Tóm tắt Nghị quyết số 26/2022/NQ-HĐND tỉnh Kiên Giang về phân bổ vốn thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025

Nghị quyết số 26/2022/NQ-HĐND được Hội đồng nhân dân tỉnh Kiên Giang khóa X, Kỳ họp thứ Bảy thông qua ngày 29 tháng 7 năm 2022 và chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 15 tháng 8 năm 2022. Đây là văn bản pháp lý quan trọng quy định chi tiết về nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn ngân sách Trung ương cũng như tỷ lệ vốn đối ứng từ ngân sách địa phương nhằm triển khai hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới trên địa bàn tỉnh Kiên Giang giai đoạn 2021-2025.

1. Phạm vi điều chỉnh và Đối tượng áp dụng

Nghị quyết này quy định rõ ràng về phạm vi điều chỉnh và các đối tượng chịu sự tác động trực tiếp trong quá trình quản lý, phân bổ và sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước dành cho chương trình nông thôn mới:

• Phạm vi điều chỉnh: Quy định các nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ nguồn vốn ngân sách Trung ương và tỷ lệ vốn đối ứng từ ngân sách địa phương (bao gồm các cấp tỉnh, huyện, xã) để thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 trên địa bàn tỉnh Kiên Giang.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các sở, ban, ngành cấp tỉnh; Ủy ban nhân dân các huyện, thành phố; Ủy ban nhân dân các xã và các đơn vị trực tiếp sử dụng kinh phí thực hiện Chương trình. Đồng thời, áp dụng đối với mọi cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc có liên quan đến công tác lập, thực hiện kế hoạch đầu tư trung hạn và hằng năm từ nguồn vốn ngân sách nhà nước phục vụ Chương trình.

2. Nguyên tắc phân bổ vốn ngân sách Trung ương

Việc phân bổ nguồn vốn ngân sách Trung ương phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc chủ đạo sau đây nhằm đảm bảo tính hiệu quả và đúng pháp luật:

• Đúng quy định pháp luật: Đảm bảo tính công bằng, công khai, minh bạch; tuân thủ các quy định của Luật Đầu tư công, Luật Quản lý nợ công, Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản hướng dẫn liên quan.
• Đầu tư trọng tâm, trọng điểm: Tránh đầu tư dàn trải, manh mún; thực hiện phân cấp quản lý đầu tư rõ ràng, tạo quyền chủ động tối đa cho các sở, ban, ngành và địa phương cấp dưới.
• Thứ tự ưu tiên hỗ trợ: Ưu tiên hàng đầu cho các xã, huyện chưa đạt chuẩn nông thôn mới, đặc biệt là các xã an toàn khu (ngoại trừ các xã an toàn khu thuộc khu vực I, khu vực II, khu vực III vùng dân tộc thiểu số và miền núi đã được bố trí vốn từ Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021-2030) và các xã đạt dưới 15 tiêu chí.
• Ưu tiên theo kế hoạch của tỉnh: Đối với vốn ngân sách Trung ương, ưu tiên phân bổ theo đối tượng huyện được quy định tại Kế hoạch thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 của Ủy ban nhân dân tỉnh Kiên Giang (ban hành kèm theo Quyết định số 1303/QĐ-UBND ngày 30 tháng 5 năm 2022).
• Duy trì và nâng cao chất lượng: Hỗ trợ các xã đã đạt chuẩn nông thôn mới tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng các tiêu chí chưa cao để đảm bảo tính bền vững. Các địa phương phải chủ động cân đối ngân sách địa phương và huy động nguồn lực hợp pháp khác để phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu.
• Bố trí vốn cho các chương trình chuyên đề và vốn vay: Phân bổ vốn cho các chương trình chuyên đề được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt; Chương trình đầu tư phát triển mạng lưới y tế cơ sở vùng khó khăn vay vốn Ngân hàng Phát triển Châu Á (ADB) sau khi được Quốc hội cho phép bổ sung vào kế hoạch trung hạn; và các nhiệm vụ đột xuất phát sinh.
• Kinh phí quản lý, chỉ đạo: Bố trí một phần vốn ngân sách Trung ương cho các sở, ban, ngành cấp tỉnh để thực hiện công tác quản lý, chỉ đạo, hướng dẫn và tổ chức triển khai các nội dung thành phần của Chương trình.
• Cơ sở xác định hệ số: Lấy số liệu số xã tính đến hết năm 2021 làm căn cứ xác định hệ số phân bổ vốn năm 2021 chuyển sang thực hiện năm 2022; và lấy số xã tính đến hết năm 2021 (trừ các xã đặc biệt khó khăn) làm cơ sở xác định hệ số phân bổ cho giai đoạn 2022-2025.
• Lồng ghép nguồn vốn: Thực hiện đồng bộ việc lồng ghép nguồn vốn giữa các chương trình mục tiêu quốc gia và các chương trình, dự án khác trên địa bàn nhằm tối ưu hóa hiệu quả sử dụng vốn, tránh trùng lặp, lãng phí.

