Tóm tắt Công văn số 3340/TCHQ-GSQL về việc thực hiện Điều 44 Thông tư số 79/2009/TT-BTC

Công văn số 3340/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết và thống nhất thực hiện các quy định tại Điều 44 Thông tư số 79/2009/TT-BTC liên quan đến thủ tục thanh lý máy móc, thiết bị, nguyên liệu, vật tư dư thừa của các hợp đồng gia công cho thương nhân nước ngoài. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ vướng mắc cho doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan.

Các trường hợp và điều kiện áp dụng thanh lý thiết bị, nguyên liệu gia công

Theo hướng dẫn, việc thanh lý máy móc, thiết bị, nguyên liệu, vật tư dư thừa được thực hiện sau khi kết thúc hoặc thanh lý hợp đồng gia công. Các hình thức thanh lý bao gồm:

• Xuất trả lại cho bên đặt gia công: Doanh nghiệp thực hiện thủ tục xuất khẩu trả lại hàng hóa theo chỉ định của bên đặt gia công nước ngoài.
• Bán tại thị trường Việt Nam (chuyển tiêu thụ nội địa): Doanh nghiệp phải đăng ký tờ khai hải quan mới, thực hiện chính sách thuế và chính sách quản lý hàng hóa nhập khẩu tại thời điểm chuyển đổi mục đích sử dụng.
• Biếu, tặng tại Việt Nam: Được thực hiện theo quy định của pháp luật về quà biếu, quà tặng và phải kê khai nộp thuế theo quy định.
• Tiêu hủy tại Việt Nam: Việc tiêu hủy phải được thực hiện dưới sự giám sát trực tiếp của cơ quan hải quan và các cơ quan quản lý môi trường liên quan (nếu có).

Thủ tục hải quan và nghĩa vụ thuế khi thanh lý

Công văn hướng dẫn cụ thể về trình tự thủ tục và nghĩa vụ tài chính đối với từng hình thức thanh lý:

• Đối với hình thức bán, biếu tặng tại thị trường Việt Nam: Doanh nghiệp phải làm thủ tục thay đổi mục đích sử dụng. Thời điểm tính thuế, áp dụng thuế suất và tỷ giá tính thuế được xác định tại thời điểm đăng ký tờ khai hải quan mới (tờ khai chuyển tiêu thụ nội địa).
• Đối với hình thức tiêu hủy: Doanh nghiệp phải có văn bản đề nghị tiêu hủy gửi Chi cục Hải quan quản lý hợp đồng gia công. Sau khi được chấp thuận, việc tiêu hủy phải lập biên bản có xác nhận của các bên giám sát. Nguyên liệu, vật tư tiêu hủy không phải nộp thuế nhập khẩu nhưng phải đảm bảo quy định về bảo vệ môi trường.
• Xử lý phế liệu, phế phẩm thu được sau tiêu hủy: Nếu phế liệu, phế phẩm có giá trị thương mại và được giữ lại để bán tại thị trường Việt Nam thì phải kê khai, nộp thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và các loại thuế khác (nếu có) theo quy định của pháp luật thuế nội địa.

Trách nhiệm của các bên trong quá trình thực hiện

Để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu, văn bản phân định rõ trách nhiệm:

• Đối với doanh nghiệp: Phải khai báo trung thực, chính xác số lượng, chủng loại nguyên liệu, máy móc thiết bị cần thanh lý. Chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính hợp pháp của hồ sơ thanh lý và việc thực hiện đúng các cam kết về bảo vệ môi trường khi tiêu hủy.
• Đối với cơ quan hải quan: Chi cục Hải quan nơi quản lý hợp đồng gia công có trách nhiệm kiểm tra, đối chiếu hồ sơ, giám sát chặt chẽ quá trình tiêu hủy hoặc chuyển mục đích sử dụng, đảm bảo thu đúng, thu đủ thuế và ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại.