Công văn 4077/TCHQ-KTTT do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình xác định trị giá tính thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu, đồng thời hướng dẫn thống nhất nghiệp vụ kiểm tra, tham vấn và xác định trị giá hải quan tại các cục hải quan địa phương.

Phạm vi và đối tượng áp dụng: Văn bản áp dụng đối với các Cục Hải quan tỉnh, thành phố, các chi cục hải quan trực thuộc, công chức hải quan thực hiện nhiệm vụ kiểm tra trị giá, và các doanh nghiệp có hoạt động xuất khẩu, nhập khẩu gặp vướng mắc về trị giá tính thuế hải quan.

- Nguyên tắc kiểm tra và xác định trị giá tính thuế

• Việc kiểm tra trị giá tính thuế phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định tại Luật Hải quan, Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và các văn bản hướng dẫn thi hành như Thông tư 39/2015/TT-BTC, Thông tư 60/2019/TT-BTC.
• Cơ quan hải quan thực hiện kiểm tra trị giá khai báo trên cơ sở nguyên tắc tôn trọng trị giá giao dịch thực tế, chỉ bác bỏ trị giá khai báo khi có đầy đủ cơ sở bác bỏ theo đúng quy định pháp luật.
• Quá trình kiểm tra phải kết hợp chặt chẽ giữa việc đối chiếu hồ sơ giấy, thông tin khai báo trên hệ thống điện tử và cơ sở dữ liệu trị giá hải quan hiện hành.

- Quy trình xử lý khi có nghi vấn về trị giá khai báo

• Trường hợp mức giá khai báo của doanh nghiệp thấp hơn mức giá tham chiếu tại Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu có rủi ro về trị giá hoặc thấp hơn thông tin dữ liệu có sẵn, công chức hải quan phải thực hiện nghi vấn và chuyển sang bước tham vấn hoặc kiểm tra sau thông quan.
• Cơ quan hải quan phải thông báo rõ ràng, cụ thể các nghi vấn cho người khai hải quan biết để chuẩn bị hồ sơ, tài liệu giải trình trong quá trình tham vấn.
• Không được tự ý áp đặt trị giá tính thuế khi chưa thực hiện đầy đủ các bước đối thoại, tham vấn và chưa có đủ cơ sở pháp lý để bác bỏ trị giá khai báo của doanh nghiệp.

- Hướng dẫn công tác tham vấn và bác bỏ trị giá khai báo

• Quá trình tham vấn phải được thực hiện dân chủ, khách quan và ghi nhận đầy đủ ý kiến của người khai hải quan vào biên bản tham vấn.
• Chỉ thực hiện bác bỏ trị giá khai báo khi người khai hải quan không giải trình được tính trung thực, khách quan của các chứng từ kèm theo hồ sơ hải quan, hoặc không chứng minh được mối quan hệ đặc biệt giữa người mua và người bán không ảnh hưởng đến trị giá giao dịch.
• Khi bác bỏ trị giá khai báo, cơ quan hải quan phải xác định trị giá tính thuế mới theo đúng thứ tự các phương pháp xác định trị giá quy định tại thông tư hướng dẫn, không được nhảy cóc phương pháp xác định trị giá.

- Xây dựng và khai thác cơ sở dữ liệu trị giá hải quan

• Các cục hải quan địa phương có trách nhiệm cập nhật kịp thời, đầy đủ thông tin về các lô hàng đã được xác định trị giá, các thông tin thu thập từ doanh nghiệp vào Hệ thống quản lý dữ liệu trị giá hải quan (GTT22).
• Tăng cường công tác rà soát, phát hiện các trường hợp khai báo bất hợp lý để kịp thời bổ sung vào danh mục quản lý rủi ro, tránh thất thu ngân sách nhà nước.
• Sử dụng hiệu quả nguồn thông tin từ các cơ quan thuế nội địa, ngân hàng thương mại và các tổ chức liên quan để xác minh tính xác thực của các giao dịch mua bán quốc tế.

Hiệu lực thi hành: Công văn 4077/TCHQ-KTTT có hiệu lực hướng dẫn thực hiện ngay từ ngày ban hành. Tổng cục Hải quan yêu cầu các Cục Hải quan tỉnh, thành phố quán triệt đến từng công chức hải quan làm công tác trị giá để thực hiện thống nhất, đúng quy định, tránh gây phiền hà cho doanh nghiệp nhưng vẫn đảm bảo quản lý chặt chẽ nguồn thu ngân sách.