Công văn 4558/TXNK-CST năm 2018 do Cục Thuế xuất nhập khẩu ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng nhằm tháo gỡ các vướng mắc và làm rõ quy trình xác định các loại linh kiện nhập khẩu mà trong nước chưa sản xuất được. Đây là cơ sở pháp lý cốt lõi để các doanh nghiệp thực hiện thủ tục miễn thuế, ưu đãi thuế nhập khẩu đối với nguyên liệu, vật tư, linh kiện phục vụ sản xuất, lắp ráp theo quy định của pháp luật.

Các nội dung trọng tâm về xác định linh kiện trong nước chưa sản xuất được:

• Căn cứ đối chiếu danh mục pháp lý: Việc xác định linh kiện nhập khẩu thuộc loại trong nước chưa sản xuất được phải dựa trên sự đối chiếu chặt chẽ với Danh mục hàng hóa trong nước đã sản xuất được do Bộ Kế hoạch và Đầu tư ban hành có hiệu lực tại thời điểm đăng ký tờ khai hải quan.
• Nguyên tắc áp dụng ưu đãi thuế: Những linh kiện, phụ tùng, nguyên liệu nhập khẩu phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất, dự án khuyến khích đầu tư nếu không nằm trong danh mục hàng hóa trong nước đã sản xuất được thì sẽ được xem xét áp dụng chính sách miễn thuế nhập khẩu theo quy định của Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và Nghị định số 134/2016/NĐ-CP.
• Trách nhiệm kê khai của doanh nghiệp: Doanh nghiệp nhập khẩu có nghĩa vụ tự kê khai, tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác, trung thực của hồ sơ hải quan, chủng loại linh kiện và mục đích sử dụng thực tế của hàng hóa nhập khẩu.
• Cơ chế phối hợp giải quyết vướng mắc: Trong trường hợp phát sinh tranh chấp hoặc gặp khó khăn trong việc phân định tiêu chuẩn kỹ thuật của linh kiện (liệu đã sản xuất được trong nước hay chưa), cơ quan hải quan sẽ chủ trì phối hợp với Bộ Kế hoạch và Đầu tư cùng các Bộ quản lý chuyên ngành để kiểm tra, xác minh và đưa ra kết luận cuối cùng.

Ý nghĩa và tác động thực tiễn của văn bản:

• Hỗ trợ tối đa cho doanh nghiệp sản xuất: Giúp các doanh nghiệp chủ động nguồn nguyên liệu đầu vào, giảm bớt gánh nặng chi phí thuế đối với những linh kiện công nghệ cao mà thị trường nội địa chưa có khả năng cung ứng.
• Minh bạch hóa thủ tục hải quan: Tạo sự đồng nhất trong khâu kiểm tra, giám sát của các Chi cục Hải quan địa phương, tránh tình trạng áp dụng quy định thiếu thống nhất gây phiền hà cho người nộp thuế.
• Thúc đẩy công nghiệp hỗ trợ: Gián tiếp khuyến khích các doanh nghiệp trong nước đầu tư nghiên cứu, nâng cao năng lực sản xuất để sớm nội địa hóa các dòng linh kiện còn đang phải phụ thuộc vào nguồn nhập khẩu.