Nghị quyết số 06/2022/NQ-HĐND được Hội đồng nhân dân tỉnh Nghệ An thông qua ngày 24 tháng 6 năm 2022, quy định chi tiết về nguyên tắc, tiêu chí, định mức phân bổ vốn ngân sách trung ương và tỷ lệ vốn đối ứng của ngân sách địa phương nhằm thực hiện Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021-2025 trên địa bàn tỉnh Nghệ An. Dưới đây là tóm tắt chi tiết và chuyên sâu các nội dung cốt lõi của văn bản này.

Thông tin chung về văn bản pháp quy:

• Số hiệu: 06/2022/NQ-HĐND
• Cơ quan ban hành: Hội đồng nhân dân tỉnh Nghệ An Khóa XVIII, Kỳ họp thứ 6
• Ngày ban hành và thông qua: 24/06/2022
• Ngày áp dụng (Hiệu lực thi hành): Có hiệu lực kể từ ngày thông qua (24/06/2022)
• Tình trạng hiệu lực: Đang áp dụng

- Phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng (Điều 1)

Nghị quyết xác định rõ giới hạn pháp lý và các chủ thể chịu sự tác động trực tiếp trong quá trình phân bổ và sử dụng nguồn vốn xây dựng nông thôn mới:

• Phạm vi điều chỉnh: Quy định các nguyên tắc, tiêu chí, định mức cụ thể để phân bổ nguồn vốn đầu tư phát triển từ ngân sách trung ương, đồng thời xác định tỷ lệ vốn đối ứng bắt buộc từ ngân sách địa phương (bao gồm cả ba cấp: tỉnh, huyện, xã) phục vụ cho Chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới giai đoạn 2021 - 2025 tại tỉnh Nghệ An.
• Đối tượng áp dụng: Áp dụng đối với Ủy ban nhân dân cấp huyện (huyện, thành phố, thị xã), Ủy ban nhân dân cấp xã (xã, phường, thị trấn), các đơn vị trực tiếp sử dụng kinh phí thực hiện chương trình, cùng toàn bộ các cơ quan, tổ chức, cá nhân có liên quan đến công tác lập và thực hiện kế hoạch đầu tư công trung hạn và hàng năm của Chương trình.

- Nguyên tắc phân bổ nguồn vốn ngân sách (Điều 2)

Để đảm bảo hiệu quả sử dụng vốn tối ưu và tránh lãng phí, việc phân bổ vốn phải tuân thủ nghiêm ngặt 5 nguyên tắc chủ đạo sau:

• Tuân thủ pháp luật và công khai: Việc phân bổ phải bảo đảm tính công bằng, công khai, minh bạch; tuân thủ đầy đủ các quy định của Luật Đầu tư công, Luật Quản lý nợ công, Luật Ngân sách Nhà nước và các văn bản hướng dẫn liên quan.
• Đầu tư trọng tâm, trọng điểm: Tập trung đầu tư có trọng điểm, hướng tới mục tiêu phát triển bền vững. Thực hiện phân cấp quản lý đầu tư mạnh mẽ, tạo quyền chủ động tối đa cho các sở, ban, ngành và chính quyền địa phương các cấp.
• Tránh chồng chéo giữa các chương trình: Đảm bảo không trùng lặp, chồng chéo về nội dung và đối tượng thụ hưởng với hai chương trình mục tiêu quốc gia khác là: Chương trình giảm nghèo bền vững giai đoạn 2021 - 2025 và Chương trình phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2021 - 2025.
• Ưu tiên địa bàn khó khăn: Tập trung hỗ trợ cho các xã, huyện chưa đạt chuẩn nông thôn mới, đặc biệt là các xã an toàn khu (ngoại trừ các xã an toàn khu thuộc khu vực I, II, III vùng dân tộc thiểu số đã được bố trí vốn từ chương trình chuyên biệt theo Quyết định số 39/2021/QĐ-TTg) và các xã đạt dưới 15 tiêu chí.
• Duy trì và nâng cao chất lượng: Hỗ trợ các xã đã đạt chuẩn nông thôn mới tiếp tục hoàn thiện, nâng cao chất lượng các tiêu chí có mức đạt chưa cao nhằm bảo đảm tính bền vững của chương trình.

