Giới thiệu chung về Công văn Số 3345/TCHQ-GSQL

Công văn Số 3345/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan đối với hàng hóa vận tải đa phương thức quốc tế. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất quy trình thực hiện, tháo gỡ các vướng mắc cho doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương trong quá trình giám sát, quản lý hàng hóa vận chuyển qua nhiều phương thức khác nhau từ nước ngoài vào Việt Nam và ngược lại, hoặc quá cảnh qua lãnh thổ Việt Nam.

- Phạm vi áp dụng và đối tượng điều chỉnh

Công văn tập trung hướng dẫn các nội dung liên quan đến đối tượng thực hiện và phạm vi điều chỉnh của phương thức vận tải đa phương thức quốc tế, cụ thể bao gồm:

• Hàng hóa vận chuyển từ nước ngoài vào Việt Nam và tiếp tục được vận chuyển đến nước thứ ba thông qua các phương thức vận tải kết hợp như đường biển, đường bộ, đường hàng không và đường sắt.
• Hàng hóa quá cảnh lãnh thổ Việt Nam áp dụng hình thức vận tải đa phương thức dưới sự giám sát chặt chẽ của cơ quan hải quan suốt hành trình.
• Các doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ vận tải đa phương thức quốc tế, doanh nghiệp khai thác cảng, và các chi cục hải quan cửa khẩu liên quan trực tiếp đến quá trình thông quan hàng hóa.

- Quy trình thủ tục hải quan đối với hàng hóa vận tải đa phương thức

Để đảm bảo tính liên tục và an toàn cho hàng hóa trong quá trình chuyển tải giữa các phương thức vận tải, văn bản hướng dẫn các bước thủ tục cốt lõi:

• Khai báo thông tin vận chuyển: Người khai hải quan phải thực hiện khai báo đầy đủ thông tin trên tờ khai vận chuyển độc lập hoặc các chứng từ vận tải đa phương thức tương đương thông qua Hệ thống thông quan tự động VNACCS/VCIS trước khi hàng hóa được vận chuyển.
• Nộp và xuất trình chứng từ: Doanh nghiệp cần xuất trình vận đơn đa phương thức (Multimodal Bill of Lading), danh mục hàng hóa (Manifest), và các chứng từ liên quan đến tuyến đường vận chuyển, phương tiện vận tải dự kiến sử dụng cho cơ quan hải quan kiểm tra.
• Niêm phong hải quan và giám sát: Hàng hóa vận tải đa phương thức phải được niêm phong hải quan từ cửa khẩu nhập đầu tiên cho đến cửa khẩu xuất cuối cùng. Trong trường hợp thay đổi phương thức vận tải hoặc thực hiện chia nhỏ, ghép container, việc này phải được thực hiện tại các địa điểm được cơ quan hải quan công nhận và dưới sự giám sát trực tiếp của công chức hải quan.

- Hướng dẫn khai báo trên Hệ thống VNACCS/VCIS

Việc số hóa quy trình quản lý được Tổng cục Hải quan nhấn mạnh thông qua các hướng dẫn kỹ thuật cụ thể trên hệ thống thông tin:

• Mã loại hình khai báo phải được lựa chọn chính xác theo đúng tính chất của hàng hóa vận tải đa phương thức hoặc hàng quá cảnh theo quy định hiện hành.
• Thông tin về tuyến đường, các điểm trung chuyển, thay đổi phương tiện vận tải phải được cập nhật chi tiết trên hệ thống để cơ quan hải quan tại các đầu mút vận chuyển có thể theo dõi, đối chiếu và xác nhận kịp thời.
• Trong trường hợp hệ thống gặp sự cố không thể khai báo điện tử, doanh nghiệp được phép sử dụng tờ khai giấy theo mẫu quy định để đảm bảo hàng hóa được lưu thông liên tục, không làm gián đoạn chuỗi cung ứng.

- Trách nhiệm của các bên liên quan

Văn bản phân định rõ ràng trách nhiệm của doanh nghiệp vận tải và cơ quan hải quan nhằm tối ưu hóa hiệu quả quản lý và phòng chống gian lận thương mại:

• Đối với doanh nghiệp: Chịu trách nhiệm bảo giữ nguyên trạng hàng hóa, niêm phong hải quan trong suốt quá trình vận chuyển. Đảm bảo phương tiện đi đúng tuyến đường, lộ trình và thời gian đã đăng ký. Kịp thời báo cáo cơ quan hải quan gần nhất trong các trường hợp bất khả kháng dẫn đến thay đổi lộ trình hoặc hư hỏng niêm phong.
• Đối với cơ quan hải quan cửa khẩu nhập: Tiếp nhận hồ sơ, đối chiếu thông tin, thực hiện niêm phong hải quan và phê duyệt cho hàng hóa vận chuyển đi. Đồng thời, truyền thông tin giám sát lên hệ thống để hải quan cửa khẩu xuất tiếp nhận thông tin theo dõi.
• Đối với cơ quan hải quan cửa khẩu xuất: Kiểm tra tình trạng niêm phong hải quan, đối chiếu thông tin trên hệ thống và thực tế phương tiện trước khi cho phép xuất khẩu hoặc ra khỏi lãnh thổ Việt Nam, hoàn thành việc xác nhận trên hệ thống để đóng hồ sơ vận chuyển.

- Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn Số 3345/TCHQ-GSQL mang lại nhiều tác động tích cực cho hoạt động logistics quốc tế tại Việt Nam:

• Tạo hành lang pháp lý rõ ràng, giảm thiểu sự chồng chéo và không thống nhất trong việc áp dụng quy trình thủ tục tại các chi cục hải quan địa phương khác nhau.
• Rút ngắn thời gian thông quan, giảm chi phí lưu kho bãi cho doanh nghiệp nhờ quy trình chuyển tải và giám sát liên thông, hiện đại.
• Nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành dịch vụ logistics Việt Nam, khuyến khích phát triển các mô hình vận tải kết hợp đa phương thức bảo vệ môi trường và tối ưu hóa chi phí.