Tổng quan về Công văn số 121/BXD-HĐXD

Công văn số 121/BXD-HĐXD do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng, nhằm giải đáp các vướng mắc thực tế của các địa phương, doanh nghiệp và cơ quan chuyên môn trong quá trình thực hiện thẩm định thiết kế cơ sở. Văn bản tập trung làm rõ các quy định về thẩm quyền, quy trình và nội dung thẩm định theo quy định của Luật Xây dựng và Nghị định số 15/2021/NĐ-CP về quản lý dự án đầu tư xây dựng.

Thẩm quyền thẩm định thiết kế cơ sở của cơ quan chuyên môn về xây dựng

Công văn làm rõ việc phân cấp và xác định thẩm quyền thẩm định thiết kế cơ sở đối với các dự án đầu tư xây dựng nhằm tránh sự chồng chéo giữa các cơ quan quản lý:

• Dự án sử dụng vốn đầu tư công: Thẩm quyền thẩm định thuộc về cơ quan chuyên môn về xây dựng thuộc Bộ quản lý công trình xây dựng chuyên ngành hoặc Sở Xây dựng, Sở quản lý công trình xây dựng chuyên ngành theo phân cấp và nhóm dự án (nhóm A, nhóm B, nhóm C).
• Dự án sử dụng vốn nhà nước ngoài đầu tư công: Thẩm quyền được xác định dựa trên quy mô nhóm dự án và cấp công trình, đảm bảo kiểm soát chặt chẽ nguồn vốn của nhà nước.
• Dự án sử dụng vốn khác: Cơ quan chuyên môn về xây dựng chỉ thực hiện thẩm định thiết kế cơ sở đối với các công trình có ảnh hưởng lớn đến an toàn, lợi ích cộng đồng (công trình cấp đặc biệt, cấp I, hoặc các công trình có quy mô lớn theo quy định pháp luật).

Hướng dẫn thẩm định đối với dự án hỗn hợp và công trình nhiều công năng

Đối với các dự án phức tạp, tích hợp nhiều loại hình công trình khác nhau trong cùng một tổ hợp, Bộ Xây dựng hướng dẫn nguyên tắc xác định cơ quan chủ trì thẩm định:

• Xác định theo công năng chính: Việc xác định cơ quan chuyên môn về xây dựng chủ trì thẩm định phải căn cứ vào công năng sử dụng chính của công trình hoặc toàn bộ dự án.
• Xử lý khi không xác định được công năng chính: Trường hợp dự án hỗn hợp không thể xác định rõ công năng nào là chủ đạo, cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng tại địa phương (Sở Xây dựng) sẽ đóng vai trò là đầu mối chủ trì thực hiện thẩm định.
• Cơ chế phối hợp liên ngành: Cơ quan chủ trì thẩm định có trách nhiệm gửi hồ sơ lấy ý kiến phối hợp của các cơ quan quản lý chuyên ngành khác liên quan đến các hạng mục công trình chuyên biệt trong dự án để đảm bảo tính toàn diện.

Quy định về điều chỉnh thiết kế cơ sở và thẩm định lại

Công văn tháo gỡ vướng mắc phổ biến liên quan đến việc xác định các trường hợp phải thực hiện thẩm định lại khi có sự thay đổi trong thiết kế cơ sở:

• Trường hợp bắt buộc phải thẩm định điều chỉnh: Khi việc thay đổi thiết kế cơ sở làm thay đổi địa điểm, quy mô, mục tiêu của dự án; làm vượt tổng mức đầu tư đã được phê duyệt; hoặc làm thay đổi giải pháp kết cấu chịu lực chính, gây ảnh hưởng đến an toàn chịu lực của công trình.
• Trường hợp không bắt buộc thẩm định lại: Đối với các điều chỉnh nhỏ mang tính chất kỹ thuật chi tiết, không làm thay đổi các chỉ tiêu quy hoạch, không ảnh hưởng đến an toàn công trình và không vượt tổng mức đầu tư, chủ đầu tư được phép tự tổ chức điều chỉnh, phê duyệt và tự chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Sự phối hợp giữa thẩm định thiết kế cơ sở với thủ tục PCCC và bảo vệ môi trường

Để tối ưu hóa quy trình hành chính và rút ngắn thời gian chuẩn bị dự án, Bộ Xây dựng hướng dẫn cách thức tích hợp các thủ tục liên quan:

• Thủ tục phòng cháy chữa cháy (PCCC): Việc lấy ý kiến về giải pháp PCCC của cơ quan cảnh sát PCCC được thực hiện song song hoặc là một thành phần bắt buộc trong hồ sơ trình thẩm định thiết kế cơ sở. Kết quả thẩm duyệt thiết kế PCCC là căn cứ quan trọng để cơ quan chuyên môn về xây dựng ra thông báo kết quả thẩm định cuối cùng.
• Thủ tục bảo vệ môi trường: Hồ sơ trình thẩm định thiết kế cơ sở cần đính kèm quyết định phê duyệt kết quả thẩm định báo cáo đánh giá tác động môi trường (ĐTM) hoặc các văn bản môi trường tương đương theo đúng quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản

Công văn số 121/BXD-HĐXD đóng vai trò là cơ sở pháp lý quan trọng giúp các chủ đầu tư, nhà thầu thiết kế và các cơ quan quản lý nhà nước tại địa phương thống nhất cách hiểu, áp dụng đồng bộ các quy định pháp luật về xây dựng. Việc làm rõ các nội dung này giúp đẩy nhanh tiến độ chuẩn bị đầu tư, nâng cao chất lượng công tác thẩm định và bảo đảm an toàn tuyệt đối cho các công trình xây dựng.