Tổng quan về Công văn 72001/CT-TTHT năm 2018

Công văn 72001/CT-TTHT do Cục Thuế thành phố Hà Nội ban hành năm 2018 là văn bản hướng dẫn quan trọng về chính sách thuế nhà thầu nước ngoài (FCT) đối với các giao dịch phát sinh giữa doanh nghiệp Việt Nam và tổ chức, cá nhân nước ngoài. Văn bản tập trung làm rõ nghĩa vụ thuế giá trị gia tăng (GTGT) và thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với các hoạt động cung cấp dịch vụ, bản quyền phần mềm và các dịch vụ công nghệ thông tin đi kèm.

1. Đối tượng áp dụng thuế nhà thầu nước ngoài

Theo hướng dẫn tại công văn, đối tượng chịu thuế nhà thầu được xác định cụ thể như sau:

• Tổ chức nước ngoài kinh doanh có cơ sở thường trú tại Việt Nam hoặc không có cơ sở thường trú tại Việt Nam nhưng có thu nhập phát sinh tại Việt Nam trên cơ sở hợp đồng, thỏa thuận với tổ chức, cá nhân Việt Nam.
• Cá nhân nước ngoài kinh doanh là đối tượng cư trú tại Việt Nam hoặc không là đối tượng cư trú tại Việt Nam nhưng có thu nhập phát sinh tại Việt Nam.
• Các hoạt động cung cấp hàng hóa, dịch vụ, bản quyền hoặc chuyển giao công nghệ từ nước ngoài vào Việt Nam đều thuộc phạm vi điều chỉnh của thuế nhà thầu.

2. Quy định về Thuế Giá trị gia tăng (GTGT) đối với nhà thầu

Chính sách thuế GTGT đối với nhà thầu nước ngoài được phân định rõ ràng tùy thuộc vào bản chất của hàng hóa, dịch vụ cung cấp:

• Đối với dịch vụ phần mềm và chuyển giao bản quyền: Hoạt động chuyển giao quyền sở hữu trí tuệ, bản quyền phần mềm máy tính theo quy định của pháp luật về sở hữu trí tuệ thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT. Do đó, nhà thầu nước ngoài không phải nộp thuế GTGT đối với phần doanh thu từ bản quyền phần mềm này.
• Đối với các dịch vụ đi kèm: Các dịch vụ hỗ trợ, cài đặt, bảo trì, đào tạo vận hành phần mềm nếu được tách riêng hoặc không thuộc đối tượng ưu đãi thuế sẽ chịu thuế GTGT với thuế suất là 5%.
• Đối với các dịch vụ tiêu dùng ngoài Việt Nam: Trường hợp dịch vụ được thực hiện và tiêu dùng hoàn toàn ngoài Việt Nam thì không thuộc đối tượng chịu thuế GTGT tại Việt Nam.

3. Quy định về Thuế Thu nhập doanh nghiệp (TNDN) đối với nhà thầu

Nghĩa vụ thuế TNDN của nhà thầu nước ngoài được xác định dựa trên tỷ lệ phần trăm (%) tính trên doanh thu tính thuế đối với từng hoạt động kinh doanh:

• Thu nhập từ tiền bản quyền (Royalty): Doanh thu từ việc cung cấp quyền sử dụng, chuyển quyền sở hữu trí tuệ, bản quyền phần mềm được xác định là thu nhập từ tiền bản quyền và áp dụng tỷ lệ thuế TNDN là 10%.
• Thu nhập từ cung cấp dịch vụ: Các dịch vụ kỹ thuật, dịch vụ tư vấn, cài đặt, bảo trì và các dịch vụ công nghệ thông tin khác áp dụng tỷ lệ thuế TNDN là 5% trên doanh thu tính thuế.
• Thu nhập từ hoạt động thương mại, cung cấp hàng hóa: Trường hợp nhà thầu nước ngoài cung cấp hàng hóa kèm theo các dịch vụ được thực hiện tại Việt Nam thì phần giá trị dịch vụ phải chịu thuế TNDN theo tỷ lệ tương ứng; nếu không tách riêng được thì áp dụng tỷ lệ chung cho toàn bộ hợp đồng.

4. Trách nhiệm kê khai, khấu trừ và nộp thuế của bên Việt Nam

Công văn nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của doanh nghiệp Việt Nam khi ký kết hợp đồng với nhà thầu nước ngoài:

• Khấu trừ tại nguồn: Trước khi thanh toán tiền cho nhà thầu nước ngoài, doanh nghiệp Việt Nam có nghĩa vụ tính toán, khấu trừ đúng số thuế GTGT và thuế TNDN nhà thầu phải nộp theo quy định.
• Kê khai và nộp thuế thay: Doanh nghiệp Việt Nam thực hiện kê khai và nộp số thuế đã khấu trừ vào ngân sách nhà nước thay cho nhà thầu nước ngoài theo thời hạn quy định của pháp luật về quản lý thuế.
• Hồ sơ chứng từ: Doanh nghiệp Việt Nam phải lưu trữ đầy đủ hợp đồng, chứng từ thanh toán và chứng từ nộp thuế thay để làm cơ sở tính vào chi phí được trừ khi xác định thuế TNDN của chính doanh nghiệp mình.

Ý nghĩa pháp lý và lưu ý áp dụng

Công văn 72001/CT-TTHT năm 2018 giúp các doanh nghiệp làm rõ ranh giới giữa dịch vụ phần mềm không chịu thuế GTGT và thu nhập bản quyền chịu thuế TNDN 10%. Việc phân loại chính xác bản chất giao dịch trong hợp đồng là yếu tố quyết định để áp dụng đúng thuế suất, tránh rủi ro bị truy thu và phạt vi phạm hành chính về thuế khi cơ quan chức năng tiến hành thanh tra, kiểm tra.