Tổng quan về Công văn 5332/BCT-XNK năm 2023

Công văn 5332/BCT-XNK do Bộ Công Thương ban hành nhằm hướng dẫn và làm rõ các quy định liên quan đến việc quản lý, kiểm soát hoạt động nhập khẩu hàng hóa đã qua sử dụng thuộc danh mục cấm nhập khẩu. Đây là văn bản chỉ đạo nghiệp vụ quan trọng, giúp các cơ quan quản lý nhà nước, đặc biệt là cơ quan Hải quan và các doanh nghiệp xuất nhập khẩu, thực hiện đúng các quy định tại Nghị định số 69/2018/NĐ-CP và các văn bản pháp luật chuyên ngành liên quan.

Nguyên tắc quản lý hàng hóa đã qua sử dụng cấm nhập khẩu

Bộ Công Thương tái khẳng định các nguyên tắc nghiêm ngặt trong việc quản lý nhóm hàng hóa này nhằm bảo vệ môi trường trong nước, ngăn chặn công nghệ lạc hậu và bảo đảm an toàn tiêu dùng:

• Cấm nhập khẩu tuyệt đối vì mục đích thương mại: Các mặt hàng đã qua sử dụng nằm trong Danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu ban hành kèm theo Nghị định số 69/2018/NĐ-CP tuyệt đối không được phép làm thủ tục thông quan nhập khẩu vào Việt Nam dưới mọi hình thức thương mại thông thường.
• Trường hợp ngoại lệ đặc biệt: Việc xem xét cho phép nhập khẩu hàng hóa đã qua sử dụng thuộc danh mục cấm chỉ được thực hiện trong các trường hợp đặc biệt phục vụ mục đích nghiên cứu khoa học, phát triển công nghệ, thử nghiệm, hoặc theo quyết định cho phép cụ thể của Thủ tướng Chính phủ.
• Áp dụng quy chuẩn kỹ thuật chuyên ngành: Đối với các mặt hàng được phép nhập khẩu theo diện ngoại lệ, doanh nghiệp phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật về an toàn, tiết kiệm năng lượng và bảo vệ môi trường theo quy định của Bộ quản lý chuyên ngành.

Hướng dẫn thủ tục hải quan và cơ chế phối hợp kiểm tra

Để nâng cao hiệu quả thực thi pháp luật và ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại, Công văn đưa ra các chỉ đạo cụ thể về công tác phối hợp giám sát:

• Tăng cường kiểm tra hồ sơ và thực tế hàng hóa: Cơ quan Hải quan tại các cửa khẩu có trách nhiệm kiểm tra chặt chẽ hồ sơ hải quan, đối chiếu thực tế hàng hóa nhập khẩu nhằm phát hiện và ngăn chặn kịp thời hành vi khai sai chủng loại, giả mạo nhãn mác, hoặc trà trộn hàng đã qua sử dụng vào các lô hàng mới.
• Xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm: Đối với các lô hàng đã qua sử dụng thuộc danh mục cấm nhập khẩu nhưng không có giấy phép hoặc ý kiến đồng ý bằng văn bản của cơ quan có thẩm quyền, cơ quan Hải quan sẽ tiến hành xử phạt vi phạm hành chính và buộc tái xuất hoặc tiêu hủy toàn bộ lô hàng theo đúng quy định pháp luật.
• Cơ chế trao đổi thông tin liên ngành: Bộ Công Thương và Tổng cục Hải quan duy trì cơ chế chia sẻ thông tin thường xuyên để kịp thời tháo gỡ các vướng mắc phát sinh trong quá trình thông quan, đồng thời rà soát, cập nhật danh mục hàng hóa cấm nhập khẩu phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội.

Trách nhiệm và nghĩa vụ của doanh nghiệp nhập khẩu

Doanh nghiệp tham gia hoạt động xuất nhập khẩu cần nâng cao tính tự tuân thủ và chịu trách nhiệm trước pháp luật đối với các nội dung sau:

• Khai báo trung thực và chính xác: Doanh nghiệp phải tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của thông tin khai báo hải quan, bao gồm tình trạng thực tế của hàng hóa (mới hay đã qua sử dụng), mã HS và các thông số kỹ thuật đi kèm.
• Nghiêm cấm lợi dụng các hình thức tạm nhập tái xuất: Không được lợi dụng các hình thức tạm nhập - tái xuất, chuyển khẩu, quá cảnh hoặc nhận gia công cho thương nhân nước ngoài để đưa các loại hàng hóa đã qua sử dụng gây ô nhiễm môi trường, rác thải công nghiệp vào lãnh thổ Việt Nam.
• Chấp hành chế tài xử phạt: Trong trường hợp xảy ra sai phạm, doanh nghiệp phải nghiêm túc chấp hành các quyết định xử lý của cơ quan có thẩm quyền và chịu mọi chi phí phát sinh liên quan đến việc khắc phục hậu quả, tái xuất hoặc tiêu hủy hàng hóa vi phạm.