Tổng quan về Công văn 865/BXD-KTXD

Công văn 865/BXD-KTXD do Bộ Xây dựng ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết một số nội dung thực hiện Thông tư số 09/2008/TT-BXD ngày 17/4/2008. Đây là văn bản quan trọng giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình điều chỉnh giá vật liệu xây dựng đối với các dự án đầu tư xây dựng công trình sử dụng vốn nhà nước, đặc biệt là trong bối cảnh biến động giá cả thị trường lớn tại thời điểm đó.

1. Đối tượng và phạm vi áp dụng điều chỉnh giá hợp đồng

Công văn làm rõ các loại hợp đồng xây dựng thuộc phạm vi điều chỉnh bao gồm:

• Hợp đồng trọn gói và hợp đồng theo đơn giá cố định sử dụng vốn nhà nước đang thực hiện dở dang.
• Các gói thầu đã và đang triển khai nhưng gặp biến động lớn về giá nguyên liệu, nhiên liệu và vật liệu xây dựng vượt ngoài tầm kiểm soát của các bên.
• Không áp dụng đối với các hợp đồng đã thanh lý hoặc các dự án không sử dụng nguồn vốn ngân sách nhà nước trừ khi các bên có thỏa thuận tự nguyện áp dụng.

2. Xác định danh mục vật liệu xây dựng được điều chỉnh giá

Bộ Xây dựng hướng dẫn cụ thể về việc xác định các loại vật liệu được phép điều chỉnh giá nhằm đảm bảo tính khách quan và sát thực tế:

• Các loại vật liệu chủ yếu có biến động giá lớn gây ảnh hưởng trực tiếp đến tổng mức đầu tư và hiệu quả dự án như: sắt thép các loại, xi măng, cát, đá, sỏi, gạch, nhựa đường, xăng dầu và các loại vật liệu đặc thù khác theo quyết định của chủ đầu tư.
• Việc xác định danh mục vật liệu điều chỉnh phải căn cứ vào hồ sơ thiết kế, dự toán được duyệt và các điều khoản cụ thể trong hợp đồng đã ký kết giữa chủ đầu tư và nhà thầu.

3. Phương pháp tính toán và xác định chênh lệch giá vật liệu

Công văn 865/BXD-KTXD hướng dẫn chi tiết phương pháp bù trừ trực tiếp hoặc sử dụng chỉ số giá để tính toán giá trị điều chỉnh:

• Phương pháp bù trừ trực tiếp: Xác định trên cơ sở chênh lệch giữa giá vật liệu tại thời điểm thi công (hoặc thời điểm nghiệm thu) so với giá vật liệu trong hợp đồng hoặc giá tại thời điểm mở thầu. Giá vật liệu tại thời điểm thi công được xác định theo công bố giá của liên sở Tài chính - Xây dựng hoặc hóa đơn, chứng từ hợp lệ phù hợp với giá thị trường.
• Phương pháp sử dụng chỉ số giá: Áp dụng chỉ số giá xây dựng do Bộ Xây dựng hoặc các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương công bố để điều chỉnh cho phù hợp với tiến độ thực tế của công trình.
• Thời điểm tính chênh lệch giá phải phù hợp với tiến độ thi công thực tế được duyệt. Trường hợp nhà thầu chậm tiến độ do lỗi chủ quan thì không được tính điều chỉnh giá cho khoảng thời gian chậm trễ đó.

4. Thẩm quyền, trách nhiệm và quy trình thực hiện

Để đảm bảo tính pháp lý và đẩy nhanh tiến độ thực hiện, Bộ Xây dựng phân định rõ trách nhiệm của các bên liên quan:

• Trách nhiệm của Chủ đầu tư: Chủ trì phối hợp với nhà thầu xác định khối lượng vật liệu được điều chỉnh, tính toán giá trị điều chỉnh và phê duyệt dự toán chi phí phát sinh. Chủ đầu tư chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của số liệu và khối lượng điều chỉnh.
• Trách nhiệm của Nhà thầu: Cung cấp đầy đủ hồ sơ, chứng từ, hóa đơn hợp lệ chứng minh nguồn gốc, xuất xứ và giá cả thực tế của vật liệu đã đưa vào công trình.
• Quy trình phê duyệt: Sau khi chủ đầu tư và nhà thầu thống nhất được giá trị điều chỉnh, hai bên tiến hành ký kết phụ lục hợp đồng bổ sung làm cơ sở thanh, quyết toán công trình. Trường hợp vượt tổng mức đầu tư đã phê duyệt, chủ đầu tư phải báo cáo người quyết định đầu tư xem xét, quyết định trước khi ký phụ lục hợp đồng.

5. Một số lưu ý đặc thù khi triển khai thực hiện

Công văn cũng lưu ý một số trường hợp đặc biệt phát sinh trong thực tế:

• Đối với các khối lượng xây lắp thực hiện bằng hình thức tự thực hiện hoặc chỉ định thầu, việc điều chỉnh giá cũng được áp dụng tương tự như đối với hình thức đấu thầu.
• Khuyến khích các chủ đầu tư và nhà thầu chủ động thương thảo, chia sẻ rủi ro trên tinh thần hợp tác, đảm bảo tiến độ và chất lượng công trình không bị gián đoạn do biến động giá cả.