hội đồng Bộ trưởng (nay là Chính phủ) chỉ đạo các bộ, ngành trung ương và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố liên quan phối hợp thực hiện nghiêm túc Nghị quyết.
• Quy định thời hạn hoàn thành việc bàn giao, tiếp nhận và chính thức đi vào hoạt động của các đơn vị hành chính mới.
• Yêu cầu báo cáo kết quả thực hiện lên Quốc hội tại kỳ họp gần nhất.

Nghị quyết có hiệu lực thi hành kể từ ngày được Quốc hội thông qua. Các quy định trước đây trái với Nghị quyết này đều bãi bỏ. Chính phủ, các cơ quan nhà nước ở Trung ương và địa phương chịu trách nhiệm thi hành Nghị quyết này.