Công văn 697/BKHĐT-TH được Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành năm 2014 nhằm thực hiện chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và các Nghị quyết của Quốc hội về việc tăng cường quản lý, nâng cao hiệu quả đầu tư công. Văn bản này tập trung vào việc yêu cầu các Bộ, ngành, địa phương rà soát, báo cáo chi tiết về các dự án đầu tư công dàn trải, không hiệu quả, gây lãng phí nhằm chấn chỉnh kỷ cương tài khóa và tối ưu hóa nguồn lực ngân sách nhà nước.

- Mục tiêu và phạm vi rà soát dự án đầu tư công

Bộ Kế hoạch và Đầu tư yêu cầu các Bộ, cơ quan ngang Bộ, cơ quan thuộc Chính phủ và Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện rà soát nghiêm túc các dự án đầu tư sử dụng nguồn vốn nhà nước. Phạm vi rà soát bao gồm:

• Các dự án sử dụng vốn ngân sách nhà nước, vốn trái phiếu Chính phủ, vốn tín dụng đầu tư phát triển của Nhà nước và các nguồn vốn công hợp pháp khác.
• Các dự án đầu tư kéo dài, chậm tiến độ so với quyết định phê duyệt ban đầu mà không có lý do chính đáng.
• Các dự án phải tạm dừng, giãn tiến độ hoặc không thể tiếp tục triển khai do thiếu năng lực bố trí vốn hoặc không còn phù hợp với quy hoạch phát triển kinh tế - xã hội của địa phương và cả nước.
• Các công trình, dự án đã hoàn thành nhưng không phát huy được hiệu quả đầu tư, hoạt động dưới công suất thiết kế hoặc bị bỏ hoang gây lãng phí nguồn lực của Nhà nước.

- Nội dung báo cáo chi tiết về các dự án kém hiệu quả

Các cơ quan, địa phương có trách nhiệm tổng hợp, lập danh mục và báo cáo chi tiết các thông tin cụ thể đối với từng dự án thuộc diện rà soát, bao gồm:

• Thông tin cơ bản của dự án: Tên dự án, chủ đầu tư, địa điểm xây dựng, mục tiêu, quy mô đầu tư và thời gian thực hiện theo quyết định phê duyệt ban đầu.
• Tổng mức đầu tư được phê duyệt ban đầu và các quyết định điều chỉnh tổng mức đầu tư (nếu có), làm rõ nguyên nhân và trách nhiệm của việc điều chỉnh tăng vốn.
• Tình hình thực hiện vốn: Lũy kế vốn đã bố trí đến thời điểm báo cáo, số vốn đã giải ngân thực tế và số nợ đọng xây dựng cơ bản phát sinh từ dự án.
• Đánh giá thực trạng hiệu quả: Xác định rõ nguyên nhân khách quan và chủ quan dẫn đến tình trạng đầu tư dàn trải, chậm tiến độ, kém hiệu quả hoặc lãng phí.
• Xác định trách nhiệm: Làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân liên quan bao gồm chủ đầu tư, đơn vị tư vấn thiết kế, nhà thầu thi công và cơ quan phê duyệt dự án.

- Đề xuất phương án xử lý và giải pháp khắc phục

Trên cơ sở kết quả rà soát thực tế, Bộ Kế hoạch và Đầu tư yêu cầu các đơn vị chủ động đề xuất các phương án xử lý kiên quyết đối với từng nhóm dự án cụ thể:

• Đối với dự án không còn khả năng cân đối vốn hoặc hiệu quả kinh tế - xã hội quá thấp: Đề xuất đình hoãn, tạm dừng hoặc hủy bỏ dự án để thu hồi vốn bố trí cho các dự án cấp thiết khác có hiệu quả cao hơn.
• Đối với dự án chậm tiến độ do vướng mắc giải phóng mặt bằng hoặc thủ tục hành chính: Đề xuất giải pháp tháo gỡ cụ thể, tập trung dứt điểm nguồn lực để sớm hoàn thành đưa vào sử dụng, tránh kéo dài gây phát sinh chi phí.
• Đối với dự án cần điều chỉnh quy mô: Đề xuất giảm quy mô đầu tư, phân kỳ đầu tư hợp lý để phù hợp với khả năng cân đối nguồn vốn thực tế của địa phương và trung ương.
• Đề xuất hoàn thiện cơ chế, chính sách: Kiến nghị các giải pháp nhằm thắt chặt quy trình lập, thẩm định và phê duyệt chủ trương đầu tư, ngăn chặn triệt để tình trạng phát sinh dự án dàn trải mới trong tương lai.

- Tổ chức thực hiện và thời hạn báo cáo

Để đảm bảo tính kịp thời và đồng bộ trong việc tổng hợp báo cáo trình Thủ tướng Chính phủ và Quốc hội, Bộ Kế hoạch và Đầu tư đưa ra các yêu cầu cụ thể về tổ chức thực hiện:

• Các Bộ, ngành và địa phương phải giao đơn vị đầu mối (thông thường là Sở Kế hoạch và Đầu tư đối với các tỉnh, thành phố) chịu trách nhiệm tổng hợp số liệu chính xác, trung thực và khách quan.
• Báo cáo phải được gửi về Bộ Kế hoạch và Đầu tư đúng thời hạn quy định để tổng hợp chung trên phạm vi toàn quốc.
• Nghiêm túc phê bình và xem xét trách nhiệm đối với các đơn vị, địa phương gửi báo cáo chậm trễ hoặc báo cáo không đầy đủ, không trung thực về thực trạng đầu tư công tại địa bàn quản lý.