Công văn 4167/TCHQ-TXNK năm 2013 do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn, giải đáp các vướng mắc liên quan đến chính sách và việc áp dụng thuế suất thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hàng hóa nhập khẩu. Văn bản nhằm đảm bảo tính thống nhất trong công tác quản lý thuế của cơ quan hải quan và tuân thủ pháp luật của doanh nghiệp xuất nhập khẩu.

Căn cứ và nguyên tắc áp dụng thuế suất thuế GTGT

• Căn cứ pháp lý: Việc xác định mức thuế suất thuế GTGT đối với hàng hóa nhập khẩu dựa trên quy định của Luật Thuế giá trị gia tăng, các văn bản hướng dẫn thi hành của Chính phủ và Thông tư của Bộ Tài chính về Biểu thuế giá trị gia tăng theo Danh mục hàng hóa nhập khẩu.
• Nguyên tắc phân loại: Mức thuế suất thuế GTGT (0%, 5% hoặc 10%) được áp dụng dựa trên mã số HS, tên gọi, tính chất và công dụng thực tế của hàng hóa nhập khẩu theo đúng quy định tại Biểu thuế GTGT hiện hành.
• Đồng bộ quản lý: Các đơn vị hải quan địa phương phải căn cứ vào hồ sơ kỹ thuật, tài liệu chuyên ngành và thực tế hàng hóa để áp dụng đúng mức thuế suất, tránh việc áp dụng sai lệch gây đọng vốn của doanh nghiệp hoặc thất thu ngân sách nhà nước.

Quy định chi tiết đối với một số nhóm hàng hóa và trường hợp ưu đãi

• Hàng hóa thuộc đối tượng thuế suất ưu đãi (5% hoặc không chịu thuế): Đối với các mặt hàng như máy móc, thiết bị, vật tư chuyên dùng phục vụ sản xuất nông nghiệp, y tế, giáo dục, khoa học công nghệ, doanh nghiệp phải cung cấp đầy đủ hồ sơ, tài liệu chứng minh đáp ứng các điều kiện, tiêu chuẩn kỹ thuật theo quy định của pháp luật chuyên ngành.
• Trường hợp hàng hóa nhập khẩu đồng bộ: Đối với máy móc, thiết bị nhập khẩu theo hình thức dây chuyền, hệ thống đồng bộ, cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra và áp dụng thuế suất GTGT theo quy định áp dụng cho toàn bộ hệ thống hoặc chi tiết từng linh kiện, phụ tùng đi kèm tùy thuộc vào tính chất và hồ sơ phân loại.
• Xác định thuế GTGT khâu nhập khẩu: Doanh nghiệp thực hiện kê khai, tính thuế GTGT ngay tại khâu nhập khẩu theo đúng mức thuế suất quy định đối với từng mã hàng; số thuế GTGT đã nộp ở khâu nhập khẩu sẽ được khấu trừ hoặc hoàn thuế theo quy định của pháp luật về thuế GTGT.

Tổ chức thực hiện và trách nhiệm của cơ quan hải quan

• Tăng cường công tác kiểm tra, đối chiếu: Cục Hải quan các tỉnh, thành phố chỉ đạo các Chi cục Hải quan trực thuộc tăng cường kiểm tra hồ sơ hải quan, đối chiếu tên hàng, mã HS và thuế suất GTGT đã kê khai nhằm phát hiện và ngăn chặn kịp thời các hành vi gian lận thuế.
• Xử lý vi phạm và truy thu thuế: Trường hợp phát hiện người nộp thuế kê khai sai dẫn đến nộp thiếu tiền thuế GTGT, cơ quan hải quan sẽ thực hiện truy thu, ấn định thuế và xử phạt vi phạm hành chính theo quy định của Luật Quản lý thuế.
• Giải quyết vướng mắc phát sinh: Trong quá trình thực hiện, nếu phát sinh vướng mắc vượt thẩm quyền về việc xác định mức thuế suất thuế GTGT cho các mặt hàng mới hoặc chưa được quy định cụ thể, Cục Hải quan địa phương kịp thời tổng hợp, báo cáo Tổng cục Hải quan để được hướng dẫn xử lý thống nhất trên toàn quốc.