- Tiêu chí và hệ số phân bổ vốn đầu tư phát triển (Điều 3)

Nghị quyết chia lộ trình phân bổ vốn thành hai giai đoạn cụ thể với các hệ số ưu tiên khác nhau:

• Giai đoạn năm 2021 (chuyển sang thực hiện trong năm 2022):
  • Các xã đặc biệt khó khăn: Áp dụng hệ số cao nhất là 4,0.
  • Các xã đạt từ 15 đến 18 tiêu chí: Áp dụng hệ số 1,3.
  • Các xã còn lại (bao gồm cả các xã đã đạt chuẩn nông thôn mới cần nâng cao chất lượng): Áp dụng hệ số nền tảng là 1,0.
• Giai đoạn từ năm 2022 đến năm 2025:
  • Đối với cấp xã (tính theo số liệu cuối năm 2021, không bao gồm các xã đặc biệt khó khăn): Xã đạt dưới 15 tiêu chí áp dụng hệ số 5,0; xã đạt từ 15 đến 18 tiêu chí áp dụng hệ số 3,0; xã đã được công nhận đạt chuẩn nông thôn mới áp dụng hệ số 1,0.
  • Đối với cấp huyện: Các huyện đăng ký đạt chuẩn nông thôn mới trong giai đoạn 2021 - 2025 được hỗ trợ mức hệ số tương đương xã dưới 15 tiêu chí là 5,0.

- Định mức phân bổ vốn đầu tư phát triển ngân sách trung ương (Điều 4)

Dựa trên tổng nguồn vốn ngân sách trung ương được thông báo và các nguyên tắc, hệ số tại Điều 2 và Điều 3, tỷ lệ phân bổ cụ thể giữa các cấp được quy định như sau:

• Tỷ lệ phân bổ cho cấp huyện: Chiếm 3,22% tổng nguồn vốn ngân sách trung ương.
• Tỷ lệ phân bổ cho cấp xã: Chiếm phần lớn với 96,78% tổng nguồn vốn ngân sách trung ương.

- Tỷ lệ vốn đối ứng từ ngân sách địa phương (Điều 5)

Để đảm bảo nguồn lực tài chính thực hiện chương trình, Nghị quyết quy định trách nhiệm đối ứng của địa phương:

• Hằng năm, ngân sách địa phương (bao gồm tổng hợp ngân sách cả ba cấp: tỉnh, huyện, xã) phải bố trí vốn đối ứng tối thiểu bằng 1,5 lần tổng nguồn vốn ngân sách trung ương hỗ trợ cho tỉnh thực hiện Chương trình.

- Tổ chức thực hiện và hiệu lực thi hành (Điều 6 & Điều 7)

Quy trình triển khai, giám sát và hiệu lực pháp lý của Nghị quyết được quy định chặt chẽ:

• Trách nhiệm thực hiện: Giao Ủy ban nhân dân tỉnh Nghệ An chịu trách nhiệm tổ chức triển khai thực hiện toàn diện các nội dung của Nghị quyết này trên địa bàn tỉnh.
• Trách nhiệm giám sát: Giao Thường trực Hội đồng nhân dân tỉnh, các Ban của Hội đồng nhân dân tỉnh, các Tổ đại biểu và từng đại biểu Hội đồng nhân dân tỉnh thực hiện chức năng giám sát quá trình triển khai thực hiện Nghị quyết.
• Hiệu lực thi hành: Nghị quyết được thông qua ngày 24 tháng 6 năm 2022 tại Kỳ họp thứ 6, Hội đồng nhân dân tỉnh Nghệ An Khóa XVIII và chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày thông qua.