Công văn số 3161/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng nhằm đôn đốc, hướng dẫn và chấn chỉnh công tác quản lý, xử lý nợ đọng thuế tại các Cục Hải quan tỉnh, thành phố. Mục tiêu cốt lõi của văn bản là giảm tỷ lệ nợ đọng thuế, nâng cao hiệu quả thu hồi ngân sách nhà nước và đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật quản lý thuế trong lĩnh vực hải quan.

Các nội dung trọng tâm về xử lý nợ đọng theo Công văn số 3161/TCHQ-KTTT:

- Phân loại và rà soát chính xác các khoản nợ thuế

• Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương tiến hành rà soát, phân loại chi tiết các khoản nợ thuế tại đơn vị mình quản lý. Việc phân loại phải đảm bảo chính xác theo đúng tính chất nợ, bao gồm: nợ có khả năng thu hồi, nợ khó thu hồi, nợ chờ xử lý và nợ không có khả năng thu hồi.
• Đối với các khoản nợ khó thu hồi hoặc không có khả năng thu hồi, các chi cục hải quan phải hoàn thiện hồ sơ pháp lý, xác định rõ nguyên nhân và tình trạng thực tế của doanh nghiệp nợ thuế để có phương án xử lý hoặc khoanh nợ, xóa nợ theo đúng quy định của pháp luật.

- Áp dụng quyết liệt các biện pháp cưỡng chế thu hồi nợ

• Yêu cầu các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện nghiêm túc và đầy đủ các biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế theo đúng trình tự quy định tại Luật Quản lý thuế.
• Các biện pháp cưỡng chế cần được áp dụng kịp thời và kiên quyết, bao gồm: trích tiền từ tài khoản của đối tượng bị cưỡng chế tại kho bạc nhà nước, tổ chức tín dụng; phong tỏa tài khoản; khấu trừ một phần tiền lương hoặc thu nhập; dừng làm thủ tục hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu; thông báo hóa đơn không còn giá trị sử dụng; thu hồi giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh.
• Đặc biệt chú trọng áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh đối với người đại diện theo pháp luật của doanh nghiệp đang nợ thuế thuộc diện cưỡng chế để nâng cao hiệu quả thu hồi nợ.

- Tăng cường phối hợp liên ngành trong công tác quản lý nợ

• Đẩy mạnh sự phối hợp chặt chẽ giữa cơ quan hải quan với các cơ quan chức năng khác như cơ quan thuế nội địa, sở kế hoạch và đầu tư, ngân hàng thương mại và chính quyền địa phương để xác minh thông tin về tài khoản, tài sản và tình trạng hoạt động thực tế của doanh nghiệp nợ thuế.
• Kịp thời chia sẻ thông tin về các doanh nghiệp bỏ trốn khỏi địa chỉ kinh doanh, giải thể hoặc phá sản nhưng chưa hoàn thành nghĩa vụ thuế để ngăn chặn hành vi tẩu tán tài sản và trốn thuế.

- Trách nhiệm của người đứng đầu và cán bộ chuyên trách

• Công văn nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của Cục trưởng Cục Hải quan các tỉnh, thành phố và Chi cục trưởng các Chi cục Hải quan trong việc trực tiếp chỉ đạo, giám sát công tác thu hồi nợ đọng tại địa bàn quản lý.
• Giao chỉ tiêu thu hồi nợ cụ thể cho từng đơn vị, từng công chức quản lý nợ; xem kết quả thu hồi nợ thuế là một trong những tiêu chí quan trọng để đánh giá mức độ hoàn thành nhiệm vụ cuối năm của tập thể và cá nhân.
• Xử lý nghiêm các trường hợp thiếu trách nhiệm, chậm trễ trong việc áp dụng các biện pháp cưỡng chế hoặc để nợ thuế kéo dài quá thời hạn quy định mà không có lý do chính đáng.

- Chế độ báo cáo và theo dõi tiến độ

• Các đơn vị hải quan địa phương phải thực hiện nghiêm túc chế độ báo cáo định kỳ về tình hình nợ thuế và kết quả xử lý nợ đọng gửi về Tổng cục Hải quan (qua Cục Kiểm tra thu thuế xuất nhập khẩu).
• Nội dung báo cáo phải thể hiện rõ số nợ đã thu hồi, số nợ phát sinh mới, các khó khăn vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện cưỡng chế và đề xuất các giải pháp tháo gỡ kịp thời đối với những trường hợp vượt thẩm quyền.