Công văn 73/BXD-KTXD của Bộ Xây dựng là văn bản hướng dẫn quan trọng giải quyết các vướng mắc thực tế liên quan đến việc điều chỉnh dự án đầu tư xây dựng công trình, điều chỉnh tổng mức đầu tư và quản lý chi phí đầu tư xây dựng. Dưới đây là tóm tắt chi tiết các nội dung cốt lõi của văn bản này:

Các trường hợp được phép điều chỉnh dự án đầu tư xây dựng

Theo hướng dẫn, việc điều chỉnh dự án đầu tư xây dựng công trình chỉ được thực hiện trong các trường hợp cụ thể theo quy định của pháp luật về xây dựng, bao gồm:

• Do ảnh hưởng của thiên tai, sự cố môi trường, địch họa, hỏa hoạn hoặc các yếu tố bất khả kháng khác xảy ra trong quá trình thực hiện dự án.
• Xuất hiện các yếu tố mang lại hiệu quả cao hơn cho dự án khi đã được chủ đầu tư chứng minh rõ ràng về hiệu quả tài chính, kinh tế - xã hội.
• Khi quy hoạch xây dựng thay đổi ảnh hưởng trực tiếp đến địa điểm, quy mô, mục tiêu của dự án đầu tư xây dựng.
• Chỉ số giá xây dựng do Bộ Xây dựng hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh công bố trong thời gian thực hiện dự án lớn hơn chỉ số giá xây dựng được sử dụng để tính dự phòng chi trong tổng mức đầu tư được duyệt.

Nguyên tắc và thẩm quyền điều chỉnh tổng mức đầu tư dự án

Việc điều chỉnh tổng mức đầu tư phải tuân thủ các nguyên tắc nghiêm ngặt nhằm bảo đảm hiệu quả đầu tư và tránh thất thoát ngân sách nhà nước:

• Người quyết định đầu tư là người có thẩm quyền quyết định việc điều chỉnh dự án và điều chỉnh tổng mức đầu tư của dự án đó.
• Trường hợp điều chỉnh dự án làm thay đổi địa điểm, mục tiêu, quy mô dự án hoặc vượt tổng mức đầu tư đã được phê duyệt, chủ đầu tư phải báo cáo người quyết định đầu tư xem xét, quyết định.
• Phần tổng mức đầu tư tăng thêm phải được tổ chức thẩm định, phê duyệt theo đúng quy định của pháp luật về quản lý chi phí đầu tư xây dựng hiện hành.

Quy trình thẩm định và phê duyệt dự án đầu tư xây dựng điều chỉnh

Quy trình thực hiện việc thẩm định và phê duyệt được hướng dẫn cụ thể nhằm bảo đảm tính pháp lý và tiến độ dự án:

• Chủ đầu tư có trách nhiệm lập hồ sơ điều chỉnh dự án, trong đó làm rõ nguyên nhân điều chỉnh, nội dung điều chỉnh và đánh giá hiệu quả của việc điều chỉnh.
• Cơ quan chuyên môn về xây dựng thực hiện thẩm định các nội dung thay đổi về thiết kế cơ sở, công nghệ, tổng mức đầu tư điều chỉnh trước khi trình người quyết định đầu tư phê duyệt.
• Đối với các dự án sử dụng vốn nhà nước, việc điều chỉnh phải được kiểm soát chặt chẽ, tránh việc tự ý nâng tổng mức đầu tư không có lý do chính đáng.

Quy định chuyển tiếp và hiệu lực áp dụng

Về việc áp dụng chuyển tiếp đối với các dự án đang thực hiện dở dang tại thời điểm văn bản có hiệu lực:

• Các dự án đã được phê duyệt trước ngày văn bản này có hiệu lực nhưng chưa triển khai hoặc đang triển khai thực hiện thì các nội dung điều chỉnh tiếp theo được thực hiện theo hướng dẫn mới.
• Trường hợp các gói thầu đã ký hợp đồng trọn gói hoặc hợp đồng theo đơn giá cố định, việc điều chỉnh chi phí phải căn cứ vào các điều khoản đã thỏa thuận trong hợp đồng và quy định của pháp luật về hợp đồng xây dựng tương ứng với thời kỳ ký kết.