Tóm tắt Công văn 3519/TCHQ-GSQL về thanh lý hàng tồn đọng trong kho ngoại quan

Công văn 3519/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện thống nhất quy trình xử lý, thanh lý hàng hóa tồn đọng tại các kho ngoại quan. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc giải quyết tình trạng ùn ứ hàng hóa, giải phóng không gian kho bãi và đảm bảo công tác quản lý nhà nước về hải quan được thực hiện hiệu quả, đúng quy định pháp luật.

1. Xác định hàng hóa tồn đọng trong kho ngoại quan

Theo hướng dẫn, hàng hóa được xác định là tồn đọng trong kho ngoại quan bao gồm các trường hợp sau:

• Hàng hóa đã quá thời hạn lưu giữ tại kho ngoại quan theo quy định của Luật Hải quan (quá 12 tháng kể từ ngày gửi vào kho, hoặc đã được gia hạn nhưng quá thời hạn gia hạn) mà chủ hàng không thực hiện thủ tục xuất kho hoặc không có phương án xử lý cụ thể.
• Hàng hóa mà chủ hàng hóa hoặc người được chủ hàng ủy quyền hợp pháp có văn bản tuyên bố từ bỏ quyền sở hữu đối với lô hàng đang gửi trong kho ngoại quan.
• Hàng hóa thuộc diện không thừa nhận hoặc không có người đến nhận sau khi cơ quan hải quan đã thực hiện các biện pháp thông báo công khai theo quy định.

2. Quy trình và thủ tục xử lý, thanh lý hàng hóa tồn đọng

Quy trình xử lý hàng hóa tồn đọng tại kho ngoại quan được thực hiện chặt chẽ qua các bước:

• Rà soát và thông báo: Doanh nghiệp kinh doanh kho ngoại quan phối hợp với cơ quan hải quan quản lý để rà soát, lập danh sách hàng hóa quá hạn. Cơ quan hải quan gửi thông báo bằng văn bản cho chủ hàng hoặc người đại diện hợp pháp yêu cầu thực hiện thủ tục đối với lô hàng.
• Thành lập Hội đồng xử lý: Sau thời hạn thông báo theo quy định mà không có người đến nhận hoặc xử lý, cơ quan hải quan chủ trì thành lập Hội đồng xử lý hàng tồn đọng để tiến hành kiểm kê, phân loại và đánh giá chất lượng hàng hóa.
• Lựa chọn phương án xử lý:
  • Tiêu hủy: Áp dụng đối với hàng hóa đã bị hư hỏng, kém chất lượng, không còn giá trị sử dụng, hàng hóa gây ô nhiễm môi trường hoặc thuộc danh mục cấm nhập khẩu. Chi phí tiêu hủy được khấu trừ vào tiền bán hàng tồn đọng hoặc do doanh nghiệp kinh doanh kho ngoại quan, chủ hàng chịu trách nhiệm theo quy định.
  • Bán đấu giá: Áp dụng đối với hàng hóa còn giá trị sử dụng, đủ điều kiện nhập khẩu vào Việt Nam. Số tiền thu được từ bán đấu giá sau khi trừ các chi phí liên quan và thuế sẽ được nộp vào ngân sách nhà nước.
  • Buộc tái xuất: Yêu cầu chủ hàng hoặc hãng vận chuyển thực hiện đưa hàng hóa ra khỏi lãnh thổ Việt Nam đối với các trường hợp không đủ điều kiện nhập khẩu nhưng còn khả năng di dời.

3. Trách nhiệm của các bên liên quan

Văn bản quy định rõ vai trò và trách nhiệm của từng chủ thể trong quá trình thanh lý hàng tồn đọng:

• Doanh nghiệp kinh doanh kho ngoại quan: Có trách nhiệm chủ động theo dõi thời hạn lưu giữ hàng hóa, kịp thời báo cáo và cung cấp đầy đủ hồ sơ, chứng từ liên quan đến lô hàng tồn đọng cho cơ quan hải quan. Đồng thời, phối hợp bố trí mặt bằng, nhân lực phục vụ công tác kiểm kê, niêm phong và xử lý hàng hóa.
• Cơ quan hải quan quản lý: Chịu trách nhiệm chủ trì, phối hợp với các cơ quan chức năng liên quan để thực hiện đúng trình tự, thủ tục thanh lý; giám sát chặt chẽ toàn bộ quá trình tiêu hủy hoặc tái xuất, đảm bảo không để xảy ra tình trạng thẩm lậu hàng hóa vào thị trường nội địa trái phép.

Lưu ý: Nội dung tóm tắt trên đây nhằm mục đích tra cứu nhanh các quy định cốt lõi của Công văn 3519/TCHQ-GSQL. Để áp dụng chính xác vào thực tế, người dùng cần đối chiếu trực tiếp với toàn văn văn bản gốc và các quy định pháp luật về hải quan hiện hành.