Tóm tắt Công văn 987/GSQL-GQ2 năm 2016 về thủ tục tiêu hủy phế liệu, phế phẩm

Công văn 987/GSQL-GQ2 do Cục Giám sát quản lý về Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan đối với việc tiêu hủy phế liệu, phế phẩm của các doanh nghiệp hoạt động dưới hình thức gia công cho thương nhân nước ngoài hoặc doanh nghiệp chế xuất (DNCX). Dưới đây là các nội dung cốt lõi và quy định chi tiết được phân tích cụ thể:

- Đối tượng áp dụng và phạm vi điều chỉnh

• Áp dụng đối với các tổ chức, cá nhân thực hiện hoạt động gia công hàng hóa cho thương nhân nước ngoài.
• Áp dụng đối với các doanh nghiệp chế xuất (DNCX) có phát sinh phế liệu, phế phẩm trong quá trình sản xuất, chế biến hàng hóa xuất khẩu.
• Điều chỉnh các hành vi liên quan đến việc tiêu hủy nguyên liệu, vật tư dư thừa, phế liệu, phế phẩm phát sinh từ hợp đồng gia công hoặc hoạt động sản xuất xuất khẩu.

- Quy trình và thủ tục tiêu hủy phế liệu, phế phẩm

• Thông báo phương án tiêu hủy: Trước khi tiến hành tiêu hủy, doanh nghiệp phải có văn bản thông báo cụ thể gửi đến Chi cục Hải quan quản lý trực tiếp. Nội dung thông báo phải nêu rõ tên, chủng loại, số lượng phế liệu, phế phẩm cần tiêu hủy; lý do tiêu hủy; địa điểm, thời gian và phương pháp tiêu hủy cụ thể.
• Giám sát của cơ quan Hải quan: Việc tiêu hủy phế liệu, phế phẩm phải được thực hiện dưới sự giám sát trực tiếp của công chức hải quan, trừ trường hợp pháp luật có quy định khác hoặc cơ quan hải quan áp dụng quản lý rủi ro để miễn giám sát trực tiếp.
• Sự tham gia của bên thứ ba: Trường hợp doanh nghiệp thuê tổ chức, cá nhân khác thực hiện tiêu hủy thì tổ chức, cá nhân đó phải có chức năng xử lý chất thải, phế liệu theo quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.
• Lập biên bản tiêu hủy: Sau khi kết thúc quá trình tiêu hủy, các bên liên quan (đại diện doanh nghiệp, người thực hiện tiêu hủy và công chức hải quan giám sát nếu có) phải ký biên bản ghi nhận rõ kết quả tiêu hủy. Biên bản này là chứng từ pháp lý quan trọng để doanh nghiệp thực hiện thủ tục thanh khoản, báo cáo quyết toán với cơ quan hải quan.

- Yêu cầu về bảo vệ môi trường trong quá trình tiêu hủy

• Quá trình tiêu hủy phế liệu, phế phẩm phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật về bảo vệ môi trường.
• Doanh nghiệp hoàn toàn chịu trách nhiệm trước pháp luật nếu để xảy ra tình trạng ô nhiễm môi trường hoặc vi phạm các quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về môi trường trong quá trình tiêu hủy.

- Trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan Hải quan

• Trách nhiệm của doanh nghiệp: Khai báo trung thực, chính xác số lượng và chủng loại phế liệu, phế phẩm; tổ chức tiêu hủy đúng địa điểm, thời gian đã thông báo; lưu trữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan đến việc tiêu hủy để phục vụ công tác kiểm tra sau thông quan.
• Trách nhiệm của cơ quan Hải quan: Tiếp nhận thông báo, phân công công chức giám sát (nếu thuộc trường hợp phải giám sát trực tiếp); kiểm tra tính hợp lệ của hồ sơ tiêu hủy; phối hợp với các cơ quan chức năng kiểm tra đột xuất khi phát hiện dấu hiệu vi phạm pháp luật.

Lưu ý: Nội dung tóm tắt trên dựa trên các quy định pháp lý về thủ tục hải quan đối với loại hình gia công và sản xuất xuất khẩu tại thời điểm ban hành văn bản, doanh nghiệp cần đối chiếu thêm với các quy định hiện hành của Luật Hải quan và các Thông tư hướng dẫn liên quan để thực hiện đúng quy trình.