Công văn 9793/TXNK-TGHQ năm 2022 do Cục Thuế xuất nhập khẩu ban hành nhằm hướng dẫn, chấn chỉnh và thống nhất việc kê khai điều kiện giao hàng (Incoterms) trên tờ khai hải quan. Đây là nội dung quan trọng ảnh hưởng trực tiếp đến việc xác định trị giá tính thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu.

- Quy định về việc kê khai điều kiện giao hàng trên tờ khai hải quan

Công văn yêu cầu người khai hải quan và cơ quan hải quan các cấp thực hiện nghiêm túc các quy định về khai báo điều kiện giao hàng theo đúng thực tế giao dịch thương mại:

• Người khai hải quan phải khai báo chính xác mã điều kiện giao hàng (ví dụ: FOB, CIF, CFR, EXW, FCA...) phù hợp với thỏa thuận trong hợp đồng mua bán hàng hóa hoặc hóa đơn thương mại.
• Thông tin về điều kiện giao hàng trên tờ khai hải quan phải thống nhất với các chứng từ thuộc hồ sơ hải quan, đặc biệt là chứng từ vận tải và chứng từ bảo hiểm hàng hóa.
• Trường hợp phát hiện có sự sai lệch hoặc không rõ ràng về điều kiện giao hàng giữa các chứng từ, người khai hải quan có trách nhiệm giải trình và cung cấp tài liệu chứng minh nguồn gốc, cơ sở xác định điều kiện giao hàng thực tế.

- Ảnh hưởng của điều kiện giao hàng đến việc xác định trị giá hải quan

Việc xác định đúng điều kiện giao hàng là cơ sở để tính toán chính xác các khoản điều chỉnh cộng hoặc điều chỉnh trừ vào trị giá tính thuế:

• Đối với điều kiện giao hàng nhóm E và F (như EXW, FCA, FOB): Trị giá tính thuế phải cộng thêm chi phí vận chuyển quốc tế và chi phí bảo hiểm (nếu có) từ nước xuất khẩu đến cửa khẩu nhập đầu tiên của Việt Nam. Người khai hải quan phải khai báo đầy đủ các khoản chi phí này vào tờ khai trị giá.
• Đối với điều kiện giao hàng nhóm C (như CIF, CFR, CIP): Trị giá hóa đơn thường đã bao gồm chi phí vận chuyển và bảo hiểm. Tuy nhiên, cơ quan hải quan cần kiểm tra kỹ để tránh việc người khai hải quan khai trùng lặp hoặc không khai báo các khoản phí phát sinh ngoài hóa đơn.
• Đối với điều kiện giao hàng nhóm D (như DAP, DDP): Cần bóc tách các khoản chi phí phát sinh sau cửa khẩu nhập khẩu (như chi phí vận chuyển nội địa, thuế nhập khẩu) ra khỏi trị giá hải quan nếu các chi phí này được phân bổ rõ ràng và có chứng từ hợp lệ đi kèm.

- Trách nhiệm của người khai hải quan và cơ quan hải quan

Để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật và chống thất thu thuế, Công văn đưa ra các yêu cầu cụ thể đối với các bên liên quan:

• Đối với doanh nghiệp (người khai hải quan): Phải tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của nội dung khai báo. Doanh nghiệp cần lưu trữ đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan đến việc thanh toán cước vận chuyển, phí bảo hiểm để xuất trình khi cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra sau thông quan.
• Đối với cơ quan hải quan địa phương: Tăng cường công tác kiểm tra, đối chiếu thông tin khai báo trên hệ thống VNACCS/VCIS với hồ sơ giấy. Kịp thời phát hiện các trường hợp khai sai điều kiện giao hàng nhằm mục đích gian lận trị giá, hạ thấp trị giá tính thuế để trốn thuế. Trường hợp phát hiện vi phạm, phải tiến hành ấn định thuế và xử phạt vi phạm hành chính theo đúng quy định của pháp luật.