Công văn số 4385/TCHQ-GSQL là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình kiểm tra, xác định xuất xứ hàng hóa (C/O) đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Văn bản này hướng tới việc thống nhất thực hiện quy trình nghiệp vụ hải quan tại các địa phương, tạo thuận lợi cho hoạt động thương mại quốc tế đồng thời đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước về xuất xứ.

Các nội dung hướng dẫn và xử lý vướng mắc cốt lõi:

• Xử lý khác biệt nhỏ trên C/O: Tổng cục Hải quan hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố không bác bỏ C/O trong trường hợp có những khác biệt nhỏ mang tính hình thức (như lỗi chính tả, lỗi đánh máy, hoặc sự khác biệt không trọng yếu giữa thông tin khai báo trên C/O và các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan) nếu những khác biệt này không làm ảnh hưởng đến tính xác thực của xuất xứ hàng hóa.
• Kiểm tra chữ ký và con dấu trên C/O: Hướng dẫn đối chiếu mẫu chữ ký, con dấu của cơ quan có thẩm quyền cấp C/O của nước xuất khẩu đã được thông báo chính thức. Đối với các trường hợp C/O sử dụng chữ ký và con dấu điện tử, cơ quan hải quan thực hiện tra cứu trên trang thông tin điện tử chính thức của nước thành viên để xác thực tính hợp lệ.
• Vấn đề hóa đơn thương mại do bên thứ ba phát hành: Quy định rõ cách thức kiểm tra và chấp nhận C/O trong trường hợp hóa đơn thương mại được phát hành bởi một bên thứ ba (không phải là nhà xuất khẩu tại nước thành viên FTA), đảm bảo phù hợp với các cam kết quốc tế và quy định tại các Hiệp định thương mại tự do tương ứng.
• Xác minh xuất xứ hàng hóa: Trong trường hợp có nghi ngờ hợp lý về tính hợp lệ của C/O hoặc xuất xứ thực tế của hàng hóa, cơ quan hải quan tiến hành thủ tục xác minh theo quy định. Trong thời gian chờ kết quả xác minh, hàng hóa nhập khẩu vẫn được thông quan theo thuế suất MFN hoặc thuế suất ưu đãi thông thường nếu đáp ứng đủ điều kiện, và người khai hải quan phải nộp bảo lãnh thuế hoặc áp dụng mức thuế suất cao hơn tạm thời.

Tổ chức thực hiện và trách nhiệm của các bên liên quan:

• Đối với các Cục Hải quan địa phương: Yêu cầu quán triệt và thực hiện nghiêm túc các nội dung hướng dẫn tại công văn này; chủ động giải quyết các vướng mắc phát sinh thuộc thẩm quyền và kịp thời báo cáo Tổng cục Hải quan những trường hợp vượt thẩm quyền xử lý.
• Đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu: Cần chủ động kiểm tra tính chính xác, hợp lệ của C/O ngay khi nhận từ đối tác nước ngoài; phối hợp chặt chẽ với cơ quan hải quan trong quá trình kiểm tra, xác minh xuất xứ để tránh các rủi ro pháp lý và chậm trễ trong thông quan hàng hóa.