Giới thiệu về Công văn số 3521/TCT-CS

Công văn số 3521/TCT-CS do Tổng cục Thuế ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương và các doanh nghiệp thực hiện thống nhất quy định về việc lập hóa đơn giá trị gia tăng (GTGT) đối với hoạt động xuất khẩu than theo hình thức tiểu ngạch. Văn bản này giải quyết các vướng mắc thực tế phát sinh trong quá trình khai thuế, áp dụng thuế suất và sử dụng hóa đơn chứng từ đối với mặt hàng than xuất khẩu qua biên giới đất liền.

Quy định về loại hóa đơn sử dụng khi xuất khẩu than tiểu ngạch

Theo hướng dẫn tại Công văn số 3521/TCT-CS, việc xác định loại hóa đơn sử dụng đối với hoạt động xuất khẩu than tiểu ngạch được thực hiện như sau:

• Sử dụng hóa đơn xuất khẩu: Doanh nghiệp thực hiện hoạt động xuất khẩu than theo hình thức tiểu ngạch sang các nước có chung đường biên giới phải sử dụng hóa đơn xuất khẩu khi xuất bán hàng hóa ra nước ngoài.
• Trường hợp sử dụng hóa đơn GTGT: Đối với các doanh nghiệp nội địa bán than cho các doanh nghiệp trong khu phi thuế quan hoặc các đối tượng được coi như xuất khẩu theo quy định của pháp luật, doanh nghiệp sử dụng hóa đơn GTGT với thuế suất tương ứng theo quy định.
• Yêu cầu về nội dung hóa đơn: Hóa đơn phải ghi rõ tên hàng hóa (than xuất khẩu), số lượng, đơn giá, thành tiền và các chỉ tiêu bắt buộc khác theo quy định về hóa đơn bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ.

Điều kiện áp dụng thuế suất thuế GTGT 0% đối với than xuất khẩu tiểu ngạch

Để được áp dụng thuế suất thuế GTGT 0% đối với mặt hàng than xuất khẩu tiểu ngạch, doanh nghiệp xuất khẩu phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện nghiêm ngặt sau đây:

• Hợp đồng xuất khẩu: Phải có hợp đồng bán than hoặc hợp đồng gia công than xuất khẩu ký kết với tổ chức, cá nhân nước ngoài theo đúng quy định của Luật Thương mại và các văn bản hướng dẫn về thương mại biên giới.
• Tờ khai hải quan: Có tờ khai hải quan đối với than xuất khẩu đã làm xong thủ tục hải quan theo quy định của pháp luật hải quan.
• Chứng từ thanh toán qua ngân hàng: Phải có chứng từ thanh toán tiền hàng xuất khẩu qua ngân hàng theo đúng quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối và hướng dẫn của Bộ Tài chính. Các hình thức thanh toán bù trừ, thanh toán bằng tiền mặt qua biên giới chỉ được chấp nhận nếu đáp ứng đúng các điều kiện đặc thù của phương thức thương mại biên giới và có văn bản hướng dẫn cụ thể.
• Hóa đơn hợp lệ: Có hóa đơn xuất khẩu hoặc hóa đơn GTGT lập đúng quy định pháp luật.

Xử lý các trường hợp không đáp ứng đủ điều kiện áp dụng thuế suất 0%

Công văn số 3521/TCT-CS cũng làm rõ phương án xử lý đối với các doanh nghiệp không hoàn thiện đủ hồ sơ, chứng từ:

• Không có chứng từ thanh toán qua ngân hàng: Trường hợp doanh nghiệp có tờ khai hải quan, có hợp đồng nhưng không có chứng từ thanh toán qua ngân hàng thì không được áp dụng thuế suất thuế GTGT 0%. Doanh nghiệp phải tính và nộp thuế GTGT theo mức thuế suất quy định đối với tiêu dùng nội địa (thông thường là 10%) nhưng được khấu trừ thuế GTGT đầu vào.
• Không có tờ khai hải quan: Trường hợp không có tờ khai hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu thì doanh nghiệp phải tính và nộp thuế GTGT như hàng hóa tiêu thụ trong nước và không được khấu trừ thuế GTGT đầu vào của hàng hóa đó.

Trách nhiệm của cơ quan thuế và doanh nghiệp trong việc quản lý hóa đơn

Nhằm ngăn chặn tình trạng gian lận thuế trong hoạt động xuất khẩu khoáng sản nói chung và than tiểu ngạch nói riêng, Tổng cục Thuế yêu cầu:

• Đối với doanh nghiệp: Phải tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của các hồ sơ, chứng từ, hóa đơn xuất khẩu than. Doanh nghiệp có nghĩa vụ xuất trình đầy đủ nguồn gốc hợp pháp của số than xuất khẩu khi cơ quan thuế thực hiện thanh tra, kiểm tra.
• Đối với cơ quan thuế địa phương: Tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra việc lập hóa đơn, kê khai thuế đối với các doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu than tiểu ngạch. Thực hiện đối chiếu, xác minh chứng từ thanh toán qua ngân hàng và tờ khai hải quan để kịp thời phát hiện, xử lý nghiêm các hành vi gian lận hoàn thuế GTGT hoặc trốn thuế.