Công văn 82364/CT-TTHT do Cục Thuế thành phố Hà Nội ban hành năm 2018 là văn bản hướng dẫn quan trọng về việc xác định nghĩa vụ thuế nhà thầu nước ngoài (FCT) đối với các hoạt động cung cấp bản quyền phần mềm và dịch vụ phần mềm liên quan. Dưới đây là tóm tắt chi tiết và chuyên sâu các nội dung pháp lý cốt lõi của văn bản này dựa trên các quy định pháp luật thuế hiện hành.

1. Đối tượng chịu thuế nhà thầu nước ngoài

• Nhà thầu nước ngoài là tổ chức nước ngoài hoạt động kinh doanh có cơ sở thường trú tại Việt Nam hoặc không có cơ sở thường trú tại Việt Nam; cá nhân nước ngoài kinh doanh là đối tượng cư trú tại Việt Nam hoặc không là đối tượng cư trú tại Việt Nam kinh doanh tại Việt Nam hoặc có thu nhập phát sinh tại Việt Nam trên cơ sở hợp đồng, thỏa thuận, hoặc cam kết giữa nhà thầu nước ngoài với tổ chức, cá nhân Việt Nam.
• Các hoạt động cung cấp phần mềm, bản quyền phần mềm và các dịch vụ đi kèm (như bảo trì, lắp đặt, hướng dẫn sử dụng) từ tổ chức nước ngoài cho doanh nghiệp Việt Nam thuộc đối tượng điều chỉnh của thuế nhà thầu.

2. Quy định về Thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với phần mềm và dịch vụ phần mềm

• Đối với bản quyền phần mềm: Theo quy định của pháp luật về thuế GTGT, hoạt động chuyển giao công nghệ, chuyển nhượng quyền sở hữu trí tuệ (bao gồm cả bản quyền phần mềm máy tính) thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Do đó, nhà thầu nước ngoài không phải nộp thuế GTGT đối với phần doanh thu từ việc cấp phép hoặc chuyển giao bản quyền phần mềm.
• Đối với dịch vụ phần mềm: Các dịch vụ phần mềm bao gồm dịch vụ quản trị, bảo trì, nâng cấp phần mềm nếu được xác định là dịch vụ phần mềm theo quy định của pháp luật về công nghệ thông tin thì thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Trường hợp dịch vụ đi kèm không tách riêng được hoặc không thuộc danh mục dịch vụ phần mềm theo quy định thì phải chịu thuế GTGT với tỷ lệ % tính trên doanh thu tính thuế là 5%.

3. Quy định về Thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với nhà thầu nước ngoài

• Thu nhập từ tiền bản quyền (Royalty): Doanh thu từ việc cung cấp quyền sử dụng, quyền sở hữu phần mềm (bản quyền phần mềm) được xác định là thu nhập từ tiền bản quyền. Tỷ lệ (%) thuế TNDN tính trên doanh thu tính thuế đối với thu nhập từ tiền bản quyền là 10%.
• Thu nhập từ dịch vụ phần mềm: Đối với các dịch vụ liên quan đến phần mềm như dịch vụ hỗ trợ kỹ thuật, bảo trì, lắp đặt, tỷ lệ (%) thuế TNDN tính trên doanh thu tính thuế áp dụng đối với ngành dịch vụ là 5%.

4. Trách nhiệm khấu trừ, khai và nộp thuế của bên Việt Nam

• Doanh nghiệp Việt Nam (bên mua dịch vụ, phần mềm) có trách nhiệm khấu trừ số thuế nhà thầu nước ngoài (bao gồm thuế GTGT và thuế TNDN nếu có) trước khi thanh toán cho nhà thầu nước ngoài.
• Bên Việt Nam thực hiện kê khai và nộp thuế thay cho nhà thầu nước ngoài tại cơ quan thuế quản lý trực tiếp của mình theo thời hạn quy định của Luật Quản lý thuế.
• Trường hợp hợp đồng quy định giá trị thanh toán cho nhà thầu nước ngoài là giá không bao gồm thuế (giá Net), bên Việt Nam phải quy đổi doanh thu sang doanh thu đã bao gồm thuế (giá Gross) để xác định số thuế nhà thầu phải nộp.

Lưu ý: Việc áp dụng đúng tỷ lệ thuế suất đối với từng loại doanh thu (bản quyền hay dịch vụ) đòi hỏi các bên phải tách biệt rõ ràng giá trị của từng hạng mục trong hợp đồng ký kết. Nếu không tách biệt được, cơ quan thuế sẽ áp dụng mức thuế suất cao nhất cho toàn bộ giá trị hợp đồng.