Tổng quan về Công văn 626/BKHĐT-QLĐT năm 2020

Công văn 626/BKHĐT-QLĐT do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành nhằm hướng dẫn và làm rõ các quy định pháp luật liên quan đến việc thanh toán hợp đồng trọn gói trong hoạt động đấu thầu. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ các vướng mắc giữa chủ đầu tư và nhà thầu trong quá trình nghiệm thu, thanh quyết toán dự án sử dụng vốn nhà nước.

Nguyên tắc thanh toán đối với hợp đồng trọn gói

Theo hướng dẫn tại Công văn 626/BKHĐT-QLĐT và các quy định pháp luật về đấu thầu hiện hành, việc thanh toán hợp đồng trọn gói phải tuân thủ các nguyên tắc cốt lõi sau:

• Thanh toán theo giá hợp đồng: Việc thanh toán đối với hợp đồng trọn gói được thực hiện căn cứ vào giá hợp đồng đã ký kết và các điều khoản cụ thể về thanh toán nêu trong hợp đồng.
• Không phụ thuộc vào khối lượng thực tế: Việc thanh toán không căn cứ theo khối lượng hoàn thành thực tế được nghiệm thu chi tiết, trừ trường hợp có phát sinh thay đổi về phạm vi công việc so với hợp đồng đã ký.
• Trách nhiệm hoàn thành công việc: Nhà thầu được thanh toán trọn gói sau khi đã hoàn thành toàn bộ các nghĩa vụ, phạm vi công việc theo đúng thiết kế, tiêu chuẩn kỹ thuật và các điều khoản quy định trong hợp đồng.

Xử lý trường hợp chênh lệch khối lượng công việc

Công văn làm rõ cách thức xử lý đối với các trường hợp có sự sai lệch về khối lượng công việc giữa thực tế thi công và hồ sơ hợp đồng:

• Khối lượng thực tế ít hơn hồ sơ thiết kế: Trường hợp nhà thầu đã thực hiện đầy đủ phạm vi công việc theo đúng thiết kế và yêu cầu của hợp đồng nhưng khối lượng thực tế đo đạc ít hơn khối lượng ghi trong bảng tiên lượng của hợp đồng, chủ đầu tư vẫn phải thanh toán đầy đủ theo giá trị hợp đồng trọn gói đã ký, không được tự ý giảm trừ thanh toán của nhà thầu.
• Khối lượng thực tế nhiều hơn hồ sơ thiết kế: Trường hợp phát sinh khối lượng công việc nằm ngoài phạm vi hợp đồng đã ký (do thay đổi thiết kế hoặc yêu cầu mới từ phía chủ đầu tư), các bên phải tiến hành thương thảo, ký kết phụ lục hợp đồng bổ sung để làm cơ sở thanh toán.

Trách nhiệm của các bên liên quan

Để đảm bảo tính minh bạch và hiệu quả trong việc thực hiện hợp đồng trọn gói, Công văn 626/BKHĐT-QLĐT nhấn mạnh vai trò và trách nhiệm của các chủ thể:

• Đối với nhà thầu: Có trách nhiệm tự rà soát, tính toán và dự báo chính xác khối lượng công việc dựa trên hồ sơ thiết kế được cung cấp trong quá trình tham gia đấu thầu. Nhà thầu phải tự chịu rủi ro đối với các sai sót về khối lượng (nếu có) sau khi đã ký hợp đồng trọn gói.
• Đối với chủ đầu tư: Có trách nhiệm phê duyệt hồ sơ thiết kế, dự toán và tiên lượng khối lượng chính xác trước khi tổ chức lựa chọn nhà thầu. Trong giai đoạn thực hiện, chủ đầu tư có nghĩa vụ giám sát nhà thầu thực hiện đúng thiết kế và thanh toán đúng theo các điều khoản hợp đồng trọn gói đã cam kết.

Ý nghĩa pháp lý và thực tiễn

Hướng dẫn tại Công văn 626/BKHĐT-QLĐT giúp thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật về đấu thầu, hạn chế tình trạng các cơ quan thanh tra, kiểm toán hoặc chủ đầu tư yêu cầu xuất toán, giảm trừ thanh toán đối với hợp đồng trọn gói dựa trên việc đo đạc khối lượng thực tế. Điều này bảo vệ quyền lợi hợp pháp của nhà thầu, đồng thời nâng cao tính tự chịu trách nhiệm của các bên khi tham gia ký kết hợp đồng xây dựng.