3. Tiêu chí và hệ số phân bổ vốn ngân sách Trung ương

Nghị quyết chia việc phân bổ vốn thành hai giai đoạn cụ thể với các tiêu chí và hệ số chi tiết:

a) Đối với nguồn vốn năm 2021 chuyển sang thực hiện trong năm 2022:

• Cơ chế hỗ trợ: Tiếp tục áp dụng cơ chế hỗ trợ của giai đoạn 2016-2020, thực hiện phân bổ cho toàn bộ các xã trên địa bàn tỉnh. Trong đó, ưu tiên đặc biệt cho các xã khu vực III vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (chưa đạt chuẩn nông thôn mới) và các xã đặc biệt khó khăn vùng bãi ngang ven biển và hải đảo.
• Hệ số phân bổ theo đối tượng xã:
  • Xã đặc biệt khó khăn: Áp dụng hệ số 4,0.
  • Xã đạt từ 15 tiêu chí trở lên: Áp dụng hệ số 1,3.
  • Các xã còn lại (bao gồm cả các xã đã đạt chuẩn nông thôn mới để nâng cao chất lượng): Áp dụng hệ số 1,0.

b) Đối với giai đoạn 2022-2025:

• Cơ chế hỗ trợ: Phân bổ vốn ngân sách Trung ương cho tất cả các xã trên địa bàn tỉnh, ngoại trừ các xã đặc biệt khó khăn đã được thụ hưởng chính sách riêng bao gồm: xã Phú Lợi (huyện Giang Thành), xã Bình Giang và Thổ Sơn (huyện Hòn Đất), xã An Minh Bắc và Minh Thuận (huyện U Minh Thượng). Ưu tiên tập trung mức độ cao cho các xã dưới 15 tiêu chí và các huyện chưa đạt chuẩn nông thôn mới.
• Hệ số phân bổ theo đối tượng xã:
  • Xã đạt dưới 15 tiêu chí: Áp dụng hệ số 5,0.
  • Xã đạt từ 15 đến 18 tiêu chí: Áp dụng hệ số 3,0.
  • Xã đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới: Áp dụng hệ số 1,0.
• Hệ số phân bổ theo đối tượng huyện:
  • Hỗ trợ 04 huyện chưa đạt chuẩn nông thôn mới để phấn đấu đạt chuẩn giai đoạn 2021-2025 theo Quyết định số 1303/QĐ-UBND: Áp dụng hệ số 10,0.
  • Đối với các đơn vị cấp huyện còn lại phấn đấu đạt chuẩn hoặc hoàn thành nhiệm vụ xây dựng nông thôn mới: Ủy ban nhân dân tỉnh căn cứ vào tình hình thực tế và khả năng cân đối ngân sách để bố trí vốn phù hợp; các cơ quan chủ quản chủ động lồng ghép, huy động các nguồn vốn hợp pháp khác.
• Phân bổ theo chương trình chuyên đề và vốn vay ADB:
  • Các chương trình chuyên đề: Xác định dựa trên mục tiêu, nhiệm vụ và tổng nguồn vốn ngân sách Trung ương của từng chương trình được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt.
  • Chương trình vốn vay ADB: Xác định theo các nguyên tắc, tiêu chí tại Hiệp định vay vốn giữa Việt Nam và Ngân hàng Phát triển Châu Á, các Quyết định phê duyệt chủ trương đầu tư của Thủ tướng Chính phủ (Quyết định số 1467/QĐ-TTg và Quyết định số 758/QĐ-TTg) cùng các văn bản phê duyệt của Bộ Y tế.

