Nghị quyết số 17/2022/NQ-HĐND được Hội đồng nhân dân tỉnh Đồng Tháp thông qua ngày 15 tháng 7 năm 2022 và chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 25 tháng 7 năm 2022. Đây là văn bản pháp lý quan trọng quy định chi tiết về nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn ngân sách Trung ương, tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách địa phương, cũng như các cơ chế lồng ghép, huy động nguồn lực nhằm thực hiện hiệu quả Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp.

- Phạm vi điều chỉnh và Đối tượng áp dụng

• Phạm vi điều chỉnh: Nghị quyết quy định cụ thể về nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn đầu tư phát triển từ nguồn ngân sách Trung ương; tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách địa phương (cấp tỉnh, cấp huyện); cơ chế lồng ghép nguồn vốn giữa các chương trình, dự án; cơ chế huy động các nguồn lực xã hội và nội dung hỗ trợ thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 trên địa bàn tỉnh Đồng Tháp. Đây là căn cứ pháp lý để lập kế hoạch đầu tư trung hạn, hằng năm và thực hiện công tác quản lý, giám sát, thanh tra, kiểm tra việc sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với các sở, ban, ngành cấp tỉnh; Ủy ban nhân dân cấp huyện, cấp xã; các đơn vị sử dụng vốn ngân sách nhà nước để thực hiện Chương trình; cùng các tổ chức, cá nhân có liên quan đến công tác lập kế hoạch đầu tư trung hạn và hằng năm thuộc Chương trình này.

- Nguyên tắc phân bổ vốn ngân sách nhà nước

• Tuân thủ pháp luật: Việc phân bổ vốn phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Luật Đầu tư công, Luật Ngân sách nhà nước và các văn bản hướng dẫn thi hành liên quan.
• Đầu tư trọng tâm, trọng điểm: Đảm bảo đầu tư có trọng tâm, trọng điểm và phát triển bền vững; bảo đảm tính công bằng, công khai, minh bạch trong phân bổ; đồng thời tăng cường phân cấp, tạo quyền chủ động cho các sở, ngành và địa phương trong việc tổ chức thực hiện.
• Thứ tự ưu tiên hỗ trợ:
  • Ưu tiên hàng đầu cho các xã chưa đạt chuẩn nông thôn mới, các xã đăng ký hoàn thành đạt chuẩn nông thôn mới hằng năm và cả giai đoạn, cùng các huyện chưa đạt chuẩn nông thôn mới giai đoạn 2021 - 2025.
  • Hỗ trợ các xã đã đạt chuẩn nông thôn mới tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng các tiêu chí chưa cao để đảm bảo tính bền vững. Đối với mục tiêu đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu, địa phương chủ động sử dụng nguồn vốn ngân sách địa phương (tỉnh, huyện, xã) và huy động các nguồn lực hợp pháp khác.
  • Bố trí vốn ngân sách Trung ương để triển khai các Chương trình chuyên đề được Thủ tướng Chính phủ phê duyệt, Chương trình hỗ trợ phát triển kinh tế tập thể, hợp tác xã giai đoạn 2021 - 2025 (theo Quyết định số 1804/QĐ-TTg) và Đề án lựa chọn, hoàn thiện, nhân rộng mô hình hợp tác xã kiểu mới hiệu quả (theo Quyết định số 167/QĐ-TTg).
• Bố trí vốn quản lý: Phân bổ vốn ngân sách Trung ương cho các sở, ban, ngành cấp tỉnh để thực hiện công tác quản lý, chỉ đạo, hướng dẫn và tổ chức triển khai các nội dung thành phần của Chương trình.
• Cơ sở xác định hệ số: Sử dụng số liệu số xã tính đến hết năm 2021 làm căn cứ thực tế để xác định hệ số phân bổ vốn.

- Tiêu chí và hệ số phân bổ vốn đầu tư phát triển từ ngân sách Trung ương

Nghị quyết chia việc phân bổ vốn thành hai giai đoạn cụ thể với các hệ số khác nhau:

• Đối với nguồn vốn năm 2021 (chuyển sang thực hiện trong năm 2022) theo đối tượng xã:
  • Các xã đạt từ 15 tiêu chí trở lên: Áp dụng hệ số 1,3.
  • Các xã còn lại (bao gồm cả các xã đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới để nâng cao chất lượng tiêu chí): Áp dụng hệ số 1,0.
• Đối với giai đoạn 2022 - 2025 theo đối tượng xã và huyện:
  • Xã đạt từ 15 đến 18 tiêu chí: Áp dụng hệ số 3,0.
  • Xã đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới (để tiếp tục nâng cao chất lượng tiêu chí và bảo đảm bền vững): Áp dụng hệ số 1,0.
  • Hỗ trợ thực hiện xây dựng huyện đạt chuẩn nông thôn mới giai đoạn 2021 - 2025: Áp dụng hệ số 20,0.
• Định mức phân bổ (Điều 5): Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Tháp căn cứ vào mục tiêu, nhiệm vụ cụ thể và điều kiện thực tế để quyết định mức phân bổ chi tiết cho từng xã, huyện, bảo đảm tổng mức vốn phân bổ cho cả giai đoạn 2021 - 2025 tuân thủ đúng nguyên tắc ưu tiên và hệ số quy định.

- Tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách địa phương

• Tỷ lệ đối ứng tối thiểu: Hằng năm, ngân sách địa phương (bao gồm ngân sách cấp tỉnh và cấp huyện) phải đối ứng tối thiểu bằng 2,2 lần tổng vốn ngân sách Trung ương hỗ trợ thực hiện Chương trình cho tỉnh (vượt trội so với tỷ lệ đối ứng tối thiểu quy định của Trung ương là 1:1,5).
• Nguyên tắc bố trí vốn địa phương: Tập trung nguồn lực tài chính của địa phương để đầu tư, hỗ trợ trực tiếp cho các xã, huyện phấn đấu đạt chuẩn nông thôn mới, đạt chuẩn nông thôn mới nâng cao và nông thôn mới kiểu mẫu trong giai đoạn 2021 - 2025.

- Cơ chế lồng ghép nguồn vốn giữa các Chương trình mục tiêu quốc gia và các chương trình, dự án khác

• Nguyên tắc lồng ghép:
  • Thực hiện lồng ghép đối với các dự án đầu tư, hoạt động, nội dung có cùng mục tiêu và triển khai trên cùng một địa bàn cấp xã hoặc cấp huyện.
  • Đảm bảo giữ nguyên mục tiêu, nhiệm vụ của từng chương trình, dự án; tránh chồng chéo, trùng lặp về đối tượng, phạm vi; hạn chế tối đa tình trạng đầu tư dàn trải, lãng phí.
  • Quá trình lồng ghép phải đồng bộ từ khâu xây dựng chính sách, lập kế hoạch, phân bổ, giao dự toán đến sử dụng, thanh toán và quyết toán.
  • Xác định rõ tỷ lệ đóng góp của từng nguồn vốn, thống nhất định mức chi và quy trình thủ tục thanh quyết toán phù hợp với thực tế địa phương.
  • Phân định rõ ràng trách nhiệm của các cơ quan chủ trì và phối hợp.
• Nội dung thực hiện lồng ghép: Bao gồm các dự án đầu tư; hoạt động hỗ trợ phát triển sản xuất; đào tạo nghề, tập huấn nâng cao năng lực quản lý; thông tin, tuyên truyền; hoạt động kiểm tra, đánh giá, hội nghị triển khai và các nội dung liên quan khác.
• Các nguồn vốn tham gia lồng ghép:
  • Ngân sách trung ương: Vốn hỗ trợ Chương trình nông thôn mới, Chương trình giảm nghèo bền vững, vốn hỗ trợ có mục tiêu và vốn ODA.
  • Ngân sách địa phương: Ngân sách cấp tỉnh, cấp huyện và cấp xã.
  • Nguồn vốn tín dụng.
  • Nguồn vốn hợp pháp khác: Đóng góp từ doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân và đóng góp tự nguyện (tiền, hiện vật, ngày công) của cộng đồng dân cư.

- Cơ chế huy động và sử dụng các nguồn lực khác

• Huy động vốn tín dụng: Tối đa hóa nguồn vốn tín dụng thông qua các chính sách tín dụng ưu đãi cho từng đối tượng, nội dung thuộc Chương trình. Khuyến khích hình thức cho vay ủy thác qua hệ thống Ngân hàng Chính sách xã hội.
• Huy động nguồn vốn hợp pháp khác:
  • Thu hút vốn từ các doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân vào các dự án hỗ trợ sản xuất và các hoạt động phát triển nông thôn.
  • Vận động đóng góp tự nguyện của người dân và doanh nghiệp trên tinh thần hoàn toàn tự nguyện, công khai, minh bạch và có trách nhiệm giải trình rõ ràng.
• Nguyên tắc sử dụng vốn huy động:
  • Vốn từ doanh nghiệp, tổ chức, cá nhân thông qua chính sách thu hút đầu tư được sử dụng theo pháp luật về đầu tư.
  • Đóng góp bằng tiền hoặc hiện vật của tổ chức, cá nhân cho chính quyền được phân bổ, sử dụng theo quy định của Luật Ngân sách nhà nước.
  • Đóng góp tự nguyện của cộng đồng dân cư do chính cộng đồng dân cư trực tiếp quản lý và sử dụng để thực hiện các công trình, dự án tại địa bàn.

- Nội dung hỗ trợ phát triển sản xuất và Tổ chức thực hiện

• Hỗ trợ phát triển sản xuất (Điều 9): Các nội dung, mẫu hồ sơ, trình tự, thủ tục lựa chọn dự án, kế hoạch, phương án sản xuất và lựa chọn đơn vị đặt hàng được thực hiện thống nhất theo quy định tại các Điều 20, 21, 22, 23 của Nghị định số 27/2022/NĐ-CP ngày 19 tháng 4 năm 2022 của Chính phủ.
• Tổ chức thực hiện (Điều 10):
  • Giao Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Tháp chịu trách nhiệm tổ chức triển khai thực hiện Nghị quyết. Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc hoặc nội dung không phù hợp, UBND Tỉnh có trách nhiệm trình Hội đồng nhân dân Tỉnh xem xét điều chỉnh, bổ sung kịp thời.
  • Thường trực Hội đồng nhân dân, các Ban, các Tổ đại biểu và các đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh Đồng Tháp chịu trách nhiệm giám sát toàn diện việc thực hiện Nghị quyết này.