Tổng quan về Công văn 5092/TCT-DNL năm 2024

Công văn 5092/TCT-DNL do Tổng cục Thuế ban hành năm 2024 là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc kéo dài liên quan đến việc áp dụng thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hoạt động thư tín dụng (L/C) tại các tổ chức tín dụng và chi nhánh ngân hàng nước ngoài hoạt động tại Việt Nam. Văn bản này tập trung làm rõ ranh giới pháp lý giữa dịch vụ cấp tín dụng (thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT) và dịch vụ thanh toán (thuộc đối tượng chịu thuế GTGT) đối với các nghiệp vụ liên quan đến L/C.

Phân loại hoạt động thư tín dụng (L/C) và nghĩa vụ thuế GTGT tương ứng

Tổng cục Thuế căn cứ vào các quy định của Luật Các tổ chức tín dụng và pháp luật về thuế GTGT để phân định rõ bản chất của từng khoản phí phát sinh từ hoạt động L/C, cụ thể như sau:

• Dịch vụ cấp tín dụng qua hình thức L/C (Không chịu thuế GTGT): Các hoạt động mang bản chất của nghiệp vụ cấp tín dụng bao gồm bảo lãnh thư tín dụng, xác nhận thư tín dụng, chiết khấu chứng từ theo L/C và các hình thức cấp tín dụng khác liên quan trực tiếp đến L/C. Các khoản phí thu từ các hoạt động này được xác định là doanh thu từ dịch vụ cấp tín dụng, thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT theo quy định của Luật Thuế giá trị gia tăng.
• Dịch vụ thanh toán và các dịch vụ khác liên quan đến L/C (Chịu thuế GTGT 10%): Các khoản phí dịch vụ không mang bản chất cấp tín dụng như phí mở L/C (phần thực hiện dịch vụ thanh toán), phí thông báo L/C, phí sửa đổi L/C, phí xử lý chứng từ, phí chuyển tiền và các loại phí dịch vụ thanh toán khác phát sinh trong quá trình thực hiện quy trình L/C. Các khoản phí này được xác định là phí dịch vụ thanh toán và thuộc đối tượng chịu thuế GTGT với thuế suất thông thường là 10%.

Áp dụng quy định theo lộ trình của Luật Các tổ chức tín dụng mới

Công văn nhấn mạnh việc áp dụng quy định pháp luật thuế GTGT đối với hoạt động L/C phải tuân thủ nghiêm ngặt theo từng thời kỳ hiệu lực của pháp luật chuyên ngành, đặc biệt là mốc thời gian khi Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 chính thức có hiệu lực:

• Giai đoạn trước ngày 01/07/2024: Việc xác định nghĩa vụ thuế GTGT đối với các khoản phí liên quan đến L/C được thực hiện theo hướng dẫn tại các văn bản quy phạm pháp luật về thuế GTGT và Luật Các tổ chức tín dụng năm 2010. Các tổ chức tín dụng có trách nhiệm tự rà soát, phân loại kỹ lưỡng bản chất của từng loại phí thực tế phát sinh để thực hiện kê khai và nộp thuế đúng quy định.
• Giai đoạn từ ngày 01/07/2024 trở đi: Khi Luật Các tổ chức tín dụng năm 2024 có hiệu lực thi hành, hoạt động thư tín dụng (L/C) đã được quy định rõ ràng hơn về mặt bản chất pháp lý trong hệ thống các hình thức cấp tín dụng. Tổng cục Thuế yêu cầu các cục thuế địa phương hướng dẫn các tổ chức tín dụng đối chiếu trực tiếp với các điều khoản mới của Luật này để thực hiện phân loại doanh thu và áp dụng chính sách thuế GTGT một cách đồng bộ, chính xác.

Trách nhiệm triển khai và quản lý thuế của các bên liên quan

Để đảm bảo tính thống nhất trong việc thực thi pháp luật thuế và tránh thất thu ngân sách nhà nước, Công văn 5092/TCT-DNL đưa ra các yêu cầu cụ thể đối với cơ quan thuế địa phương và các tổ chức tài chính:

• Đối với các tổ chức tín dụng: Có trách nhiệm chủ động rà soát lại toàn bộ hệ thống biểu phí, quy trình nghiệp vụ và các hợp đồng dịch vụ L/C đã ký kết. Thực hiện hạch toán và phân tách rõ ràng phần doanh thu từ dịch vụ cấp tín dụng (không chịu thuế) và doanh thu từ dịch vụ thanh toán (chịu thuế GTGT) để kê khai, nộp thuế đầy đủ, kịp thời vào ngân sách nhà nước.
• Đối với Cục Thuế các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương: Tăng cường công tác tuyên truyền, phổ biến và hướng dẫn chi tiết nội dung công văn đến từng tổ chức tín dụng trên địa bàn quản lý. Đồng thời, đẩy mạnh công tác thanh tra, kiểm tra việc chấp hành nghĩa vụ thuế GTGT đối với hoạt động L/C, kịp thời phát hiện, chấn chỉnh và xử lý nghiêm các hành vi kê khai sai hoặc hạch toán không đúng bản chất dịch vụ để trốn thuế.