Giới thiệu về Công văn 5365/VPCP-KTTH năm 2016

Công văn 5365/VPCP-KTTH được Văn phòng Chính phủ ban hành nhằm truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Phó Thủ tướng Chính phủ về chính sách giá khí thị trường tại Việt Nam. Đây là văn bản chỉ đạo quan trọng, định hướng cho việc xây dựng và hoàn thiện cơ chế quản lý giá khí thiên nhiên, thúc đẩy tiến trình tự do hóa ngành dầu khí và năng lượng, đồng thời bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia và hài hòa lợi ích giữa các bên liên quan.

Chủ trương nhất quán về việc áp dụng cơ chế giá khí thị trường

Chính phủ khẳng định việc chuyển đổi cơ chế quản lý giá khí từ bao cấp, áp đặt sang cơ chế thị trường là bước đi tất yếu. Các nội dung cốt lõi bao gồm:

• Nguyên tắc thị trường: Giá khí thiên nhiên khai thác trong nước và khí nhập khẩu phải từng bước được vận hành theo cơ chế thị trường, phản ánh đúng quan hệ cung - cầu và tiệm cận với giá khu vực cũng như quốc tế.
• Hài hòa lợi ích: Chính sách giá khí mới phải bảo đảm lợi ích hợp lý của Nhà nước, khuyến khích các nhà đầu tư nước ngoài và trong nước tham gia thăm dò, khai thác, đồng thời không gây ảnh hưởng tiêu cực quá lớn đến chi phí sản xuất điện và các ngành công nghiệp tiêu thụ khí.
• Lộ trình chuyển đổi: Việc áp dụng giá khí thị trường cần có lộ trình rõ ràng, tránh gây sốc cho nền kinh tế, đặc biệt là ngành sản xuất điện vốn chiếm tỷ trọng tiêu thụ khí lớn nhất.

Chính sách giá khí đối với các hộ tiêu thụ điện

Ngành điện là đối tượng tiêu thụ khí lớn nhất, do đó chính sách giá khí cho sản xuất điện được quy định rất chi tiết:

• Đối với các nhà máy điện hiện hữu: Tiếp tục thực hiện theo các hợp đồng mua bán khí đã ký kết, đồng thời nghiên cứu phương án điều chỉnh giá khí theo lộ trình thị trường phù hợp với khả năng chi trả của ngành điện và giá bán lẻ điện sinh hoạt.
• Đối với các dự án nhà máy điện mới: Áp dụng ngay cơ chế giá khí thị trường ngay từ khi vận hành thương mại. Giá khí sẽ được xác định thông qua đàm phán thương mại giữa bên bán (PVN hoặc các nhà thầu) và bên mua (các chủ đầu tư nhà máy điện), có tham chiếu đến giá dầu thế giới hoặc giá khí khu vực.
• Ưu tiên nguồn khí trong nước: Ưu tiên phân bổ nguồn khí giá rẻ trong nước cho các nhà máy điện chiến lược, góp phần giữ ổn định giá điện đầu ra cho nền kinh tế.

Phân công trách nhiệm triển khai thực hiện

Để hiện thực hóa chính sách giá khí thị trường, Thủ tướng Chính phủ giao nhiệm vụ cụ thể cho các Bộ, ngành và tập đoàn liên quan:

• Bộ Công Thương: Chủ trì, phối hợp với Bộ Tài chính và Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) xây dựng lộ trình chi tiết về giá khí thị trường để trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt. Đồng thời, chỉ đạo việc đàm phán, ký kết các hợp đồng mua bán khí (GSPA, GSA) bảo đảm đúng quy định pháp luật và tiến độ các dự án nguồn điện.
• Bộ Tài chính: Phối hợp giám sát cơ chế hình thành giá khí, hướng dẫn các chính sách thuế, phí liên quan đến hoạt động khai thác và kinh doanh khí nhằm bảo đảm nguồn thu cho ngân sách nhà nước và hỗ trợ doanh nghiệp.
• Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN): Chủ động đàm phán với các chủ mỏ, các nhà thầu dầu khí và các hộ tiêu thụ để thống nhất phương án giá khí; tối ưu hóa chi phí vận chuyển, phân phối khí; kịp thời báo cáo các vướng mắc phát sinh vượt thẩm quyền lên Bộ Công Thương và Chính phủ.

Ý nghĩa và tác động của chính sách

Công văn 5365/VPCP-KTTH đóng vai trò là kim chỉ nam cho việc tái cơ cấu ngành công nghiệp khí Việt Nam. Việc thực hiện tốt chính sách này giúp:

• Thu hút mạnh mẽ dòng vốn đầu tư nước ngoài (FDI) vào lĩnh vực thăm dò và khai thác dầu khí tại Việt Nam nhờ cơ chế giá minh bạch, hấp dẫn.
• Tạo động lực cho PVN và các đối tác đẩy nhanh tiến độ các dự án khí trọng điểm như Chuỗi dự án khí - điện Lô B - Ô Môn, dự án khí Cá Voi Xanh.
• Góp phần từng bước hình thành thị trường năng lượng cạnh tranh lành mạnh tại Việt Nam theo đúng định hướng của Đảng và Nhà nước.