Giới thiệu chung về Công văn 7836/TCHQ-KTTT

Công văn 7836/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho Cục Hải quan các tỉnh, thành phố. Văn bản này tập trung giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình xác định trị giá hải quan, trị giá tính thuế đối với hàng hóa nhập khẩu có hành vi vi phạm pháp luật hải quan, cũng như các loại hàng hóa thuộc danh mục cấm nhập khẩu bị phát hiện, thu giữ. Đây là cơ sở pháp lý để các cơ quan hải quan địa phương thống nhất thực hiện, đảm bảo tính chính xác trong việc tính thuế, xử phạt vi phạm hành chính hoặc chuyển truy cứu trách nhiệm hình sự.

Các nội dung trọng tâm của Công văn 7836/TCHQ-KTTT

Nội dung của Công văn tập trung vào các nguyên tắc, trình tự và phương pháp xác định trị giá đối với từng nhóm đối tượng hàng hóa cụ thể như sau:

• Xác định trị giá đối với hàng hóa vi phạm hành chính về hải quan: Đối với các lô hàng nhập khẩu có hành vi khai sai chủng loại, số lượng, trị giá hoặc gian lận thương mại bị cơ quan hải quan phát hiện, việc xác định trị giá tính thuế phải tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định của Luật Hải quan, Nghị định số 08/2015/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung tại Nghị định số 59/2018/NĐ-CP) và các Thông tư hướng dẫn của Bộ Tài chính về trị giá hải quan. Cơ quan hải quan sẽ bác bỏ trị giá khai báo không trung thực và thực hiện xác định trị giá theo các phương pháp tuần tự quy định.
• Xác định trị giá đối với hàng hóa cấm nhập khẩu: Hàng hóa thuộc danh mục cấm nhập khẩu là đối tượng không được phép lưu thông hợp pháp trên thị trường nội địa. Do đó, việc xác định trị giá của nhóm hàng này không nhằm mục đích thông quan mà phục vụ cho việc xác định khung phạt vi phạm hành chính, trị giá tang vật vi phạm để làm căn cứ xử lý tịch thu, tiêu hủy hoặc chuyển cơ quan điều tra tố tụng hình sự. Trị giá của hàng cấm nhập khẩu được xác định dựa trên các căn cứ quy định tại Luật Xử lý vi phạm hành chính, bao gồm giá của hàng hóa tương đồng trên thị trường nội địa hoặc thị trường quốc tế, hoặc thông qua việc thành lập Hội đồng định giá.
• Nguyên tắc áp dụng trình tự các phương pháp xác định trị giá: Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương phải áp dụng tuần tự các phương pháp xác định trị giá hải quan. Chỉ khi không áp dụng được phương pháp trước đó mới chuyển sang phương pháp kế tiếp. Việc áp dụng phải dựa trên các thông tin, dữ liệu khách quan, có sẵn trên hệ thống cơ sở dữ liệu trị giá hải quan hoặc các nguồn thông tin đáng tin cậy khác đã được kiểm chứng.
• Vai trò và trách nhiệm của Hội đồng định giá: Trong các trường hợp phức tạp, khi không thể xác định được trị giá của hàng hóa vi phạm hoặc hàng cấm nhập khẩu bằng các phương pháp thông thường, cơ quan hải quan có thẩm quyền phải chủ trì hoặc phối hợp với các cơ quan tài chính cùng cấp để thành lập Hội đồng định giá. Kết luận của Hội đồng định giá là căn cứ pháp lý cao nhất để áp dụng các biện pháp xử lý tiếp theo.

Ý nghĩa và tác động của văn bản đối với công tác quản lý hải quan

Việc ban hành Công văn 7836/TCHQ-KTTT mang lại nhiều ý nghĩa thiết thực cho công tác quản lý nhà nước về hải quan:

• Thống nhất quy trình thực hiện: Giúp loại bỏ sự lúng túng, không đồng nhất giữa các chi cục hải quan cửa khẩu trong việc xử lý tang vật vi phạm, đặc biệt là đối với các mặt hàng nhạy cảm, hàng cấm.
• Đảm bảo tính công bằng, minh bạch: Việc xác định trị giá chính xác giúp việc áp dụng các chế tài xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự đúng người, đúng tội, đúng khung hình phạt theo quy định của pháp luật.
• Chống thất thu ngân sách nhà nước: Ngăn chặn hiệu quả các hành vi gian lận qua giá, khai thấp trị giá đối với hàng hóa nhập khẩu nhằm trốn thuế.