Giới thiệu về Công văn 2864/TCHQ-TXNK năm 2024

Công văn 2864/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2024 là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho các Cục Hải quan tỉnh, thành phố. Văn bản này tập trung làm rõ các quy định, điều kiện và thủ tục liên quan đến việc hoàn thuế đối với hàng hóa nhập khẩu nhưng sau đó buộc phải tái xuất trả lại nước ngoài hoặc tái xuất sang nước thứ ba, hoặc xuất khẩu vào khu phi thuế quan theo quyết định của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.

Các nội dung cốt lõi của Công văn 2864/TCHQ-TXNK

Dưới đây là các chính sách và quy định chi tiết được Tổng cục Hải quan hướng dẫn cụ thể trong văn bản:

• Cơ sở pháp lý áp dụng hoàn thuế: Việc hoàn thuế đối với hàng hóa nhập khẩu buộc phải tái xuất được thực hiện căn cứ theo quy định tại Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu số 107/2016/QH13 và Nghị định số 134/2016/NĐ-CP (được sửa đổi, bổ sung bởi Nghị định số 18/2021/NĐ-CP). Các cơ quan hải quan địa phương phải đối chiếu chặt chẽ giữa thực tế hàng hóa tái xuất với hồ sơ nhập khẩu ban đầu để đảm bảo tính chính xác.
• Điều kiện xác định hàng hóa nhập khẩu buộc phải tái xuất được hoàn thuế:
  • Hàng hóa nhập khẩu nhưng phải tái xuất trả lại chủ hàng nước ngoài, tái xuất sang nước thứ ba hoặc tái xuất vào khu phi thuế quan để sử dụng trong khu phi thuế quan.
  • Hàng hóa chưa qua gia công, chế biến tại Việt Nam. Trường hợp hàng hóa đã qua sử dụng hoặc có sự biến đổi về trạng thái ban đầu phải được xem xét, đánh giá kỹ lưỡng theo đúng quy định của pháp luật về thuế.
  • Việc tái xuất phải được thực hiện bởi chính người nhập khẩu ban đầu hoặc người được người nhập khẩu ban đầu ủy quyền hợp pháp.
  • Có văn bản, quyết định hoặc yêu cầu buộc tái xuất của cơ quan quản lý nhà nước có thẩm quyền (ví dụ: cơ quan kiểm tra chất lượng chuyên ngành, cơ quan kiểm dịch, hoặc cơ quan hải quan) do hàng hóa không đáp ứng tiêu chuẩn kỹ thuật, chất lượng hoặc vi phạm quy định pháp luật Việt Nam.
• Quy định về hồ sơ hoàn thuế: Người nộp thuế cần chuẩn bị đầy đủ các chứng từ theo quy định để cơ quan hải quan có cơ sở giải quyết hoàn thuế nhanh chóng, bao gồm:
  • Công văn yêu cầu hoàn thuế mẫu số 09 tại Phụ lục VII ban hành kèm theo Nghị định số 18/2021/NĐ-CP.
  • Tờ khai hải quan nhập khẩu và tờ khai hải quan xuất khẩu đã được thông quan, có xác nhận thực xuất của cơ quan hải quan.
  • Chứng từ nộp thuế nhập khẩu của lô hàng ban đầu (bản sao có đóng dấu xác nhận của doanh nghiệp và xuất trình bản chính để đối chiếu khi cần thiết).
  • Văn bản thỏa thuận trả lại hàng hóa ký kết với phía nước ngoài hoặc quyết định buộc tái xuất của cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
  • Chứng từ thanh toán qua ngân hàng đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu (nếu có).
• Thủ tục và thẩm quyền giải quyết hoàn thuế:
  • Cơ quan hải quan nơi phát sinh nghĩa vụ thuế nhập khẩu ban đầu có trách nhiệm tiếp nhận, kiểm tra hồ sơ và ra quyết định hoàn thuế cho doanh nghiệp nếu hồ sơ hợp lệ.
  • Thời hạn giải quyết hồ sơ hoàn thuế tuân thủ nghiêm ngặt theo quy định của Luật Quản lý thuế. Đối với hồ sơ thuộc diện "hoàn thuế trước, kiểm tra sau", thời hạn giải quyết là không quá 06 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ. Đối với hồ sơ thuộc diện "kiểm tra trước, hoàn thuế sau", thời hạn giải quyết là không quá 40 ngày kể từ ngày nhận đủ hồ sơ.
• Xử lý thuế giá trị gia tăng (GTGT) và các loại thuế khác:
  • Đối với thuế GTGT đã nộp ở khâu nhập khẩu của hàng hóa buộc phải tái xuất, việc xử lý hoàn trả được thực hiện theo quy định của pháp luật về thuế GTGT và pháp luật về quản lý thuế, đảm bảo không trùng lặp và đúng thẩm quyền của cơ quan thuế hoặc cơ quan hải quan tùy từng trường hợp cụ thể.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 2864/TCHQ-TXNK năm 2024 giúp thống nhất quy trình thực hiện thủ tục hoàn thuế trên toàn quốc, giảm thiểu phiền hà và chậm trễ cho doanh nghiệp khi gặp phải tình huống hàng hóa nhập khẩu không đạt chất lượng buộc phải tái xuất. Đồng thời, văn bản cũng tăng cường vai trò giám sát của cơ quan hải quan nhằm ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại, lợi dụng chính sách hoàn thuế để trục lợi.