Công văn 7584/BKHĐT-QLĐT năm 2019 do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc thực tế trong quá trình đánh giá hồ sơ yêu cầu (HSYC) và hồ sơ đề xuất (HSĐX) của nhà thầu. Văn bản này hướng tới việc thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật đấu thầu, đặc biệt là đối với các gói thầu áp dụng hình thức chỉ định thầu hoặc chào hàng cạnh tranh.

Nguyên tắc cốt lõi trong đánh giá hồ sơ đề xuất của nhà thầu

Bộ Kế hoạch và Đầu tư nhấn mạnh việc đánh giá hồ sơ đề xuất phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của Luật Đấu thầu năm 2013 và Nghị định số 63/2014/NĐ-CP. Các nguyên tắc chủ đạo bao gồm:

• Đánh giá dựa trên tiêu chuẩn đã phê duyệt: Việc đánh giá HSĐX phải căn cứ vào các tiêu chuẩn đánh giá được quy định cụ thể trong HSYC. Bên mời thầu không được tự ý đưa ra các tiêu chí đánh giá mới hoặc thay đổi tiêu chí đã được phê duyệt để làm thay đổi kết quả lựa chọn nhà thầu.
• Tôn trọng nguyên tắc cạnh tranh và công bằng: Quá trình đánh giá phải bảo đảm tính khách quan, không phân biệt đối xử giữa các nhà thầu, tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh.
• Ưu tiên làm rõ thông tin: Đối với các nội dung chưa rõ ràng trong HSĐX, bên mời thầu có trách nhiệm yêu cầu nhà thầu làm rõ nhằm bảo đảm không loại bỏ nhà thầu vì những thiếu sót hành chính không đáng có.

Hướng dẫn chi tiết về việc làm rõ hồ sơ đề xuất

Một trong những nội dung trọng tâm của Công văn 7584/BKHĐT-QLĐT là hướng dẫn chi tiết về quy trình và giới hạn của việc làm rõ hồ sơ đề xuất:

• Trường hợp được phép làm rõ: Khi HSĐX của nhà thầu thiếu các tài liệu chứng minh tư cách hợp lệ, năng lực hành vi dân sự, năng lực kỹ thuật hoặc tài chính nhưng trong hồ sơ đã có thông tin sơ bộ, bên mời thầu phải yêu cầu nhà thầu bổ sung, làm rõ.
• Giới hạn của việc làm rõ: Việc làm rõ hồ sơ đề xuất chỉ được thực hiện đối với các nội dung chưa rõ ràng, không được phép làm thay đổi nội dung cơ bản của HSĐX đã nộp và không được thay đổi giá đề xuất của nhà thầu.
• Thời hạn làm rõ: Bên mời thầu phải ấn định một khoảng thời gian hợp lý để nhà thầu chuẩn bị tài liệu giải trình. Nếu quá thời hạn quy định mà nhà thầu không thực hiện làm rõ hoặc không bổ sung tài liệu theo yêu cầu thì HSĐX sẽ bị đánh giá là không đáp ứng.

Quy định về sửa lỗi và hiệu chỉnh sai lệch

Công văn hướng dẫn cụ thể cách thức xử lý các lỗi số học và sai lệch trong hồ sơ đề xuất của nhà thầu:

• Sửa lỗi số học: Bao gồm các lỗi cộng, trừ, nhân, chia không chính xác khi tính toán giá đề xuất. Việc sửa lỗi phải dựa trên đơn giá và khối lượng công việc ghi trong HSĐX.
• Hiệu chỉnh sai lệch: Trường hợp có sự khác biệt giữa nội dung kỹ thuật và tài chính, hoặc có những phần việc nhà thầu chào thiếu hoặc thừa so với yêu cầu của HSYC, bên mời thầu phải tiến hành hiệu chỉnh sai lệch theo đúng quy định tại Nghị định số 63/2014/NĐ-CP.
• Thông báo kết quả: Mọi kết quả sửa lỗi và hiệu chỉnh sai lệch phải được bên mời thầu thông báo bằng văn bản cho nhà thầu. Nhà thầu phải có văn bản chấp thuận kết quả này; nếu nhà thầu không chấp thuận thì HSĐX của nhà thầu đó sẽ bị loại.

Trách nhiệm của các bên trong quá trình lựa chọn nhà thầu

Để nâng cao hiệu quả và tính chịu trách nhiệm trong công tác đấu thầu, Công văn phân định rõ vai trò của các chủ thể:

• Chủ đầu tư và Bên mời thầu: Chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của kết quả đánh giá hồ sơ. Phải giám sát chặt chẽ hoạt động của tổ chuyên gia để kịp thời chấn chỉnh các sai sót.
• Tổ chuyên gia đấu thầu: Phải thực hiện đánh giá độc lập, khách quan, trung thực và tuân thủ đúng quy định pháp luật. Thành viên tổ chuyên gia phải có chứng chỉ hành nghề hoạt động đấu thầu theo quy định hiện hành.
• Nhà thầu: Có nghĩa vụ cung cấp thông tin, tài liệu trung thực và phối hợp chặt chẽ với bên mời thầu trong quá trình làm rõ hồ sơ. Mọi hành vi gian lận thông tin sẽ bị xử lý nghiêm khắc theo quy định của Luật Đấu thầu.

Ý nghĩa thực tiễn của văn bản

Công văn 7584/BKHĐT-QLĐT năm 2019 là cơ sở pháp lý quan trọng giúp tháo gỡ các nút thắt trong quá trình đánh giá hồ sơ yêu cầu và hồ sơ đề xuất. Văn bản giúp hạn chế tối đa tình trạng hủy thầu do các lỗi thủ tục hành chính đơn thuần, từ đó tiết kiệm thời gian, chi phí cho cả chủ đầu tư và nhà thầu, đồng thời nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn vốn đầu tư.