4. Định mức phân bổ vốn ngân sách Trung ương

Định mức phân bổ được phân định rõ ràng giữa vốn đầu tư phát triển và vốn sự nghiệp:

• Vốn đầu tư phát triển: Thực hiện phân bổ căn cứ theo đúng nguyên tắc, tiêu chí và hệ số quy định chi tiết tại Điều 4 của Nghị quyết này.
• Vốn sự nghiệp: Hằng năm, căn cứ vào hướng dẫn thực hiện các nội dung thành phần của Chương trình, Ủy ban nhân dân tỉnh có trách nhiệm xây dựng phương án phân bổ cụ thể cho các cấp (tỉnh, huyện, xã) và các ngành liên quan nhằm đảm bảo hoàn thành các mục tiêu đề ra theo thứ tự ưu tiên quy định tại Quyết định số 07/2022/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ.

5. Tỷ lệ và nguyên tắc bố trí vốn đối ứng của ngân sách địa phương

Để đảm bảo nguồn lực thực hiện Chương trình, Nghị quyết quy định cụ thể trách nhiệm đối ứng vốn của địa phương:

• Tỷ lệ đối ứng tối thiểu: Hằng năm, ngân sách địa phương tỉnh Kiên Giang phải bố trí vốn đối ứng tối thiểu gấp 1,5 lần tổng nguồn vốn ngân sách Trung ương hỗ trợ cho tỉnh để thực hiện Chương trình.
• Nguyên tắc bố trí vốn đối ứng: Nguồn vốn đối ứng từ ngân sách địa phương ở cả 3 cấp (tỉnh, huyện, xã) phải được tập trung đầu tư, hỗ trợ trực tiếp cho các xã, huyện đăng ký phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới, đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu trong giai đoạn 2021-2025.

6. Tổ chức thực hiện và Điều khoản thi hành

Công tác tổ chức triển khai và giám sát thực hiện Nghị quyết được quy định cụ thể như sau:

• Trách nhiệm triển khai: Hội đồng nhân dân tỉnh giao Ủy ban nhân dân tỉnh Kiên Giang chịu trách nhiệm tổ chức triển khai thực hiện toàn diện Nghị quyết này trên địa bàn tỉnh.
• Trách nhiệm giám sát: Thường trực Hội đồng nhân dân, các Ban của Hội đồng nhân dân, các Tổ đại biểu và các đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh Kiên Giang có trách nhiệm giám sát chặt chẽ quá trình thực hiện Nghị quyết.
• Áp dụng văn bản viện dẫn: Trong trường hợp các văn bản quy phạm pháp luật được viện dẫn trong Nghị quyết này có sự sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế bằng văn bản mới, các nội dung liên quan sẽ tự động được áp dụng theo các văn bản sửa đổi, bổ sung hoặc thay thế đó.
• Hiệu lực thi hành: Nghị quyết này đã được Hội đồng nhân dân tỉnh Kiên Giang khóa X thông qua tại Kỳ họp thứ Bảy ngày 29 tháng 7 năm 2022 và chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 15 tháng 8 năm 2022.