Công văn số 618/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng liên quan đến việc xác định và tính phí bản quyền vào trị giá tính thuế đối với hàng hóa nhập khẩu. Văn bản này nhằm thống nhất thực hiện các quy định pháp luật về trị giá hải quan, đảm bảo công tác thu thuế được thực hiện đúng quy định và tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh cho các doanh nghiệp.

Các nội dung trọng tâm về phí bản quyền theo hướng dẫn của Tổng cục Hải quan:

1. Nguyên tắc xác định phí bản quyền phải cộng vào trị giá hải quan

Theo quy định pháp luật về trị giá hải quan, khoản phí bản quyền chỉ bị cộng vào trị giá giao dịch của hàng hóa nhập khẩu khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện sau:

• Phí bản quyền liên quan đến hàng hóa nhập khẩu: Khoản phí này phải trả cho việc sử dụng các quyền sở hữu trí tuệ liên quan đến hàng hóa đang được nhập khẩu, bao gồm nhãn hiệu, sáng chế, bản quyền tác giả, bí quyết công nghệ hoặc các quyền sở hữu trí tuệ khác.
• Điều kiện để bán hàng hóa: Việc thanh toán phí bản quyền của người mua là một điều kiện bắt buộc trong giao dịch mua bán hàng hóa nhập khẩu. Nếu người mua không thanh toán khoản phí này thì giao dịch mua bán hàng hóa không thể thực hiện được.
• Chưa được tính trong giá thực tế đã thanh toán hay sẽ phải thanh toán: Khoản phí bản quyền này chưa được bao gồm trong giá mua của hàng hóa nhập khẩu ghi trên hóa đơn thương mại.

2. Các trường hợp không phải cộng phí bản quyền vào trị giá hải quan

Tổng cục Hải quan cũng làm rõ các trường hợp phí bản quyền không phải cộng vào trị giá hải quan của hàng hóa nhập khẩu, bao gồm:

• Khoản phí trả cho quyền tái sản xuất hàng hóa nhập khẩu tại Việt Nam hoặc quyền phân phối, bán lại hàng hóa nhập khẩu (trừ trường hợp quyền này gắn liền với nhãn hiệu của hàng hóa nhập khẩu).
• Các khoản phí bản quyền không liên quan trực tiếp đến hàng hóa nhập khẩu hoặc không phải là điều kiện để thực hiện giao dịch mua bán hàng hóa đó.

3. Quy trình khai báo và kiểm tra của cơ quan Hải quan

Để đảm bảo tính minh bạch và tuân thủ pháp luật, quy trình khai báo và kiểm tra được thực hiện chặt chẽ:

• Trách nhiệm khai báo của doanh nghiệp: Người khai hải quan có nghĩa vụ tự kê khai, tự xác định khoản phí bản quyền và cộng vào trị giá hải quan tại tờ khai hải quan. Trường hợp chưa xác định được khoản phí này tại thời điểm đăng ký tờ khai do phụ thuộc vào doanh thu bán hàng sau nhập khẩu hoặc các yếu tố khách quan khác, doanh nghiệp phải khai báo rõ lý do trên tờ khai và thực hiện khai bổ sung sau khi có số liệu chính thức.
• Công tác kiểm tra của cơ quan Hải quan: Cơ quan Hải quan thực hiện kiểm tra hồ sơ, hợp đồng chuyển giao công nghệ, hợp đồng li-xăng, chứng từ thanh toán và các tài liệu liên quan để xác định tính chính xác của việc khai báo phí bản quyền. Trường hợp phát hiện doanh nghiệp không khai báo hoặc khai báo không đầy đủ, cơ quan Hải quan sẽ thực hiện ấn định thuế và xử lý vi phạm theo quy định của pháp luật.

4. Khuyến nghị dành cho doanh nghiệp nhập khẩu

Nhằm hạn chế rủi ro bị xử phạt vi phạm hành chính và truy thu thuế, các doanh nghiệp nhập khẩu cần lưu ý:

• Rà soát kỹ lưỡng các điều khoản trong hợp đồng mua bán hàng hóa và hợp đồng bản quyền, hợp đồng li-xăng để xác định rõ mối quan hệ giữa việc thanh toán phí bản quyền và việc nhập khẩu hàng hóa.
• Lưu trữ đầy đủ chứng từ thanh toán phí bản quyền, hóa đơn, sổ sách kế toán và các tài liệu kỹ thuật liên quan để xuất trình khi cơ quan Hải quan yêu cầu kiểm tra sau thông quan.
• Chủ động tham vấn cơ quan Hải quan trong trường hợp gặp vướng mắc về phương pháp phân bổ phí bản quyền cho từng danh mục hàng hóa nhập khẩu cụ thể.