Giới thiệu chung về Công văn 2882/TCHQ-GSQL

Công văn 2882/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn các Cục Hải quan tỉnh, thành phố thực hiện thống nhất quy trình kiểm tra, giám sát và kiểm soát chặt chẽ mặt hàng gỗ nhập khẩu từ Campuchia vào Việt Nam. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc thực thi Hiệp định VPA/FLEGT và Nghị định số 102/2020/NĐ-CP quy định Hệ thống bảo đảm gỗ hợp pháp Việt Nam (VNTLAS), góp phần ngăn chặn tình trạng gian lận thương mại và nhập khẩu gỗ bất hợp pháp.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 2882/TCHQ-GSQL bao gồm:

- Quy định về hồ sơ hải quan đối với gỗ nhập khẩu từ Campuchia

Để đảm bảo tính hợp pháp của nguồn gốc gỗ, Tổng cục Hải quan yêu cầu các đơn vị hải quan địa phương kiểm tra nghiêm ngặt bộ hồ sơ nhập khẩu. Người khai hải quan phải xuất trình đầy đủ các chứng từ theo quy định, bao gồm:

• Tờ khai hải quan nhập khẩu theo mẫu quy định.
• Hóa đơn thương mại và bản kê chi tiết lâm sản (Packing list) thể hiện rõ chủng loại, kích thước, thể tích của từng lốc gỗ hoặc khúc gỗ.
• Bảng kê lâm sản nhập khẩu có xác nhận của cơ quan kiểm lâm hoặc cơ quan có thẩm quyền của Campuchia theo quy định của nước xuất khẩu và các thỏa thuận song phương.
• Giấy phép CITES nhập khẩu do Cơ quan thẩm quyền quản lý CITES Việt Nam cấp đối với các loài gỗ thuộc Phụ lục CITES.
• Các chứng từ chứng minh nguồn gốc gỗ hợp pháp khác theo quy định tại Nghị định số 102/2020/NĐ-CP.

- Quy trình kiểm tra thực tế hàng hóa và xác định chủng loại gỗ

Công văn nhấn mạnh việc tăng cường kiểm tra thực tế đối với các lô hàng gỗ nhập khẩu từ Campuchia nhằm phát hiện kịp thời các hành vi gian lận về số lượng, khối lượng và chủng loại gỗ. Các yêu cầu cụ thể bao gồm:

• Thực hiện kiểm tra thực tế hàng hóa (kiểm hóa) theo đúng tỷ lệ và chỉ dẫn rủi ro. Đối với các lô hàng có dấu hiệu nghi vấn, phải thực hiện kiểm tra thực tế 100%.
• Đối chiếu kỹ lưỡng thông tin về tên khoa học, tên thương mại của gỗ giữa tờ khai hải quan, chứng từ kèm theo và thực tế hàng hóa nhập khẩu.
• Trong trường hợp công chức hải quan không đủ cơ sở để xác định chính xác chủng loại gỗ, cơ quan hải quan phải trưng cầu giám định tại các tổ chức giám định có thẩm quyền hoặc phối hợp với cơ quan kiểm lâm địa phương để xác định rõ tên loài gỗ.

- Tăng cường phối hợp liên ngành và xử lý vi phạm

Để nâng cao hiệu quả quản lý, Tổng cục Hải quan chỉ đạo các đơn vị thực hiện các biện pháp phối hợp và xử lý nghiêm các trường hợp vi phạm pháp luật:

• Chủ động phối hợp chặt chẽ với lực lượng Kiểm lâm, Bộ đội Biên phòng và các cơ quan chức năng tại cửa khẩu để kiểm soát nguồn gốc gỗ ngay từ vạch biên giới.
• Kiên quyết không thông quan và xử lý nghiêm theo quy định của pháp luật đối với các lô hàng gỗ nhập khẩu không có chứng từ hợp pháp, sai lệch về chủng loại, khối lượng hoặc vi phạm các quy định về bảo vệ động thực vật hoang dã nguy cấp.
• Thường xuyên cập nhật thông tin, tổng hợp các phương thức, thủ đoạn gian lận mới trong việc nhập khẩu gỗ từ Campuchia để kịp thời cảnh báo và áp dụng các biện pháp quản lý rủi ro phù hợp.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Việc ban hành Công văn 2882/TCHQ-GSQL thể hiện sự quyết tâm của Việt Nam trong việc thực hiện các cam kết quốc tế về lâm nghiệp và bảo vệ môi trường. Hướng dẫn này giúp chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ hải quan, tạo môi trường kinh doanh lành mạnh cho các doanh nghiệp nhập khẩu gỗ chân chính, đồng thời ngăn chặn triệt để các nguồn gỗ bất hợp pháp xâm nhập vào chuỗi cung ứng trong nước.