Giới thiệu về Công văn số 2542/TCHQ-GSQL

Công văn số 2542/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm tháo gỡ các vướng mắc và thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hải quan, quản lý thuế đối với phế liệu, phế phẩm phát sinh từ hoạt động gia công hàng hóa cho thương nhân nước ngoài. Văn bản này hướng dẫn chi tiết các phương án xử lý phế liệu bao gồm tiêu hủy hoặc chuyển tiêu thụ nội địa, đồng thời xác định rõ trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan hải quan giám sát.

Quy định về việc tiêu hủy phế liệu, phế phẩm gia công

Đối với trường hợp doanh nghiệp lựa chọn phương án tiêu hủy phế liệu, phế phẩm phát sinh từ hợp đồng gia công, quy trình thực hiện phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định sau:

• Thủ tục thông báo tiêu hủy: Trước khi tiến hành tiêu hủy, tổ chức, cá nhân thực hiện hợp đồng gia công phải có văn bản thông báo chi tiết về phương án tiêu hủy gửi đến Chi cục Hải quan nơi quản lý. Nội dung thông báo phải thể hiện rõ thời gian, địa điểm, danh mục và số lượng phế liệu, phế phẩm cần tiêu hủy.
• Giám sát của cơ quan hải quan: Cơ quan hải quan có trách nhiệm thực hiện giám sát trực tiếp hoặc áp dụng các biện pháp giám sát gián tiếp bằng phương tiện kỹ thuật đối với quá trình tiêu hủy. Việc tiêu hủy phải được thực hiện bởi các đơn vị có chức năng và năng lực phù hợp, bảo đảm không gây ô nhiễm môi trường theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.
• Chính sách thuế khi tiêu hủy: Phế liệu, phế phẩm thu được từ hoạt động gia công khi đã thực hiện tiêu hủy hợp pháp dưới sự giám sát của cơ quan hải quan thì thuộc đối tượng không phải nộp thuế nhập khẩu và thuế giá trị gia tăng.

Quy định về việc chuyển tiêu thụ nội địa phế liệu gia công

Trong trường hợp doanh nghiệp không tiêu hủy mà quyết định bán hoặc chuyển tiêu thụ nội địa lượng phế liệu, phế phẩm phát sinh, thủ tục hải quan và nghĩa vụ thuế được quy định như sau:

• Khai báo hải quan mới: Doanh nghiệp phải thực hiện đăng ký tờ khai hải quan mới (tờ khai thay đổi mục đích sử dụng hoặc tờ khai xuất nhập khẩu tại chỗ) trước khi đưa phế liệu, phế phẩm vào tiêu thụ tại thị trường nội địa.
• Xác định trị giá tính thuế: Trị giá hải quan dùng để tính thuế đối với phế liệu, phế phẩm chuyển tiêu thụ nội địa được xác định tại thời điểm đăng ký tờ khai thay đổi mục đích sử dụng, tuân thủ theo các nguyên tắc và phương pháp xác định trị giá tính thuế hiện hành.
• Nghĩa vụ nộp thuế: Doanh nghiệp có nghĩa vụ kê khai, tính thuế và nộp đầy đủ các khoản thuế bao gồm thuế nhập khẩu, thuế giá trị gia tăng và các loại thuế, phí khác (nếu có) theo đúng quy định của pháp luật đối với hàng hóa nhập khẩu tiêu thụ nội địa.

Trách nhiệm của các bên liên quan trong quản lý phế liệu gia công

Công văn nhấn mạnh vai trò kiểm soát chặt chẽ nhằm ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại và bảo vệ môi trường:

• Trách nhiệm của doanh nghiệp: Doanh nghiệp gia công phải tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của số lượng, chủng loại phế liệu, phế phẩm báo cáo; đồng thời phải đảm bảo toàn bộ quy trình lưu giữ, vận chuyển và xử lý phế liệu đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn kỹ thuật về môi trường.
• Trách nhiệm của cơ quan hải quan: Các Chi cục Hải quan địa phương có nhiệm vụ tăng cường công tác kiểm tra, đối chiếu định mức tiêu hao nguyên liệu, vật tư thực tế sản xuất để kịp thời phát hiện, xử lý các trường hợp lợi dụng danh nghĩa phế liệu, phế phẩm để tẩu tán nguyên liệu trốn thuế.