Tóm tắt Công văn 625/TCHQ-TXNK năm 2017 về xác định trị giá hải quan

Công văn 625/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2017 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho Cục Hải quan các tỉnh, thành phố nhằm thống nhất quy trình kiểm tra, tham vấn và xác định trị giá hải quan đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu. Văn bản hướng tới việc nâng cao hiệu quả quản lý thuế, chống gian lận thương mại qua giá, đồng thời tạo thuận lợi cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp.

Các nội dung cốt lõi của Công văn 625/TCHQ-TXNK bao gồm:

1. Nguyên tắc kiểm tra và nghi vấn trị giá khai báo

• Cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra trị giá khai báo của doanh nghiệp dựa trên nguyên tắc quản lý rủi ro và hệ thống cơ sở dữ liệu trị giá hải quan.
• Trường hợp phát hiện mức giá khai báo thấp bất thường hoặc có nghi vấn so với cơ sở dữ liệu, cơ quan hải quan phải thực hiện quy trình nghi vấn và yêu cầu doanh nghiệp giải trình, cung cấp tài liệu chứng minh.
• Việc kiểm tra phải bảo đảm tính khách quan, tôn trọng quyền tự khai tự chịu trách nhiệm của người nộp thuế nhưng phải ngăn chặn hiệu quả các hành vi khai sai trị giá để trốn thuế.

2. Quy trình tổ chức tham vấn và bác bỏ trị giá khai báo

• Thủ tục tham vấn: Việc tham vấn phải được thực hiện theo đúng trình tự, thủ tục và thời hạn quy định. Công chức hải quan phải ghi chép đầy đủ, trung thực nội dung cuộc tham vấn vào biên bản tham vấn, ghi rõ các điểm thống nhất và chưa thống nhất giữa hai bên.
• Căn cứ bác bỏ trị giá khai báo: Cơ quan hải quan chỉ được bác bỏ trị giá khai báo của doanh nghiệp khi có đủ cơ sở, chứng cứ chứng minh trị giá khai báo không phản ánh đúng thực tế giao dịch khách quan, hoặc doanh nghiệp không cung cấp được chứng từ hợp pháp để chứng minh trị giá khai báo là đúng.
• Xác định trị giá sau khi bác bỏ: Khi bác bỏ trị giá khai báo, cơ quan hải quan phải áp dụng tuần tự các phương pháp xác định trị giá hải quan theo quy định pháp luật để xác định mức giá chính xác và ban hành quyết định ấn định thuế.

3. Trách nhiệm của cơ quan hải quan các cấp

• Cục Hải quan các tỉnh, thành phố có trách nhiệm chỉ đạo, giám sát chặt chẽ các Chi cục Hải quan trực thuộc trong việc thực hiện kiểm tra trị giá hải quan, tránh việc áp đặt giá tùy tiện gây khó khăn cho doanh nghiệp.
• Tăng cường công tác thu thập thông tin, cập nhật kịp thời dữ liệu về giá của các mặt hàng có biến động lớn vào hệ thống thông tin dữ liệu trị giá hải quan quốc gia.
• Chuyển các hồ sơ có nghi vấn về trị giá nhưng chưa đủ cơ sở bác bỏ trong khâu thông quan sang lực lượng kiểm tra sau thông quan để tiếp tục xác minh, làm rõ.

Ý nghĩa và tác động của văn bản:

Công văn 625/TCHQ-TXNK giúp chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ xác định trị giá hải quan trên toàn quốc, hạn chế tối đa sự chồng chéo và không thống nhất giữa các chi cục hải quan địa phương. Văn bản này vừa là công cụ đắc lực giúp ngành hải quan chống thất thu ngân sách nhà nước, vừa là cơ sở pháp lý bảo vệ quyền lợi hợp pháp của các doanh nghiệp kinh doanh lành mạnh.