Giới thiệu về Công văn 639/TCT-PCCS

Công văn 639/TCT-PCCS do Tổng cục Thuế ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng về phương thức thanh toán đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu. Văn bản này tập trung làm rõ các điều kiện về chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt qua ngân hàng để doanh nghiệp được áp dụng thuế suất thuế giá trị gia tăng (GTGT) 0% và thực hiện khấu trừ, hoàn thuế GTGT đầu vào theo đúng quy định pháp luật.

Điều kiện thanh toán qua ngân hàng đối với hàng hóa xuất khẩu

Để được khấu trừ và hoàn thuế GTGT đối với hàng hóa, dịch vụ xuất khẩu, doanh nghiệp phải đáp ứng đầy đủ các điều kiện thanh toán qua ngân hàng như sau:

• Phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt từ tài khoản của bên mua nước ngoài mở tại ngân hàng nước ngoài hoặc ngân hàng tại Việt Nam sang tài khoản của bên bán (doanh nghiệp Việt Nam) mở tại ngân hàng tại Việt Nam.
• Thông tin trên chứng từ thanh toán phải khớp với thông tin trên hợp đồng xuất khẩu, hóa đơn thương mại và tờ khai hải quan.
• Trường hợp thanh toán chậm trả, doanh nghiệp phải có thỏa thuận rõ ràng trong hợp đồng xuất khẩu về thời hạn thanh toán và phương thức thanh toán.

Quy định về phương thức thanh toán qua bên thứ ba

Công văn hướng dẫn cụ thể đối với trường hợp thanh toán thông qua một bên thứ ba được ủy quyền hoặc chỉ định:

• Việc thanh toán qua bên thứ ba phải được quy định rõ ràng trong hợp đồng xuất khẩu hoặc phụ lục hợp đồng xuất khẩu ký kết trước khi thực hiện thanh toán.
• Bên thứ ba thực hiện thanh toán phải là tổ chức, cá nhân hợp pháp và việc thanh toán phải được thực hiện qua tài khoản ngân hàng của bên thứ ba sang tài khoản của doanh nghiệp xuất khẩu Việt Nam.
• Doanh nghiệp phải xuất trình đầy đủ chứng từ chứng minh mối quan hệ ủy quyền thanh toán giữa bên mua nước ngoài và bên thứ ba, kèm theo các chứng từ chuyển tiền hợp lệ.

Quy định về thanh toán bằng hình thức bù trừ công nợ

Đối với hình thức bù trừ công nợ giữa hàng hóa xuất khẩu và hàng hóa nhập khẩu hoặc các nghĩa vụ nợ khác, doanh nghiệp cần lưu ý:

• Phương thức bù trừ công nợ phải được thỏa thuận cụ thể trong hợp đồng xuất khẩu và hợp đồng nhập khẩu (hoặc hợp đồng vay, mượn tương ứng).
• Doanh nghiệp phải lập biên bản đối chiếu công nợ có xác nhận của cả hai bên mua và bán, thể hiện rõ số tiền bù trừ và số tiền còn lại phải thanh toán qua ngân hàng (nếu có).
• Các chứng từ thanh toán đối với phần giá trị chênh lệch sau khi bù trừ phải thực hiện qua ngân hàng theo đúng quy định.

Lưu ý quan trọng cho doanh nghiệp khi thực hiện hoàn thuế GTGT

Để tránh rủi ro bị cơ quan thuế từ chối khấu trừ hoặc hoàn thuế GTGT đối với hàng hóa xuất khẩu, doanh nghiệp cần tuân thủ nghiêm ngặt các điểm sau:

• Kiểm tra kỹ lưỡng tính hợp lệ của chứng từ thanh toán, đảm bảo tên người chuyển tiền trùng khớp với tên người mua trên hợp đồng hoặc bên thứ ba được ủy quyền hợp pháp.
• Lưu trữ đầy đủ hồ sơ xuất khẩu bao gồm hợp đồng, hóa đơn, tờ khai hải quan đã thông quan và chứng từ thanh toán qua ngân hàng để phục vụ công tác thanh tra, kiểm tra thuế.
• Chủ động giải trình và cung cấp bổ sung hồ sơ khi có yêu cầu từ cơ quan thuế quản lý trực tiếp nhằm chứng minh tính thực tế và hợp pháp của giao dịch xuất khẩu.