Công văn số 2993/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan đối với mặt hàng than xuất khẩu vận chuyển qua khu vực cảng Hải Phòng. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thống nhất quy trình thực hiện, tăng cường công tác quản lý nhà nước, chống gian lận thương mại và đảm bảo tính hợp pháp của khoáng sản khi xuất khẩu ra nước ngoài.

- Quy định về điều kiện và nguồn gốc hợp pháp của than xuất khẩu

• Doanh nghiệp thực hiện xuất khẩu than phải chứng minh được nguồn gốc than hợp pháp, được khai thác hoặc chế biến từ các mỏ, nguồn được phép hoạt động theo quy định của Bộ Công Thương và Chính phủ.
• Mặt hàng than xuất khẩu phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn chất lượng, quy chuẩn kỹ thuật và thuộc danh mục chủng loại than được phép xuất khẩu theo quy định hiện hành.
• Hồ sơ lâm sản, chứng từ nguồn gốc, hóa đơn mua bán hoặc các tài liệu chứng minh nguồn gốc hợp pháp của lô hàng là thành phần bắt buộc trong hồ sơ hải quan khi làm thủ tục.

- Thủ tục hải quan và địa điểm thực hiện giám sát

• Thủ tục hải quan đối với than xuất khẩu được thực hiện tại Chi cục Hải quan cửa khẩu hoặc Chi cục Hải quan ngoài cửa khẩu theo đúng quy định của pháp luật hải quan.
• Đối với việc xuất khẩu qua khu vực cảng Hải Phòng, cơ quan hải quan thực hiện giám sát chặt chẽ từ khâu tiếp nhận hồ sơ, kiểm tra thực tế hàng hóa (nếu có) cho đến khi hàng hóa thực tế được xếp lên phương tiện vận tải xuất cảnh.
• Yêu cầu có sự phối hợp chặt chẽ, thông suốt giữa Chi cục Hải quan nơi đăng ký tờ khai và Chi cục Hải quan cửa khẩu cảng Hải Phòng (nơi thực xuất) để đảm bảo quản lý đồng bộ, tránh thất thu thuế.

- Công tác kiểm tra, giám sát và lấy mẫu phân tích chủng loại

• Cơ quan hải quan áp dụng các biện pháp nghiệp vụ kiểm tra, giám sát chặt chẽ đối với các lô hàng than xuất khẩu nhằm phát hiện và ngăn chặn kịp thời các hành vi gian lận về chủng loại, số lượng, thể tích và chất lượng.
• Trong trường hợp có nghi ngờ về chủng loại hoặc chất lượng than so với khai báo của doanh nghiệp, cơ quan hải quan sẽ tiến hành lấy mẫu để trưng cầu giám định tại các tổ chức giám định được chỉ định hoặc có thẩm quyền.
• Kết quả giám định từ tổ chức có thẩm quyền là cơ sở pháp lý duy nhất để cơ quan hải quan quyết định việc thông quan hàng hóa hoặc tiến hành xử lý vi phạm hành chính theo quy định.

- Trách nhiệm của các cơ quan và doanh nghiệp liên quan

• Cục Hải quan thành phố Hải Phòng có trách nhiệm chỉ đạo các Chi cục Hải quan trực thuộc thực hiện nghiêm túc quy trình giám sát, kiểm tra đối với mặt hàng than xuất khẩu, đảm bảo không gây ách tắc hàng hóa tại cảng nhưng vẫn phải quản lý chặt chẽ đúng pháp luật.
• Doanh nghiệp xuất khẩu than phải chịu hoàn toàn trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của các thông tin khai báo trên tờ khai hải quan, chứng từ đi kèm và chất lượng thực tế của lô hàng xuất khẩu.