Giới thiệu chung về Công văn số 5255/TCHQ-KTTT

Công văn số 5255/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng gửi đến Cục Hải quan các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương. Nội dung của công văn tập trung hướng dẫn, thống nhất quy trình nghiệp vụ và thẩm quyền ban hành quyết định không thu thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu thuộc các trường hợp không phải nộp thuế theo quy định của pháp luật hải quan và quản lý thuế.

Các nội dung chính sách và quy định cốt lõi

1. Đối tượng và các trường hợp được xem xét không thu thuế

Công văn hướng dẫn chi tiết các trường hợp cụ thể mà người nộp thuế được cơ quan hải quan xem xét ra quyết định không thu thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu, bao gồm:

• Hàng hóa nhập khẩu nhưng phải tái xuất trả lại chủ hàng nước ngoài, tái xuất sang nước thứ ba hoặc tái xuất vào khu phi thuế quan theo đúng quy định pháp luật.
• Hàng hóa xuất khẩu nhưng phải tái nhập khẩu trở lại Việt Nam do bị đối tác nước ngoài trả lại hoặc không tiêu thụ được.
• Các trường hợp hàng hóa thuộc diện không chịu thuế, miễn thuế nhưng người nộp thuế đã nộp nhầm hoặc nộp thừa tiền thuế, nay được cơ quan hải quan hoàn trả và điều chỉnh bằng quyết định không thu thuế cho các tờ khai phát sinh liên quan.
• Hàng hóa phục vụ trực tiếp cho quốc phòng, an ninh, nghiên cứu khoa học, giáo dục và đào tạo thuộc diện không chịu thuế nhưng cần hoàn thiện thủ tục hành chính hải quan để xác định nghĩa vụ thuế bằng không.

2. Thẩm quyền ban hành quyết định không thu thuế

Văn bản phân định rõ ràng thẩm quyền nhằm đảm bảo tính chịu trách nhiệm, công khai và hạn chế sai sót trong quá trình thực thi công vụ tại các cấp hải quan địa phương:

• Cục trưởng Cục Hải quan tỉnh, thành phố: Chịu trách nhiệm toàn diện trong việc xem xét, ký ban hành quyết định không thu thuế đối với các hồ sơ thuộc thẩm quyền quản lý trực tiếp của đơn vị, hoặc thực hiện phân cấp, ủy quyền cho Chi cục trưởng Chi cục Hải quan quyết định theo đúng quy định pháp luật.
• Chi cục trưởng Chi cục Hải quan nơi đăng ký tờ khai: Trực tiếp kiểm tra hồ sơ thực tế, đối chiếu thông tin trên hệ thống thông tin hải quan để ra quyết định không thu thuế đối với các trường hợp phát sinh tại chi cục, đảm bảo tính kịp thời và tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

3. Quy trình, thủ tục và hồ sơ đề nghị không thu thuế

Để được cơ quan hải quan ra quyết định không thu thuế, người nộp thuế và công chức hải quan phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình kiểm tra hồ sơ chặt chẽ:

• Thành phần hồ sơ: Người nộp thuế phải nộp công văn đề nghị không thu thuế (nêu rõ lý do, số tờ khai hải quan, số tiền thuế đề nghị không thu), chứng từ chứng minh hàng hóa thực tế đã tái xuất hoặc tái nhập, hợp đồng, hóa đơn thương mại và các tài liệu liên quan khác theo quy định.
• Thời hạn giải quyết: Cơ quan hải quan có trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra tính hợp lệ và đầy đủ của hồ sơ. Trong thời hạn quy định, nếu hồ sơ hợp lệ, cơ quan hải quan phải ban hành quyết định không thu thuế; trường hợp không đủ điều kiện phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do cho doanh nghiệp được biết.
• Kiểm tra trên hệ thống dữ liệu: Công chức hải quan thực hiện đối chiếu chặt chẽ dữ liệu trên Hệ thống thông tin quản lý cơ sở dữ liệu thuế và Hệ thống thông tin nghiệp vụ hải quan để đảm bảo không xảy ra tình trạng trùng lặp hoặc gian lận hoàn thuế, không thu thuế.

4. Tổ chức thực hiện và trách nhiệm của cơ quan hải quan địa phương

Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương triển khai nghiêm túc các nội dung sau:

• Tăng cường công tác kiểm tra sau thông quan đối với các quyết định không thu thuế đã ban hành nhằm kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các trường hợp lợi dụng chính sách để trục lợi hoặc trốn thuế.
• Đảm bảo sự phối hợp chặt chẽ giữa bộ phận kiểm tra thuế, bộ phận giám sát quản lý và bộ phận thanh tra để thống nhất số liệu và quy trình xử lý hồ sơ nhanh chóng, chính xác.
• Kịp thời tổng hợp và báo cáo những vướng mắc phát sinh vượt thẩm quyền về Tổng cục Hải quan để được hướng dẫn, giải quyết thống nhất trên phạm vi toàn quốc.