Giới thiệu về Công văn 5102/BCT-TTTN năm 2023

Công văn 5102/BCT-TTTN được Bộ Công Thương ban hành ngày 04 tháng 8 năm 2023 trong bối cảnh thị trường thóc, gạo thế giới và trong nước có nhiều biến động phức tạp, giá cả tăng nhanh do tác động từ các chính sách hạn chế xuất khẩu của một số quốc gia. Văn bản này hướng tới việc phối hợp triển khai các biện pháp khẩn cấp nhằm bình ổn thị trường thóc gạo nội địa, bảo đảm an ninh lương thực quốc gia và thúc đẩy hoạt động xuất khẩu gạo một cách bền vững, hiệu quả.

- Mục tiêu cốt lõi của công tác bình ổn thị trường thóc gạo

• Bảo đảm nguồn cung thóc, gạo cho thị trường trong nước trong mọi tình huống, không để xảy ra tình trạng khan hiếm hàng hoặc tăng giá đột biến ảnh hưởng đến đời sống nhân dân.
• Kiểm soát chặt chẽ hoạt động xuất khẩu để vừa tận dụng thời cơ thị trường, vừa giữ vững an ninh lương thực quốc gia trong nước.
• Ngăn chặn các hành vi đầu cơ, găm hàng, định giá bất hợp lý gây bất ổn thị trường nội địa.

- Nhiệm vụ trọng tâm đối với Sở Công Thương các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương

• Theo dõi sát sao diễn biến thị trường: Chủ động phối hợp với Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn theo dõi sát tình hình sản xuất, diện tích gieo trồng, tiến độ thu hoạch và sản lượng thóc, gạo từng chủng loại trên địa bàn để cân đối nguồn cung - cầu kịp thời.
• Xây dựng phương án bình ổn: Tham mưu cho Ủy ban nhân dân cấp tỉnh chỉ đạo các doanh nghiệp phân phối, bán buôn, bán lẻ trên địa bàn chủ động xây dựng phương án dự trữ, cung ứng thóc gạo phù hợp; triển khai chương trình bình ổn thị trường đối với mặt hàng gạo.
• Yêu cầu dự trữ lưu thông: Đôn đốc các doanh nghiệp xuất khẩu gạo trên địa bàn nghiêm túc thực hiện việc duy trì mức dự trữ lưu thông tối thiểu theo quy định tại Nghị định số 107/2018/NĐ-CP để sẵn sàng cung ứng cho thị trường nội địa khi có yêu cầu.
• Giám sát hệ thống phân phối: Chỉ đạo các doanh nghiệp đầu mối phân phối lương thực bảo đảm hệ thống bán lẻ hoạt động liên tục, không gián đoạn nguồn cung.

- Trách nhiệm của Hiệp hội Lương thực Việt Nam (VFA) và các doanh nghiệp xuất khẩu

• Đảm bảo cân đối xuất khẩu và tiêu dùng nội địa: Các doanh nghiệp xuất khẩu gạo phải ưu tiên bảo đảm nguồn cung cho thị trường trong nước, thực hiện nghiêm túc các hợp đồng liên kết sản xuất và tiêu thụ đã ký kết với người nông dân.
• Tuân thủ quy định pháp luật về xuất khẩu: Thực hiện nghiêm các quy định về đăng ký hợp đồng xuất khẩu gạo, chế độ báo cáo định kỳ về lượng thóc gạo tồn kho, tình hình ký kết và thực hiện hợp đồng xuất khẩu theo quy định tại Nghị định số 107/2018/NĐ-CP.
• Chủ động điều tiết giá bán: Tránh việc tranh mua, tranh bán đẩy giá thóc gạo nội địa lên cao bất hợp lý, gây ảnh hưởng đến chuỗi cung ứng và đời sống của người dân.

- Tăng cường công tác kiểm tra, kiểm soát và xử lý vi phạm

• Phối hợp với lực lượng Quản lý thị trường: Tăng cường kiểm tra, giám sát hoạt động của các cơ sở thu mua, kho chứa, cơ sở xay xát và các đại lý, cửa hàng bán lẻ thóc gạo trên địa bàn.
• Xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, găm hàng: Tập trung phát hiện và xử lý nghiêm các hành vi đầu cơ, tích trữ hàng hóa trái phép, liên kết áp đặt giá, tin đồn thất thiệt gây hoang mang dư luận và bất ổn thị trường.
• Kiểm soát luồng hàng hóa: Giám sát chặt chẽ việc vận chuyển, lưu thông thóc gạo ra vào địa bàn, ngăn chặn các hành vi buôn lậu, vận chuyển trái phép qua biên giới.

- Công tác thông tin, truyền thông và báo cáo

• Định hướng dư luận xã hội: Phối hợp với các cơ quan thông tấn, báo chí thông tin đầy đủ, khách quan về nguồn cung và giá cả thóc gạo, tránh tâm lý hoang mang dẫn đến việc tích trữ lương thực không cần thiết của người tiêu dùng.
• Chế độ báo cáo khẩn cấp: Các Sở Công Thương và Hiệp hội Lương thực Việt Nam có trách nhiệm báo cáo định kỳ hoặc đột xuất về Bộ Công Thương (Vụ Thị trường trong nước, Cục Xuất nhập khẩu) về diễn biến giá cả, nguồn cung thóc gạo và các khó khăn, vướng mắc phát sinh để kịp thời có phương án xử lý cấp quốc gia.