Nghị định số 89/2010/NĐ-CP được ban hành ngày 16 tháng 08 năm 2010 nhằm sửa đổi, bổ sung Điều 3 của Nghị định số 25/2008/NĐ-CP ngày 04 tháng 03 năm 2008 của Chính phủ quy định chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của Bộ Tài nguyên và Môi trường (đã được sửa đổi, bổ sung trước đó bởi Nghị định số 19/2010/NĐ-CP). Dưới đây là tóm tắt chi tiết và chuyên sâu các nội dung cốt lõi của văn bản pháp luật này:

- Cơ cấu tổ chức mới của Bộ Tài nguyên và Môi trường

Nghị định quy định chi tiết cơ cấu tổ chức của Bộ Tài nguyên và Môi trường bao gồm 24 đơn vị trực thuộc, được phân chia rõ ràng thành hai nhóm chức năng chính:

• Nhóm các đơn vị giúp Bộ trưởng thực hiện chức năng quản lý nhà nước (gồm 18 đơn vị):
  • Vụ Hợp tác quốc tế.
  • Vụ Kế hoạch.
  • Vụ Khoa học và Công nghệ.
  • Vụ Pháp chế.
  • Vụ Tài chính.
  • Vụ Thi đua - Khen thưởng.
  • Vụ Tổ chức cán bộ.
  • Thanh tra.
  • Văn phòng.
  • Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam.
  • Tổng cục Môi trường.
  • Tổng cục Quản lý đất đai.
  • Tổng cục Địa chất và Khoáng sản.
  • Cục Đo đạc và Bản đồ Việt Nam.
  • Cục Quản lý tài nguyên nước.
  • Cục Công nghệ thông tin.
  • Cục Khí tượng Thủy văn và Biến đổi khí hậu.
  • Cơ quan đại diện của Bộ tại thành phố Hồ Chí Minh.
• Nhóm các đơn vị sự nghiệp phục vụ chức năng quản lý nhà nước của Bộ (gồm 6 đơn vị):
  • Trung tâm Khí tượng Thủy văn quốc gia.
  • Trung tâm Quy hoạch và Điều tra tài nguyên nước.
  • Trung tâm Viễn thám quốc gia.
  • Viện Chiến lược, Chính sách tài nguyên và môi trường.
  • Báo Tài nguyên và Môi trường.
  • Tạp chí Tài nguyên và Môi trường.

- Quy định đặc thù và thẩm quyền quyết định cơ cấu tổ chức nội bộ

Nghị định bổ sung các quy định cụ thể nhằm tối ưu hóa hoạt động của một số đơn vị trực thuộc và phân định rõ thẩm quyền của Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường:

• Cục Đo đạc và Bản đồ Việt Nam được phép thành lập chi cục đặt tại thành phố Hồ Chí Minh để thực hiện nhiệm vụ chuyên môn tại khu vực phía Nam.
• Cơ quan đại diện của Bộ tại thành phố Hồ Chí Minh được phép tổ chức các phòng chức năng để hỗ trợ công tác quản lý.
• Bộ trưởng Bộ Tài nguyên và Môi trường có trách nhiệm trình Thủ tướng Chính phủ ban hành các quyết định quy định cụ thể về chức năng, nhiệm vụ, quyền hạn và cơ cấu tổ chức của các đơn vị lớn bao gồm: Tổng cục Biển và Hải đảo Việt Nam, Tổng cục Môi trường, Tổng cục Quản lý đất đai, Tổng cục Địa chất và Khoáng sản, và Trung tâm Khí tượng Thủy văn quốc gia.
• Bộ trưởng cũng có trách nhiệm trình Thủ tướng Chính phủ quyết định ban hành danh sách các tổ chức sự nghiệp khác hiện có trực thuộc Bộ để đảm bảo tính thống nhất và minh bạch trong quản lý nhân sự và tổ chức.

- Hiệu lực thi hành và trách nhiệm thực hiện

• Hiệu lực thi hành: Nghị định này chính thức có hiệu lực thi hành kể từ ngày 02 tháng 10 năm 2010.
• Trách nhiệm thi hành: Các Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Thủ trưởng cơ quan thuộc Chính phủ, và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương chịu trách nhiệm thi hành nghiêm túc các quy định tại Nghị định này.