Công văn 9665/CT-TTHT năm 2016 do Cục Thuế thành phố Hồ Chí Minh ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng về chính sách thuế và các nguyên tắc cốt lõi trong việc lập hóa đơn đối với hoạt động sản xuất, kinh doanh của doanh nghiệp. Văn bản này giải quyết các vướng mắc thực tế, giúp người nộp thuế thực hiện đúng quy định pháp luật về hóa đơn, chứng từ và nghĩa vụ thuế liên quan.

Nguyên tắc lập hóa đơn khi bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ

• Nghĩa vụ lập hóa đơn: Tổ chức, cá nhân khi bán hàng hóa, cung ứng dịch vụ có trách nhiệm lập hóa đơn theo quy định. Hóa đơn phải được giao cho khách hàng đầy đủ, kịp thời ngay khi hoàn thành việc giao hàng hoặc cung ứng dịch vụ theo đúng thỏa thuận.
• Nội dung bắt buộc trên hóa đơn: Khi lập hóa đơn, doanh nghiệp phải ghi đầy đủ, rõ ràng các chỉ tiêu bắt buộc như thông tin người bán, thông tin người mua, tên hàng hóa dịch vụ, đơn vị tính, số lượng, đơn giá, thành tiền, thuế suất thuế giá trị gia tăng (GTGT) và tổng cộng tiền thanh toán.
• Thời điểm lập hóa đơn tiêu chuẩn: Thời điểm lập hóa đơn đối với bán hàng hóa là thời điểm chuyển giao quyền sở hữu hoặc quyền sử dụng hàng hóa cho người mua, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền. Đối với cung ứng dịch vụ, thời điểm lập hóa đơn là ngày hoàn thành việc cung ứng dịch vụ, không phân biệt đã thu được tiền hay chưa thu được tiền.

Quy định về đồng tiền ghi trên hóa đơn và tỷ giá quy đổi

• Đồng tiền thể hiện: Đồng tiền ghi trên hóa đơn là Đồng Việt Nam (ký hiệu quốc gia là "đ" hoặc "VND").
• Trường hợp sử dụng ngoại tệ: Doanh nghiệp chỉ được phép ghi nhận doanh thu bằng ngoại tệ trên hóa đơn đối với các trường hợp được phép nhận ngoại tệ theo quy định của pháp luật về quản lý ngoại hối. Khi đó, trên hóa đơn phải ghi rõ tổng số tiền thanh toán bằng ngoại tệ, đồng thời ghi rõ tỷ giá giao dịch thực tế hoặc tỷ giá giao dịch bình quân của thị trường ngoại tệ liên ngân hàng do Ngân hàng Nhà nước Việt Nam công bố tại thời điểm lập hóa đơn để quy đổi ra Đồng Việt Nam.

Nguyên tắc xử lý sai sót và lập hóa đơn điều chỉnh

• Trường hợp phát hiện sai sót: Khi phát hiện hóa đơn đã lập và giao cho người mua nhưng chưa kê khai thuế có sai sót, hoặc đã kê khai thuế nhưng phát hiện sai sót về tên, địa chỉ, mã số thuế, tiền thuế, thuế suất... các bên phải tiến hành lập biên bản điều chỉnh hoặc biên bản thu hồi hóa đơn cũ theo quy định.
• Lập hóa đơn điều chỉnh: Doanh nghiệp phải lập hóa đơn điều chỉnh sai sót theo đúng quy định pháp luật. Hóa đơn điều chỉnh phải ghi rõ nội dung điều chỉnh (tăng, giảm) số lượng hàng hóa, giá bán, thuế suất thuế giá trị gia tăng, tiền thuế giá trị gia tăng cho hóa đơn số, ký hiệu và ngày tháng năm cụ thể của hóa đơn bị điều chỉnh.

Ý nghĩa pháp lý và lưu ý đối với người nộp thuế

Việc tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc lập hóa đơn theo hướng dẫn tại Công văn 9665/CT-TTHT giúp doanh nghiệp hạn chế tối đa các rủi ro pháp lý liên quan đến hành vi vi phạm quy định về hóa đơn, chứng từ. Đồng thời, đây là cơ sở pháp lý quan trọng để cơ quan thuế thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra, quyết toán thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế giá trị gia tăng một cách minh bạch, chính xác. Doanh nghiệp cần chủ động đối chiếu quy định này với hoạt động thực tế tại đơn vị để áp dụng đồng bộ và đúng đắn.